Σύμφωνα με τους επιστήμονες του Πανεπιστημίου Penn State, μια ένωση που βρίσκεται στο πράσινο τσάι μπορεί να πυροδοτήσει έναν μηχανισμό ο οποίος σκοτώνει τα καρκινικά κύτταρα του στόματος αφήνοντας τα υγιή ανέπαφα. Η έρευνα αυτή μπορεί να οδηγήσει στη θεραπεία του καρκίνου του στόματος, καθώς και άλλων τύπων καρκίνου.
Παλαιότερες μελέτες έδειξαν ότι η γαλλική επιγαλλοκατεχίνη-3 (EGCG), μια ένωση που βρίσκεται στο πράσινο τσάι, εξολοθρεύει τα καρκινικά κύτταρα του στόματος χωρίς να βλάπτει τα φυσιολογικά. Σύμφωνα με τον Joshua Lambert, αναπληρωτή καθηγητή του Τμήματος της Επιστήμης των Τροφίμων και συν-διευθυντή του Κέντρου «Penn State’s Center for Plant and Mushroom Foods for Health», οι ερευνητές δεν έχουν ανακαλύψει τους λόγους που καταφέρνει να στοχεύει τα καρκινικά κύτταρα. Η παρούσα μελέτη δείχνει ότι η EGCG μπορεί να πυροδοτήσει μια διαδικασία στα μιτοχόνδρια που οδηγεί σε κυτταρικό θάνατο.
Ο Lambert δηλώνει τα εξής: Η EGCG με κάποιο τρόπο βλάπτει τα μιτοχόνδρια και αυτή η μιτοχονδριακή βλάβη δημιουργεί έναν κύκλο που προκαλεί μεγαλύτερη ζημιά και προχωρά έως ότου το κύτταρο υποστεί τον προγραμματισμένο κυτταρικό θάνατο. Φαίνεται ότι η EGCG προκαλεί τον σχηματισμό δραστικών μορφών οξυγόνου στα καρκινικά κύτταρα που βλάπτουν τα μιτοχόνδρια και τα μιτοχόνδρια ανταποκρίνονται δημιουργώντας περισσότερο αντιδραστικές μορφές οξυγόνου».
Καθώς αυτή η μιτοχονδριακή καταστροφή συνεχίζεται, τα καρκινικά κύτταρα μειώνουν επίσης την έκφραση των αντιοξειδωτικών γονιδίων, γεγονός που μειώνει περαιτέρω την άμυνά τους. Έτσι, ο μηχανισμός προστασίας τους απενεργοποιείται την ίδια στιγμή που η EGCG προκαλεί αυτό το οξειδωτικό στρες».
Η EGCG δεν προκαλεί αυτή την αντίδραση στα φυσιολογικά κύτταρα. Όπως αναφέρουν οι ερευνητές, στην πραγματικότητα φαίνεται ότι αυξάνει τις δυνατότητες προστασίας τους. Οι επιστήμονες αναφέρουν τα ευρήματά τους στην online έκδοση του περιοδικού «Molecular Nutrition and Food Research».
Οι ερευνητές μελέτησαν τα φυσιολογικά κύτταρα του στόματος μαζί με τα καρκινικά προκειμένου να προσδιορίσουν τον τρόπο που η EGCG τα επηρεάζει. Ανέπτυξαν τα φυσιολογικά και τα καρκινικά κύτταρα σε διαφανείς πλάκες και στη συνέχεια τα εξέθεσαν στην ένωση EGCG, τη μεγαλύτερη πολυφαινόλη που βρίσκεται στο πράσινο τσάι, σε συγκεντρώσεις που βρίσκονται συνήθως στο σάλιο μετά το μάσημα τσίχλας πράσινου τσαγιού. Ανά διαστήματα, οι ερευνητές συνέλεγαν τα κύτταρα και έκαναν έλεγχο για την ύπαρξη οξειδωτικού στρες καθώς και για σημάδια αντιοξειδωτικής αντίδρασης.
Ο Lambert, ο οποίος συνεργάστηκε με τον Jong-Yung Park (ερευνητή τεχνικό) και τη Ling Tao (υποψήφια διδάκτορα) στο Τμήμα της Επιστήμης των Τροφίμων, συμπληρώνει:
«Επίσης, βγάλαμε πολλές φωτογραφίες κι έτσι μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε φθορίζουσες χρωστικές για να μετρήσουμε τη μιτοχονδριακή λειτουργία και το οξειδωτικό στρες και να παρακολουθήσουμε την ανάπτυξη των κυττάρων».
Οι ερευνητές αναφέρουν ότι μια πρωτεΐνη που ονομάζεται sirtuin 3 είναι κρίσιμης σημασίας για τη διαδικασία. Αυτή διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη λειτουργία των μιτοχονδρίων και στην αντιοξειδωτική αντίδραση σε πολλούς ιστούς του σώματος. Έτσι, το γεγονός ότι η EGCG μπορεί να επηρεάσει επιλεκτικά τη δράση της sirtuin 3 στα καρκινικά κύτταρα – απενεργοποιώντας τη – και στα φυσιολογικά κύτταρα – ενεργοποιώντας τη – πιθανόν ισχύει για πολλά είδη καρκίνων.
Η μελέτη βασίζεται σε προηγούμενη έρευνα σχετικά με το πώς επηρεάζει η EGCG τον καρκίνο του στόματος, μια ασθένεια που αναμένεται να οδηγήσει στον θάνατο φέτος πάνω από 8.000 άτομα στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο καθηγητής Lambert εξηγεί: «Δημοσιεύσαμε μια εργασία στο παρελθόν στην οποία μελετήσαμε την επίδραση αυτών των πολυφαινολών του πράσινου τσαγιού στα καρκινικά κύτταρα του στόματος, ενώ δημοσιεύτηκαν κι άλλες εργασίες που είχαν ασχοληθεί με τα καρκινικά κύτταρα του στόματος. Επίσης, υπήρξαν τουλάχιστον 2 μελέτες που πραγματοποιήθηκαν σε ζώα και στις οποίες εξετάστηκε η πρόληψη του καρκίνου του στόματος».
Ο ίδιος είπε ότι το επόμενο βήμα είναι να μελετηθεί ο μηχανισμός λειτουργίας στα ζώα. Αν οι εν λόγω δοκιμές και οι δοκιμές σε ανθρώπους είναι επιτυχείς, οι ερευνητές ελπίζουν να δημιουργήσουν αντικαρκινικές θεραπείες που είναι εξίσου αποτελεσματικές με τις τρέχουσες, αλλά χωρίς βλαβερές παρενέργειες.
Ο Lambert τονίζει: «Το πρόβλημα με πολλά από τα φάρμακα της χημειοθεραπείας – ιδίως τα παλαιοτέρα – είναι ότι στοχεύουν τα ταχέως διαιρούμενα κύτταρα επειδή τα καρκινικά κύτταρα διαιρούνται γρήγορα, αλλά το ίδιο κάνουν και τα κύτταρα στους θύλακες των τριχών καθώς και τα κύτταρα στο έντερο, γι’ αυτό και υπάρχουν πολλές παρενέργειες. Τέτοιες παρενέργειες όμως δεν υπάρχουν με την κατανάλωση πράσινου τσαγιού».
