ΟΥΚΡΑΝΙΑ: Στην Ουάσινγκτον στρέφονται τα βλέμματα της διεθνούς κοινότητας τη Δευτέρα, καθώς ο Βολοντιμίρ Ζελένσκι θα διαβεί ξανά τις πύλες του Λευκού Οίκου για συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Το πολιτικό και διπλωματικό σκηνικό είναι διαφορετικό σε σχέση με προηγούμενες επισκέψεις, με τα περιθώρια ελιγμών του Ουκρανού προέδρου να είναι εξαιρετικά περιορισμένα. Στο tilegrafimanews.gr μίλησαν διεθνείς αναλυτές που εξηγούν γιατί η επίσκεψη αυτή χαρακτηρίζεται «η πιο ριψοκίνδυνη» για τον Ζελένσκι.
Οι εντάσεις πριν τη συνάντηση
Σύμφωνα με ανάλυση του Sky News, «δεν θα υπάρχει κόκκινο χαλί ούτε παρέλαση αεροσκαφών, ούτε χειροκροτήματα όταν ο Ζελένσκι φτάσει στην Ουάσινγκτον». Αντίθετα, η βαριά σκιά της προηγούμενης του επίσκεψης, όπου ο Τραμπ τον ειρωνεύτηκε δημοσίως για την ενδυμασία του και τον οδήγησε πρόωρα εκτός Οβάλ Γραφείου, συνεχίζει να βαραίνει τον Ουκρανό ηγέτη.
Οι διπλωματικοί παρατηρητές εκτιμούν πως ο Ζελένσκι αναγκάζεται να εμφανιστεί ως «πρόθυμος συνομιλητής» σε ειρηνευτικές συζητήσεις, φοβούμενος ότι θα στιγματιστεί διεθνώς ως το εμπόδιο για τυχόν κατάπαυση του πυρός. Ωστόσο, το Κίεβο γνωρίζει πως η Μόσχα επιδιώκει μακροχρόνιες διαπραγματεύσεις για να αποσπάσει περισσότερα εδάφη, τη στιγμή που η σφαγή στο πεδίο συνεχίζεται.
Ο Τραμπ αλλάζει στάση – Η Ουκρανία «παγώνει»
Ο Αμερικανός πρόεδρος, πιεζόμενος από Ευρωπαίους ηγέτες, είχε υποσχεθεί πριν λίγες εβδομάδες ότι δεν θα αποδεχόταν λύση χωρίς κατάπαυση του πυρός. Ωστόσο, σε πρόσφατη ανάρτηση στο Truth Social υποστήριξε πως «ο καλύτερος τρόπος για να τερματιστεί ο φρικτός πόλεμος είναι να προχωρήσουμε απευθείας σε μια ειρηνευτική συμφωνία».
Αυτό το απροσδόκητο «άλμα» προκάλεσε, σύμφωνα με το Reuters, «σοκ στο Κίεβο» και ανησυχία σε Βρυξέλλες και Βερολίνο, που φοβούνται ότι εγκαταλείπεται το μοναδικό σημείο ισορροπίας: η ανάγκη μιας άνευ όρων κατάπαυσης του πυρός.
Διπλωματικές πηγές σημειώνουν ότι ο Τραμπ αντιμετωπίζει τον πόλεμο περισσότερο ως διαγωνισμό προσωπικοτήτων: δείχνει εμφανή σεβασμό στον Βλαντιμίρ Πούτιν, ενώ την ίδια στιγμή αντιμετωπίζει με περιφρόνηση τον Ουκρανό πρόεδρο.
Η «σκιά» της Αλάσκας
Η πρόσφατη συνάντηση Πούτιν – Τραμπ στην Αλάσκα εξακολουθεί να προκαλεί συζητήσεις. Οι εικόνες του Ρώσου προέδρου να υποδέχεται στρατιωτικό άγημα σε αμερικανική βάση, όπως μετέδωσε το Associated Press, συγκλόνισαν το Κίεβο. Για τον Ζελένσκι, οι εικόνες αυτές αποτελούν ισχυρό συμβολισμό: την ώρα που ο Πούτιν προβάλλεται ως «εταίρος ισοδύναμος», ο ίδιος εμφανίζεται ευάλωτος και πολιτικά αποδυναμωμένος.
