Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απείλησε αυτό το Σαββατοκύριακο να επιβάλει μονομερώς δασμό 10% σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες μέχρι να επιτευχθεί συμφωνία που θα καταστήσει τη Γροιλανδία τμήμα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Με άλλα λόγια, οι αμερικανικές επιχειρήσεις και οι καταναλωτές θα πληρώνουν υψηλότερες τιμές διότι η Δανία, ένας ισχυρός σύμμαχος των ΗΠΑ που ήδη δέχεται πρόθυμα αμερικανικά στρατεύματα και επενδύσεις στη Γροιλανδία, δεν είναι πρόθυμη να εκχωρήσει έδαφός της.
Εκτός από τη Δανία, ο νέος δασμός θα επιβληθεί επίσης σε αγαθά από τη Νορβηγία, τη Σουηδία, την Ολλανδία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Οι επτά αυτές χώρες έστειλαν έκαστη μια χούφτα στρατιώτες στη Γροιλανδία για να συμμετάσχουν σε μια δανική στρατιωτική άσκηση.
Ο Τραμπ απείλησε δε, να αυξήσει τους δασμούς στο 25% και για τις οκτώ χώρες από τον Ιούνιο, αν δεν έχει επιτευχθεί συμφωνία μέχρι τότε.
Ο Τραμπ ελπίζει ότι χωρίς να ρίξει ούτε μία σφαίρα ή χωρίς να διαλύσει το ΝΑΤΟ, θα εκφοβίσει και θα πείσει τη Δανία να πουλήσει ένα τμήμα του βασιλείου της που, γεωγραφικά, είναι μεγαλύτερο από το Μεξικό. Ο Τραμπ, «επαγγελματίας» εργολάβος ακινήτων, θεωρεί τη Γροιλανδία ως το πιθανό «κόσμημα του στέμματος» της κληρονομιάς του ως πρόεδρος.
Η απόκτηση εδάφους αυτού του μεγέθους θα ξεπερνούσε ελαφρώς την αγορά της Λουιζιάνα επί προεδρίας Τόμας Τζέφερσον.
Αμερικανοί εκτιμούν, σύμφωνα με πληροφορίες, ότι η αγορά της Γροιλανδίας θα μπορούσε να κοστίσει έως και 700 δισ. δολάρια, αν και ο οικονομικός εκφοβισμός του Τραμπ μπορεί να μειώσει το τίμημα — όπως και το γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν αποκλείουν τη χρήση στρατού για να προσαρτήσουν το νησί με τη βία.
Όμως η Δανία επιμένει ότι δεν θα πουλήσει ποτέ, ενώ η συμπεριφορά του Τραμπ έχει ήδη κοστίσει -όχι σε χρήμα- στη διατλαντική σχέση. Οι οκτώ χώρες εξέδωσαν κοινή δήλωση την Κυριακή, όπου επισημαίνουν ότι οι «απειλές για δασμούς» του Τραμπ «υπονομεύουν τις διατλαντικές σχέσεις και εγκυμονούν τον κίνδυνο μιας επικίνδυνης καθοδικής δίνης». Υποβάθμισαν τη σημασία της αποστολής των μικρών στρατευμάτων που έστειλαν στη Γροιλανδία, λέγοντας ότι εστάλησαν στο πλαίσιο μιας προγραμματισμένης από πριν άσκησης με την ονομασία «Αρκτική Αντοχή», η οποία «δεν εγείρει απειλή για κανέναν».
Και όντως δεν εγείρει. Οι Γάλλοι έστειλαν 15 πεζικάριους ορεινών επιχειρήσεων. Οι Φινλανδοί και οι Νορβηγοί έστειλαν από δύο αξιωματικούς έκαστοι. Οι Βρετανοί έναν αξιωματικό — και δεν ήταν ο Τζέιμς Μποντ.
Αλλά ο Τραμπ εξοργίστηκε, και τώρα οι Αμερικανοί θα πληρώνουν ακριβότερα προϊόντα όπως τα LEGO και το Ozempic, που και τα δύο παράγονται από δανικές εταιρείες. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, δε, θέλει η Ευρωπαϊκή Ένωση να προβεί σε αντίποινα επικαλούμενη τον μηχανισμό καταστολής του εξαναγκασμού της ΕΕ, επιβάλλοντας δασμούς σε αμερικανικά αγαθά και μπλοκάροντας αμερικανικές επενδύσεις.
Η ΕΕ προετοιμάζει ένα πακέτο δασμών σε αμερικανικά προϊόντα που θα μπορούσε να φτάσει τα 93 δισ. ευρώ — ουσιαστικά μια αύξηση φόρων για τους Ευρωπαίους καταναλωτές.
Ο πρόεδρος και οι σύμμαχοί του προβάλλουν όλο και περισσότερο το επιχείρημα ότι η Γροιλανδία είναι στρατηγικής σημασίας και πλούσια σε πόρους, αλλά η Αμερική έχει ήδη εύκολη πρόσβαση σε αυτήν. Η Διαστημική Δύναμη των ΗΠΑ διατηρεί εκεί βάση. Η Δανία υπήρξε δε ένας ιδιαίτερα ισχυρός, αφοσιωμένος και «ακίνδυνος» εταίρος. Οι Δανοί υπέστησαν επίσης από τις υψηλότερες, αναλογικά με τον πληθυσμό, απώλειες κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής «απάντησης» της Αμερικής στις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου.
Οι περισσότεροι από τους 57.000 κατοίκους της Γροιλανδίας, που λαμβάνουν επιδοτήσεις και απολαμβάνουν τη γενναιοδωρία ενός ευρωπαϊκού κράτους πρόνοιας, δεν θέλουν να «πουληθούν» στην Αμερική, παρά την παλαιότερη κακομεταχείρισή τους από τους Δανούς.
Αν μη τι άλλο, θέλουν ανεξαρτησία. Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, συμμετείχε σε διαδήλωση το Σάββατο κατά της πώληση του νησιού στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Τέλος, εγείρεται και το νομικό ερώτημα αν ο Τραμπ έχει την εξουσία να επιβάλλει τους δασμούς που απειλεί να επιβάλλει χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου. Το Ανώτατο Δικαστήριο, ελπίζουμε, να αποφασίσει σύντομα ότι ο πρόεδρος καταχράται την εξουσία του βάσει του νόμου Διεθνών Οικονομικών Εξουσιών Έκτακτης Ανάγκης, ο οποίος δεν αναφέρει καν τη λέξη «δασμοί».
Όταν πιέστηκε την Κυριακή να απαντήσει ποια «έκτακτη ανάγκη» δικαιολογεί την επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκά αγαθά με στόχο τη Γροιλανδία, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ απάντησε: «Η εθνική έκτακτη ανάγκη είναι να αποφύγουμε την εθνική έκτακτη ανάγκη».
* Editorial Board της The Washington Post
Πηγή: skai.gr
