Οι μεξικανικές δυνάμεις ασφαλείας σκότωσαν τον πλέον καταζητούμενο αρχηγό καρτέλ της χώρας, Νεμέσιο «Ελ Μέντσο» Οσεγκέρα Θερβάντες, σε επιχείρηση υψηλού ρίσκου την Κυριακή, προκαλώντας κύμα βίας και χάους στη χώρα.
Ο Οσεγκέρα ήταν ηγέτης και συνιδρυτής του ισχυρού Καρτέλ Jalisco, μιας εγκληματικής οργάνωσης που έχει επεκτείνει ραγδαία την επιρροή της τα τελευταία χρόνια, εξελισσόμενη σε έναν από τους βασικούς διακινητές μεθαμφεταμίνης και φαιντανύλης προς τις ΗΠΑ, σημειώνει το CNN.
Η επίθεση έρχεται σε κρίσιμη στιγμή για το Μεξικό, καθώς η πρόεδρος Κλαούντια Σέινμπαουμ δέχεται αυξανόμενη πίεση από τον Αμερικανό ομόλογό της Ντόναλντ Τραμπ (Trump), να καταστείλει τη διακίνηση ναρκωτικών.
Έρχεται επίσης λίγους μήνες πριν η μεξικανική πόλη Γουαδαλαχάρα φιλοξενήσει τέσσερις αγώνες ομίλων του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026.
Πώς εκτελέστηκε η επιχείρηση
Μετά από χρόνια καταδίωξης του Οσεγκέρα, οι μεξικανικές δυνάμεις έλαβαν συγκεκριμένη πληροφορία στις 20 Φεβρουαρίου για το πού βρισκόταν ο αρχηγός του καρτέλ.
Η έρευνά τους για το δίκτυο του Οσεγκέρα τούς οδήγησε σε ένα πρόσωπο-κλειδί που μπορούσε να βοηθήσει στην πρόσβαση στο κρησφύγετό του -έναν «έμπιστο άνθρωπο» μίας από τις ερωμένες του Οσεγκέρα, σύμφωνα με τον υπουργό Άμυνας του Μεξικού Ricardo Trevilla Trejo.
Την επόμενη ημέρα, η ερωμένη του έφυγε από το συγκρότημα κατοικιών του Οσεγκέρα στα περίχωρα της Ταπαλπά, όμως ο βαρόνος των ναρκωτικών παρέμεινε στο κρησφύγετο με την ομάδα ασφαλείας του.
Ειδικές δυνάμεις του Μεξικού και η Δύναμη Άμεσης Ειδικής Αντίδρασης της Εθνικής Φρουράς πέρασαν τότε στη δράση, καταρτίζοντας σχέδιο και εξαπολύοντας έφοδο μέσα στις επόμενες 24 ώρες.
Για να αποφευχθούν υποψίες, η αποστολή πραγματοποιήθηκε κυρίως από χερσαίες δυνάμεις με περιορισμένη αεροπορική υποστήριξη από ελικόπτερα, δήλωσε ο Trevilla.
Αρκετές μονάδες του μεξικανικού στρατού βρίσκονταν στο κέντρο της Ταπαλπά το πρωί της Κυριακής.
Η Σέινμπαουμ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ παρείχαν πληροφορίες που βοήθησαν την επιχείρηση, αλλά δεν έστειλαν δυνάμεις επί του εδάφους.
Τα μεξικανικά στρατεύματα δημιούργησαν περίμετρο γύρω από το συγκρότημα και στη συνέχεια προχώρησαν. Καθώς πλησίαζαν, δέχθηκαν πυρά από υπαρχηγούς του Οσεγκέρα.
Με χρήση βίντεο αυτοπτών μαρτύρων, το CNN εντόπισε την πιθανή τοποθεσία του Ελ Μέντσο σε δασώδη περιοχή που περιλαμβάνει αρκετά μικρά περιφραγμένα συγκροτήματα, λίγο πάνω από 5 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Ταπαλπά. Το σημείο -ένα τουριστικό κατάλυμα με την ονομασία Cabañas La Loma- βρίσκεται κοντά στο Tapalpa Country Club, στο τέλος ενός μακρινού απομονωμένου δρόμου.
Το Cabañas La Loma είχε τεθεί υπό κυρώσεις από το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ το 2015 και ξανά το 2017 για παροχή «ουσιαστικής υποστήριξης στις δραστηριότητες διακίνησης ναρκωτικών του καρτέλ».
Βίντεο που επαληθεύτηκε από το CNN δείχνει δεκάδες ένστολους και τεθωρακισμένα οχήματα να ανεβαίνουν την πλαγιά προς το σημείο.
Σε άλλο υλικό ακούγονται πυρά αυτόματων όπλων, ενώ τρίτο βίντεο δείχνει πυκνό μαύρο καπνό να υψώνεται από την περιοχή.
Η ανταλλαγή πυρών σκότωσε οκτώ μέλη του καρτέλ και τραυμάτισε δύο στρατιώτες, είπε ο Trevilla.
Ο Οσεγκέρα και αρκετοί υπαρχηγοί του διέφυγαν σε κοντινή δασώδη περιοχή, αφήνοντας πίσω ομάδα «με μεγάλη ποσότητα όπλων» που συνέχισε να μάχεται.
Ενώ μέρος των μεξικανικών δυνάμεων παρέμεινε στη σύγκρουση, ομάδα Ειδικών Δυνάμεων καταδίωξε τον Οσεγκέρα και τον εντόπισε κρυμμένο σε τοποθεσία με πυκνή βλάστηση.
