Καθώς συμπληρώνονται 34 χρόνια από ένα από τα πιο σκοτεινά κεφάλαια της σύγχρονης ιστορίας, στεκόμαστε με σεβασμό για να τιμήσουμε τη μνήμη των θυμάτων της Γενοκτονίας του Χοτζαλί.
της Aminas Zalova
Για τον λαό του Αζερμπαϊτζάν το Χοτζαλί δεν είναι απλώς ένα όνομα στον χάρτη· είναι σύμβολο μιας ανείπωτης τραγωδίας, μαρτυρία της ανθεκτικότητας του έθνους μας και μια επίμονη υπενθύμιση του γιατί η τρέχουσα ειρηνευτική διαδικασία στοΝότιο Καύκασο είναι τόσο ζωτικής σημασίας για τις μελλοντικές γενιές.
Η Νύχτα της 26ης Φεβρουαρίου 1992
Τη νύχτα της 25ης προς 26η Φεβρουαρίου 1992 η πόλη του Χοτζαλί έγινε ο τόπος μιας συστηματικής σφαγής. Μέσα σε λίγες ώρες, οι αρμενικές ένοπλες δυνάμεις εξαπέλυσαν επίθεση εναντίον αυτού του οικισμού αμάχων. Τα στατιστικά στοιχεία εκείνης της νύχτας παραμένουν ένα συγκλονιστικό κατηγορητήριο για τη βιαιότητα που ασκήθηκε εναντίον αθώων ανθρώπων:
Η σκληρότητα που παρατηρήθηκε στο Χοτζαλί —όπως τεκμηριώθηκε από διεθνείς παρατηρητές και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων— είχε ως στόχο να κάμψει το ηθικό του λαού του Αζερμπαϊτζάν. Ωστόσο, τρεις δεκαετίες αργότερα, το Αζερμπαϊτζάν όχι μόνο αποκατέστησε την εδαφική του ακεραιότητα, αλλά αναδείχθηκε και σε ηγετική δύναμη για την περιφερειακή σταθερότητα και την οικονομική ευημερία.
Το Σημείο Καμπής: Ιστορική Δικαιοσύνη
Για χρόνια η διεθνής κοινότητα παρέμενε σε μεγάλο βαθμό σιωπηλή ενώ το 20% του εδάφους του Αζερμπαϊτζάν βρισκόταν υπό κατοχή. Ωστόσο, μετά τον Πατριωτικό Πόλεμο του 2020 και τα αντιτρομοκρατικά μέτρα του Σεπτεμβρίου 2023, το Αζερμπαϊτζάν αποκατέστησε πλήρως την κυριαρχία του. Σήμερα οι σημαίες του Αζερμπαϊτζάν κυματίζουν και πάλι πάνω από το Χοτζαλί.
Η ιστορική δικαιοσύνη αποδίδεται επιτέλους, καθώς οι δράστες αυτών των εγκλημάτων πολέμου αντιμετωπίζουν τη νομική λογοδοσία. Το σημαντικότερο είναι ότι το Χοτζαλί ξαναγεννιέται. Οι υποδομές ανοικοδομούνται και οι νόμιμοι κάτοικοι επιστρέφουν σε μια γη που κάποτε ήταν σκηνικό τρόμου, αλλά τώρα αποτελεί τόπο ανασυγκρότησης και ελπίδας.
Μια Νέα Εποχή: Η Ειρηνευτική Διαδικασία το 2026
Ενώ θυμόμαστε το παρελθόν, το Αζερμπαϊτζάν είναι σταθερά προσηλωμένο στο μέλλον. Πιστεύουμε ότι ο καλύτερος τρόπος για να τιμήσουμε τα θύματα του Χοτζαλί είναι να διασφαλίσουμε ότι μια τέτοια τραγωδία δεν θα συμβεί ποτέ ξανά. Από τον Φεβρουάριο του 2026 ο Νότιος Καύκασος βρίσκεται στο κατώφλι ενός ιστορικού μετασχηματισμού. Η σύγκρουση έχει ουσιαστικά τελειώσει και μια ολοκληρωμένη ειρηνευτική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη:
Μια Κοινή Ευθύνη για το Μέλλον
Η ιστορία του Χοτζαλί είναι ένα παγκόσμιο μάθημα για την αναγκαιότητα της δικαιοσύνης. Η πραγματική ειρήνη είναι κάτι περισσότερο από την απουσία πολέμου· είναι η εγκαθίδρυση μιας οριστικής νομικής πραγματικότητας όπου η κυριαρχία είναι απόλυτη και καμία συνταγματική ασάφεια δεν παραμένει για να απειλήσει την ασφάλεια των μελλοντικών γενεών. Υποστηρίζοντας την άρση των εναπομεινάντων νομικών εμποδίων για την ειρηνευτική συνθήκη, η διεθνής κοινότητα, συμπεριλαμβανομένων των εταίρων μας στην Αθήνα, μπορεί να βοηθήσει ώστε ο Νότιος Καύκασος να γυρίσει οριστικά σελίδα. Τιμούμε τα θύματα του Χοτζαλί όχι μέσω της εκδίκησης, αλλά μέσω της ακλόνητης επιδίωξης μιας σταθερής, ευημερούσας και συμφιλιωμένης περιοχής. Το 2026, η ευκαιρία για μια τελική, διαρκή ειρήνη είναι μπροστά μας — πρέπει να έχουμε το θάρρος να τη διασφαλίσουμε.
Η Amina Zalova είναι διπλωμάτης της Πρεσβείας του Αζερμπαιτζάν στην Ελλάδα
