Γράφει η Εύη Μαυρογιάννη, Δόκιμη Αναλύτρια ΚΕΔΙΣΑ
Η δυνατότητα μιας χώρας να προβάλει ισχύ βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις στρατιωτικές της ικανότητες.
Η στρατιωτική ισχύς αποτελούσε, ανέκαθεν, σημαντικό στοιχείο της συμπεριφοράς των κρατών στο διεθνές σύστημα ενώ, ακόμη και σήμερα, συνιστά τον πιο καθοριστικό παράγοντα των διεθνών σχέσεων.
Ο μόνος τρόπος, λοιπόν, για τα κράτη σήμερα να διασφαλίσουν την ευημερία και τα εθνικά τους συμφέροντα στο πλαίσιο ενός άκρως ανταγωνιστικού διεθνούς περιβάλλοντος είναι να επιζητούν την συνεχή αύξηση της ισχύος τους και παράλληλα ,να παρακολουθούν στενά τις στρατιωτικές κινήσεις των άλλων κρατών, ειδικά των γειτονικών τους.
Μετά το 1970 και, ακόμη πιο έντονα, μετά το 1990 άρχισαν να συμβαίνουν μεγάλες μεταβολές στο παγκόσμιο γεωστρατηγικό περιβάλλον οι οποίες επηρέασαν σημαντικά τις ένοπλες δυνάμεις και την στρατιωτική ισχύ των κρατών.
Όσον αφορά τους κύριους παίκτες του διεθνούς συστήματος , οι παραδοσιακές «Μεγάλες Δυνάμεις» διαφοροποιούνται αφού αναδύονται νέες δυνάμεις στο παγκόσμιο σύστημα.
Σύμφωνα με την Global Fire Power[i],οι πέντε στρατιωτικές δυνάμεις με την μεγαλύτερη δύναμη προσωπικού, συνολικού εργατικού δυναμικού, οικονομίας και διαθεσιμότητας οπλικών και στρατηγικών συστημάτων είναι οι εξής:
1.ΗΠΑ
Με αμυντικό προϋπολογισμό 621 δισεκατομμυρίων δολαρίων και παρά τις περικοπές οι ΗΠΑ συνεχίζουν να δαπανούν περισσότερα χρήματα για την άμυνα από ότι τα επόμενα 4 κράτη μαζί. Το μεγαλύτερο πλεονέκτημα των ΗΠΑ, από πλευράς στρατιωτικής ισχύος, είναι ο στόλος των 20 αεροπλανοφόρων σε σχέση με τα 12 αεροπλανοφόρα που υπάρχουν γενικότερα στα υπόλοιπα κράτη του κόσμου. Αυτό τους επιτρέπει να έχουν παρουσία και επιχειρησιακές βάσεις οπουδήποτε με αποτέλεσμα να προβάλλουν την ισχύ τους σε όλο τον κόσμο. Επιπρόσθετα, οι ΗΠΑ διαθέτουν 2,5 εκατομμύρια μάχιμους στρατιωτικούς, πάνω από 5.000 αεροσκάφη-αριθμός μεγαλύτερος από οποιαδήποτε άλλης χώρας και τεχνολογία αιχμής σε κάθε τομέα των ένοπλων δυνάμεων.