Μετά από νέα ανταλλαγή πυρών, οι Ειδικές Δυνάμεις συνέλαβαν τον αρχηγό του καρτέλ και δύο σωματοφύλακές του. Και οι τρεις ήταν βαριά τραυματισμένοι και κρίθηκε ότι χρειάζονταν άμεση διακομιδή, ανέφερε ο Trevilla.
Μαζί με έναν τραυματία στρατιώτη, επιβιβάστηκαν σε ελικόπτερο που επρόκειτο να τους μεταφέρει σε νοσοκομείο της κοντινής Γουαδαλαχάρα.
Ωστόσο, όταν και οι τρεις πέθαναν κατά τη διάρκεια της πτήσης, οι αρχές αποφάσισαν να αλλάξουν πορεία, φοβούμενες βίαιη αντίδραση στη Γουαδαλαχάρα, όπου το καρτέλ έχει ισχυρή παρουσία.
Το ελικόπτερο εκτράπηκε στο Διεθνές Αεροδρόμιο Μορέλια, όπου αεροσκάφος της Πολεμικής Αεροπορίας περίμενε για να τους μεταφέρει στην Πόλη του Μεξικού.
Στο χάος το Μεξικό
Η είδηση του θανάτου του Οσεγκέρα βύθισε μεγάλα τμήματα του Μεξικού στο χάος, καθώς δυνάμεις του καρτέλ εξαπέλυσαν κύμα αντιποίνων.
Συμμορίες έστησαν φλεγόμενα οδοφράγματα και συγκρούστηκαν με τον στρατό.
Αεροπορικές εταιρείες ανέστειλαν πτήσεις προς την περιοχή, ενώ οι ΗΠΑ κάλεσαν τους πολίτες τους να παραμείνουν σε ασφαλές καταφύγιο.
Μέσα στο χάος, σκοτώθηκαν 25 μέλη της στρατιωτικής αστυνομίας της Εθνικής Φρουράς.
Τη Δευτέρα, η Σέινμπαουμ απηύθυνε έκκληση για ειρήνη και προσπάθησε να καθησυχάσει τους πολίτες.
«Το σημαντικότερο τώρα είναι να εγγυηθούμε ειρήνη και ασφάλεια για ολόκληρο τον πληθυσμό του Μεξικού. Και αυτό γίνεται», είπε. «Ο κόσμος μπορεί να είναι βέβαιος ότι η ειρήνη, η ασφάλεια και η κανονικότητα διατηρούνται στη χώρα», επεσήμανε.
Γιατί ενήργησε τώρα η Σέινμπαουμ
Η επιχείρηση έρχεται σε κρίσιμη συγκυρία για το Μεξικό. Με τον Τραμπ να απειλεί με διασυνοριακή επέμβαση, η Σέινμπαουμ πιθανότατα ήθελε να δείξει ότι καταπολεμά σκληρά τα καρτέλ.
Ωστόσο, πρόκειται και για υπολογισμένο ρίσκο, δεδομένης της εγγύτητας του Παγκοσμίου Κυπέλλου με τη βία που πυροδότησε ο θάνατος του βαρόνου των ναρκωτικών. Η Γουαδαλαχάρα θα φιλοξενήσει αγώνες αυτό το καλοκαίρι, κάτι που αναμένεται να αποτελέσει οικονομική ώθηση για την πολιτεία Χαλίσκο, και η Σέινμπαουμ αναμφίβολα θέλει να αποφύγει την αποθάρρυνση των τουριστών να επισκεφθούν την περιοχή.
Ίσως απλώς η ευκαιρία σύλληψης του Οσεγκέρα -τον οποίο οι ΗΠΑ έχουν χαρακτηρίσει Ειδικά Καθορισμένο Παγκόσμιο Τρομοκράτη με επικήρυξη 15 εκατομμυρίων δολαρίων -ήταν πολύ καλή για να χαθεί.
«Μου φαίνεται ότι το μεξικανικό κράτος έκανε έναν υπολογισμό όπου τα δεδομένα ήταν υπέρ του -δεν υπήρχε καλύτερη ευκαιρία να τον συλλάβουν», δήλωσε στο CNN ο Armando Vargas από το think tank México Evalúa.
Γνωρίζοντας ότι θα υπάρξουν αντίποινα, η κυβέρνηση έκρινε ότι έχει την ικανότητα να «περιορίσει τη διαταραχή, να διατηρήσει τη διακυβέρνηση και να αποκαταστήσει την τάξη σε σύντομο χρονικό διάστημα», είπε ο Vargas.
Πρόσθεσε ότι το ενδεχόμενο διάσπασης του καρτέλ φαίνεται απίθανο βραχυπρόθεσμα.
Ο πολιτικός επιστήμονας Gustavo López Montiel σημείωσε ότι ο Οσεγκέρα είχε ήδη παραχωρήσει μέρος του ελέγχου της οργάνωσης επειδή κρυβόταν.
Η επιλογή εξουδετέρωσής του ενώ αρκετοί υπαρχηγοί παραμένουν ελεύθεροι δείχνει ότι «η σύλληψη αυτή είναι προφανώς σημαντική, αλλά και συμβολική», πρόσθεσε.
Ο David Mora του International Crisis Group δήλωσε ότι ο θάνατος του βαρόνου ίσως αποδυναμώσει το καρτέλ και ανοίξει «την πιθανότητα περαιτέρω βίας εντός της οργάνωσης», ενώ μπορεί να δώσει ευκαιρία σε άλλα καρτέλ να διεισδύσουν στην επικράτειά του.
Ωστόσο, όπως επεσήμανε ο Mora, όποια και αν είναι η επίδραση στο καρτέλ Jalisco, το Μεξικό θα ελπίζει ότι ένας άνθρωπος ειδικά θα δει τον θάνατο του Οσεγκέρα ως σημαντική εξέλιξη: ο Ντόναλντ.
Πηγή: skai.gr