«Ο κόσμος του Τραμπ είναι ένας διαρκής αγώνας ισχύος και εντυπώσεων. Η ζυγαριά αυτή τη στιγμή γέρνει προς τον Πούτιν», τόνισε διεθνής αναλυτής που μίλησε στο tilegrafimanews.gr.
Ο κίνδυνος για το Κίεβο
Η Ουκρανία βρίσκεται σε στρατηγικό αδιέξοδο. Η ενίσχυση από την Ευρώπη καθυστερεί, οι απώλειες στο μέτωπο αυξάνονται, και η Ουάσινγκτον –παρά τις δεσμεύσεις του παρελθόντος– δείχνει πρόθυμη να εξετάσει μια συμφωνία που θα μπορούσε να παγιώσει ρωσικά εδαφικά κέρδη.
«Αν ο Ζελένσκι απορρίψει την ιδέα συνομιλιών, κινδυνεύει να εμφανιστεί ως το πρόβλημα. Αν όμως προσέλθει, ρισκάρει να βρεθεί παγιδευμένος σε ένα τραπέζι διαπραγματεύσεων όπου η Μόσχα έχει το πάνω χέρι», σχολιάζει πολιτικός επιστήμονας με έδρα τις ΗΠΑ.
Η αμερικανική κοινή γνώμη, εξαντλημένη από τον μακροχρόνιο πόλεμο, δείχνει να επιθυμεί μια γρήγορη λύση, ακόμη και αν αυτή συνεπάγεται παραχωρήσεις.
Οι διεθνείς αναλυτές προειδοποιούν
Οι διεθνείς αναλυτές που μίλησαν στο tilegrafimanews.gr υπογραμμίζουν τρία βασικά σημεία:
1. Η Ρωσία δεν πρόκειται να εγκαταλείψει την επιθετική στρατηγική της. Θα εκμεταλλευθεί κάθε υποχώρηση για να εδραιώσει στρατιωτικά κέρδη.
2. Η Ευρώπη βρίσκεται σε διχασμό. Κάποιοι ηγέτες πιέζουν για ειρήνη πάση θυσία, άλλοι φοβούνται ότι μια βεβιασμένη συμφωνία θα ενθαρρύνει τη Μόσχα.
3. Ο Ζελένσκι είναι εγκλωβισμένος. Αν αρνηθεί συνομιλίες, κινδυνεύει να χάσει τη στήριξη Ουάσινγκτον και Βρυξελλών· αν δεχθεί, ίσως βρεθεί στη θέση να πρέπει να υπογράψει παραχωρήσεις που θα ισοδυναμούν με πολιτική αυτοχειρία.
Η επόμενη μέρα
Το αν η Δευτέρα θα αποτελέσει την απαρχή μιας ειρηνευτικής διαδικασίας ή το ξεκίνημα μιας νέας κρίσης εξαρτάται από την ισορροπία ανάμεσα στην επιθυμία του Τραμπ για «επιτυχία» και τη βούληση του Ζελένσκι να διατηρήσει την πολιτική του νομιμοποίηση.
Αναλυτές εκτιμούν πως ο Ουκρανός πρόεδρος θα επιχειρήσει να πείσει ότι η χώρα του δεν μπορεί να διαπραγματευθεί από θέση αδυναμίας, χωρίς πρώτα να υπάρξει έστω προσωρινή παύση των εχθροπραξιών. Όμως, η Ουάσινγκτον φαίνεται να δίνει προτεραιότητα στο να καταγραφεί μια «διπλωματική νίκη» για τον Τραμπ – ανεξάρτητα από το τι σημαίνει αυτό για το Κίεβο.
Η επίσκεψη Ζελένσκι στον Λευκό Οίκο είναι ίσως η πιο δύσκολη στιγμή της προεδρίας του. Βρίσκεται αντιμέτωπος με έναν Αμερικανό πρόεδρο που τον αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό, έναν Ρώσο ηγέτη που ενισχύει τη διεθνή του εικόνα και μια Ευρώπη που διχάζεται για το πώς πρέπει να τελειώσει ο πόλεμος.
Το μόνο βέβαιο, όπως σχολίασε διεθνής αναλυτής, είναι ότι «η Δευτέρα θα κρίνει όχι μόνο το μέλλον της Ουκρανίας, αλλά και την αξιοπιστία της Δύσης απέναντι στη Ρωσία».
