Η 26η Φεβρουαρίου στο Αζερμπαϊτζάν είναι η ημέρα της γενοκτονίας του Khojaly. Η τραγωδία του Khojaly είναι μια από τις πιο τραγικές σελίδες της σύγχρονης ιστορίας του Αζερμπαϊτζάν.
Έχουν περάσει 27 χρόνια από αυτή τη γενοκτονία, η οποία υπήρξε αναπόσπαστο μέρος της πολιτικής επιθετικότητας ασκεί η Αρμενία κατά του Αζερμπαϊτζάν εδώ και πολλά χρόνια, οδηγώντας σε τεράστια και κατάφωρη παραβίαση των διεθνών νομικών κανόνων και αρχών, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των ελευθεριών που σημάδεψαν την ιστορία της ανθρωπότητας με μια μεγάλη αιματηρή τραγωδία. Αυτή η τραγωδία είναι ένα ακόμη τρομακτικό παράδειγμα της πολιτικής εθνοκάθαρσης και γενοκτονίας που διεξάγουν οι Αρμένιοι εθνικιστές και οι συνεργάτες τους εναντίον του λαού του Αζερμπαϊτζάν.
Το έγκλημα της νύχτας της 26ης Φεβρουαρίου 1992 στην πόλη του Khojaly του Αζερμπαϊτζάν, το οποίο διέπραξαν οι ένοπλες δυνάμεις της Αρμενίας μαζί με το 366ο μηχανοκίνητο τάγμα του πρώην Σοβιετικού στρατού που αναπτύχθηκε στο Khankendi, πρέπει να χαρακτηριστεί ως γενοκτονία από την άποψη του διεθνούς δικαίου. Τα πολυάριθμα βαριά μηχανήματα του τάγματος ξαφνικά εισέβαλαν στο Khojaly, οι εγκληματίες σκότωσαν άγρια τον άμαχο πληθυσμό, κατάστρεψαν ολοσχερώς και έκαψαν σπίτια και υποδομές. Κατά τη γενοκτονία του Khojaly, που διαπράχθηκε πριν από 27 χρόνια, από τον αριθμό των πολιτών που περιβάλλονταν από τις ένοπλες δυνάμεις της Αρμενίας, 613 άνθρωποι σκοτώθηκαν, συμπεριλαμβανομένων 106 γυναικών, 63 παιδιών, 70 ηλικιωμένων, εκατοντάδες πολίτες τραυματίστηκαν σοβαρά, άλλοι συνελήφθησαν ως όμηροι. Κατά τη διάρκεια αυτής της σφαγής, 8 οικογένειες καταστράφηκαν ολοσχερώς, 25 παιδιά έχασαν και τους δύο γονείς τους και 130 παιδιά έναν από τους γονείς, ενώ πολλοί όμηροι υποβλήθηκαν σε σκληρά
βασανιστήρια. Την ίδια στιγμή παραβιάστηκαν τα ανθρώπινα δικαιώματα, κυρίως το δικαίωμα στη ζωή. Λόγω της κλίμακας και της φύσης των εγκλημάτων που διαπράχθηκαν στο Khojaly κατά του ειρηνικού πληθυσμού του Αζερμπαϊτζάν, αυτά εμπίπτουν στον ορισμό των «εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας».
Τα κοινοβούλια αρκετών χωρών του κόσμου έχουν καταδικάσει αυτά τα γεγονότα ως πράξη γενοκτονίας. 18 πολιτείες των ΗΠΑ τα αναγνώρισαν ως μαζική σφαγή. Αυτή η διαδικασία συνεχίζεται. Τα εγκλήματα του αρμενικού στρατού εναντίον του λαού του Αζερμπαϊτζάν καταδικάστηκαν επίσης από διεθνείς οργανισμούς. Στις 26 Ιανουαρίου 2012, η PACE ενέκρινε μια δήλωση που καταδικάζει τη γενοκτονία Khojaly και κάλεσε άλλους διεθνείς οργανισμούς να προβούν σε νομική αξιολόγηση αυτών των γεγονότων. Είναι πολύ σημαντικό να μην παραμείνει το ελληνικό κοινοβούλιο στην άκρη από αυτή τη διεθνή εκστρατεία και να δώσει την πολιτική και νομική εκτίμησή του για τα εγκλήματα στο Khojaly.
Σύμφωνα με τους κανόνες και τις αρχές του διεθνούς δικαίου επιμένω ότι αυτό το γεγονός απαιτεί δίκη εκ μέρους μιας ειδικής διεθνούς επιτροπής. Κάθε κράτος ή αρμόδιες διεθνείς δομές πρέπει να το αναγνωρίσουν ως πράξη γενοκτονίας, οι δράστες αυτού του εγκλήματος πρέπει να υποστούν τις απαραίτητες κυρώσεις. Για μια ακόμη φορά καλώ όλα τα κράτη και τους διεθνείς οργανισμούς να εδραιώσουν, να ενώσουν τις προσπάθειες για δίκαιη αναγνώριση αυτού του γεγονότος γενοκτονίας και τιμωρίας εκείνων που την διέπραξαν. Η ατιμωρησία των δραστών αυτών των πράξεων αντιβαίνει στις αποδεκτές παγκόσμιες προτεραιότητες, στις αρχές του ΟΗΕ, στους στόχους της αειφόρου ανάπτυξης. Η γενοκτονία του Khojaly θα πρέπει να αξιολογηθεί πολιτικά και νομικά από διεθνείς οργανισμούς. Η Αρμενία είναι υποχρεωμένη να εκτελεί αποφάσεις διεθνών εγγράφων και να σέβεται την εδαφική ακεραιότητα του Αζερμπαϊτζάν. Τα δικαιώματα των συμπατριωτών μας που έχουν γίνει πρόσφυγες πρέπει να αποκατασταθούν, οι κρατούμενοι και οι όμηροι πρέπει να απελευθερωθούν και να επιστρέψουν στις πατρίδες τους, καθώς και οι εγκληματίες που στέρησαν τη ζωή αθώων πολιτών πρέπει να προσαχθούν στη δικαιοσύνη και να τιμωρηθούν. Η νομική εκτίμηση της τραγωδίας του Khojaly, η εξάλειψη της ιδεολογίας του εθνικού σοβινισμού και η ταχύτερη επίλυση της Αζερο – Αρμενικής σύγκρουσης είναι ένα ηθικό καθήκον μπροστά στα θύματα αυτής της τραγωδίας, ανεξάρτητα από την εθνικότητα και τη θρησκεία τους. Χωρίς αυτό, είναι αδύνατη η ειρήνη, η σταθερότητα και η ανάπτυξη στην
περιοχή του Νοτίου Καυκάσου.
