Σφοδρές αντιδράσεις για τον νέο φόρο της Κομισιόν – Πυρά κατά της φον ντερ Λάιεν πριν καν γίνει επίσημη πρόταση
Έντονες αντιδράσεις προκαλεί ήδη, πριν καν κατατεθεί επίσημα, η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την επιβολή νέου φόρου στις μεγάλες επιχειρήσεις. Κυβερνήσεις κρατών-μελών, ευρωβουλευτές και επιχειρηματικοί φορείς σπεύδουν να εκφράσουν τη δυσαρέσκειά τους, δηλώνοντας ανοιχτά την πρόθεσή τους να την απορρίψουν.
Η πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσίασε το σχέδιο την Τετάρτη, εντάσσοντάς το στο πλαίσιο του επόμενου πολυετούς προϋπολογισμού της ΕΕ. Σύμφωνα με την πρόταση, ο φόρος θα αποφέρει περίπου 6,8 δισ. ευρώ ετησίως, με σκοπό τη στήριξη ευρωπαϊκών προγραμμάτων και την αποπληρωμή χρεών που δημιουργήθηκαν στη διάρκεια της πανδημίας.
Η πρώτη αντίδραση: «Δεν υπάρχει νομική βάση»
Οι αντιδράσεις ξεκίνησαν άμεσα από Γερμανία και Ολλανδία. Ο επικεφαλής των Γερμανών Χριστιανοδημοκρατών (CDU), Φρίντριχ Μερτς, δήλωσε ξεκάθαρα σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ:
«Δεν υπάρχει νομική βάση για έναν τέτοιο φόρο από την ΕΕ. Δεν πρόκειται να το κάνουμε».
Η δήλωσή του αποκτά πρόσθετο βάρος, καθώς και ο ίδιος και η φον ντερ Λάιεν προέρχονται από το CDU.
Αντίστοιχα, η Ολλανδία, μέσω εκπροσώπου της, δήλωσε στο Politico ότι δεν προτίθεται καν να συζητήσει την πρόταση, επαναλαμβάνοντας την πάγια θέση της υπέρ του περιορισμού και όχι της διεύρυνσης του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού.
Ακόμη και χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, που συνήθως τηρούν πιο ευέλικτη δημοσιονομική στάση, εμφανίζονται επιφυλακτικές. Διπλωματική πηγή από μία εξ αυτών παραδέχθηκε πως η εφαρμογή του σχεδίου θα είναι «εξαιρετικά δύσκολη».
Σκεπτικισμός και στο Ευρωκοινοβούλιο
Σημαντικές ενστάσεις διατυπώνονται και από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το οποίο έχει αποφασιστικό ρόλο στη διαδικασία. Η ευρωβουλευτής του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (ΕΛΚ) και αντιπρόεδρος της επιτροπής προϋπολογισμών, Μόνικα Χολμάιερ, επεσήμανε ότι ο προτεινόμενος φόρος αντιβαίνει στην προσπάθεια ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας, ιδίως για τις μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις:
«Πρόκειται για τις ίδιες επιχειρήσεις που προσπαθούμε να στηρίξουμε μέσω του Ταμείου Ανταγωνιστικότητας, για να ενισχύσουμε την καινοτομία και τις επενδύσεις στην ΕΕ».
Η τοποθέτησή της θεωρείται κρίσιμη, καθώς το ΕΛΚ είναι η μεγαλύτερη πολιτική ομάδα στο Ευρωκοινοβούλιο, κυριαρχεί στο Σώμα των Επιτρόπων και η ίδια η φον ντερ Λάιεν προέρχεται από τις τάξεις του.
Τι προβλέπει η πρόταση φόρου
Η πρόταση προβλέπει σταθερό τέλος για επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών άνω των 100 εκατ. ευρώ, ανεξαρτήτως κερδοφορίας. Συγκεκριμένα:
Για έσοδα 100-250 εκατ. ευρώ, ο φόρος θα ανέρχεται σε 100.000 ευρώ.
Για έσοδα άνω των 750 εκατ. ευρώ, θα φτάνει τα 750.000 ευρώ.
Αυτό σημαίνει πως μια εταιρεία με ετήσιο τζίρο 750 εκατ. ευρώ θα καταβάλλει το ίδιο ποσό με μία των 75 δισ. ευρώ, γεγονός που αρκετοί χαρακτηρίζουν ως κατάφωρα άδικο.
Οργισμένες αντιδράσεις από την επιχειρηματική κοινότητα
Η επιχειρηματική κοινότητα αντέδρασε έντονα. Ο Markus J. Beyrer, γενικός διευθυντής της BusinessEurope, χαρακτήρισε την πρόταση «εντελώς αντιπαραγωγική». Ο Στέφανο Παν, αντιπρόεδρος της ιταλικής Confindustria, προειδοποίησε ότι το όριο των 100 εκατ. ευρώ μπορεί να αποτρέψει την ανάπτυξη καινοτόμων εταιρειών.
Από τη Γερμανία, η Τάνια Γκέννερ, επικεφαλής της Ομοσπονδίας Γερμανικών Βιομηχανιών (BDI), κάλεσε την κυβέρνηση να αντιταχθεί στην πρόταση, δηλώνοντας πως αυτή «έρχεται σε αντίθεση με τους στρατηγικούς στόχους της ΕΕ».
Χαμηλές πιθανότητες εφαρμογής
Με τόση έντονη αντίσταση από ισχυρά κράτη-μέλη, ευρωβουλευτές και κορυφαίους εκπροσώπους της αγοράς, το Politico εκτιμά πως το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συγκεντρώνει ελάχιστες πιθανότητες υλοποίησης στην παρούσα φάση