2.Ρωσία
Δύο δεκαετίες μετά την διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, η Ρωσία αναδύεται εκ νέου διεκδικώντας τη θέση μιας υπερδύναμης. Από το 2008 και μετά, ο αμυντικός της προϋπολογισμός έχει τριπλασιαστεί ,φθάνοντας σήμερα τα 76,6 δισεκατομμύρια δολάρια ,ενώ αναμένεται να αυξηθεί κατά 50% τα επόμενα τρία χρόνια. Η Ρωσία, ακόμη, διαθέτει την δεύτερη σε μέγεθος αεροπορία στον κόσμο με 2.500 μαχητικά αεροσκάφη, εκ των οποίων το 70% είναι επιχειρησιακά διαθέσιμα. Το προσωπικό της στα όπλα ανέρχεται σε 767.000,ενώ διαθέτει και 15.500 άρματα μάχης, την μεγαλύτερη δύναμη αρμάτων μάχης στον κόσμο. Αξίζει να σημειωθεί πως η Ρωσία διαθέτει τον ίδιο αριθμό υποβρυχίων με τις ΗΠΑ και τον διπλάσιο αριθμό σε τανκς. Η εκπαίδευση και εξοπλισμός των Ρώσων στρατιωτών, ωστόσο, δεν έχει φθάσει ακόμη το ανάλογο επίπεδο των ΗΠΑ.
3.Κίνα
Η πολυπληθέστερη χώρα της Γης, με 1,5 δισεκατομμύριο κατοίκους, εξελίσσεται σε υπερδύναμη ικανή να ελέγξει τις ισορροπίες σε ολόκληρο τον πλανήτη και σε όλα τα μέτωπα. Επιπλέον, κατέστη η δεύτερη οικονομία του πλανήτη και υπολογίζεται πως μέσα στην επόμενη δεκαετία θα υποσκελίσει τις ΗΠΑ. Η Κίνα έχει προχωρήσει σε μια πολιτική μαζικών στρατιωτικών δαπανών, με αύξηση 20% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Ο αμυντικός της προϋπολογισμός ανέρχεται στα 126 δισεκατομμύρια δολάρια ενώ το μέγεθος του κινεζικού στρατού φθάνει τα 2.281.000 με μια πρόσθετη δυνατότητα 2.300.000 εφέδρων.
4.Ινδία
Η Ινδία, είναι μια ανερχόμενη υπερδύναμη η οποία αυξάνει συνεχώς τις αμυντικές τις δαπάνες σε μια προσπάθεια εκσυγχρονισμού και βελτίωσης των δυνατοτήτων της. Εκτιμάται πως σήμερα δαπανά 46 δισεκατομμύρια δολάρια για την άμυνα της. Η Ινδία, επιπλέον, έχει 1.325.000 μάχιμους στρατιωτικούς, 2.000 μαχητικά αεροσκάφη ενώ αποτελεί και τον μεγαλύτερο εισαγωγέα πολεμικού υλικού παγκοσμίως.
5.Ηνωμένο Βασίλειο
Ο αμυντικός προϋπολογισμός του Ηνωμένου Βασιλείου ανέρχεται στα 57 δισεκατομμύρια δολάρια, διαθέτει 250.000 μάχιμους στρατιωτικούς και 1.500 αεροσκάφη. Επιδιώκοντας την προβολή της στρατιωτικής του δύναμης παγκοσμίως, το Ηνωμένο Βασίλειο σχεδιάζει να θέσει σε υπηρεσία το 2020 το αεροπλανοφόρο HMS Queen Elizabeth το οποίο θα μεταφέρει 40 αεροσκάφη F-35B.
Η στρατιωτική ισχύς, τέλος, είναι κάτι περισσότερο από απλή συγκέντρωση προσωπικού, υλικού και συστημάτων. Στρατιωτικές υπερδυνάμεις αποτελούν μόνο τα κράτη που έχουν άξια ηγεσία, αποτελεσματική στρατηγική, απόλυτη πειθαρχία, ηθικό και καλή οργάνωση. Σε μια εποχή, λοιπόν, που οι διεθνείς σχέσεις δεν κρίνονται τόσο στο νομικό επίπεδο αλλά στο επίπεδο του συσχετισμού δυνάμεων τα κράτη είναι αναγκασμένα να επιδιώκουν την αύξηση της στρατιωτικής ισχύος τους τόσο για να προωθούν τα στρατηγικά τους συμφέροντα αλλά, κυρίως, για να μπορούν να επιβιώσουν.
[i] http://www.globalfirepower.com/
