Σήμερα στην Άγκυρα, Ερντογάν και Μητσοτάκης συζητούν για τα «ήρεμα νερά» του Αιγαίου και για την ανάγκη προσέγγισης Ελλάδας-Τουρκίας, αλλά με εντελώς διαφορετικούς όρους από αυτούς που φανταζόταν προ μηνών ο πρόεδρος της γειτονικής χώρας.
Οι συσχετισμοί δυνάμεων στην περιοχή μας έχουν αλλάξει θεαματικά υπέρ της Ελλάδος και δραματικά κατά της Τουρκίας.
Γράφει ο Λουκάς Γεωργιάδης
Το… δίπορτο του “Σουλτάνου” με τον Πούτιν και τη Δύση, όπως είναι φυσικό έχει ενοχλήσει πάρα πολύ. Για την ακρίβεια, τον έχει περιθωριοποιήσει. Επιπλέον, η γειτονική χώρα δείχνει να βαδίζει σε ένα ρευστό γεωπολιτικό και οικονομικό τοπίο. Τα πρωτοσέλιδα του τουρκικού τύπου με τη Mavi Vatan (“Γαλάζια Πατρίδα”) τα ψάχνουμε με το… κιάλι τους τελευταίους μήνες και αυτό δεν είναι τυχαίο. Ο Ερντογάν έχει γίνει πολύ… προσεκτικός, επιλέγοντας να ακολουθήσει μια αμυντική στάση. Δεν τον παίρνει να κάνει πολλές… μαγκιές γιατί τα πράγματα έχουν αλλάξει. Η ανατροπή του Άσαντ, η οποία έγινε με τουρκικό δάκτυλο (ασχέτως εάν είχε τη συγκατάθεση των Αμερικανών), άνοιξε την όρεξη στον… Σουλτάνο, αλλά η συνέχεια του επιφύλαξε… δυσάρεστες εκπλήξεις, με ένα Ισραήλ να στέκει απέναντι του με… άγριες διαθέσεις!
Ο Ερντογάν έχει γίνει… γατάκι, γιατί έχει να αντιμετωπίσει μια κατάσταση εσωτερικής οικονομικής ασφυξίας και πολιτικής φθοράς, ενώ από την άλλη πλευρά, η στρατηγική της Ελλάδας με το “χτίσιμο” ισχυρών συμμαχιών, του… απαγορεύει να είναι επιθετικός. Αυτό σημαίνει ότι κάθε τυχοδιωκτική κίνηση της Τουρκίας μπαίνει στο μικροσκόπιο των Ευρωπαίων, αλλά και των Αμερικανών, οι οποίοι θέλουν… απόλυτα ήρεμα νερά σε ολόκληρη τη Μεσόγειο. Και όλα αυτά έχουν γίνει γιατί πολύ απλά, η Ελλάδα έχει γίνει ρυθμιστής των εξελίξεων και δεν αποτελεί τον κομπάρσο που τρώει… σφαλιάρες!
Το… τουμπεκί του “Σουλτάνου”
Ο κύριος λόγος που ο Ερντογάν έχει αναγκαστεί να χαμηλώσει τους τόνους στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο είναι η δραματική κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας του.
Η τουρκική οικονομία θυμίζει ασθενή που έχει υποστεί βαριά λοίμωξη του αναπνευστικού. Μπορεί να αναπτύσσεται με ρυθμό άνω του 3%, αλλά ο πληθωρισμός καλπάζει και η εφαρμογή δημοσιονομικής πειθαρχίας εντείνει τις αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας. Το υψηλό κόστος ζωής πυροδοτεί κοινωνική αναταραχή. Δεν είναι τυχαίο ότι χιλιάδες Τούρκοι πραγματοποιούν μονοήμερες εκδρομές στα… σούπερ μάρκετ της Αλεξανδρούπολης!
Ο Ερντογάν διαπιστώνει ότι η τουρκική οικονομία δεν είναι πλέον ελκυστική για τα ξένα κεφάλαια και η εξομάλυνση των σχέσεων με τη Δύση είναι πλέον ζήτημα επιβίωσης για το καθεστώς. Μια νέα κρίση με την Ελλάδα ή την Ευρωπαϊκή Ένωση θα οδηγούσε σε περαιτέρω υποτίμηση της λίρας και οικονομική κατάρρευση. Γι αυτό έχει εγκαταλείψει τα… ταραγμένα ύδατα της “Γαλάζιας Πατρίδας”, καθώς αντιλαμβάνεται ότι αυτά είναι λιγότερο απαραίτητο στον μέσο Τούρκο, ο οποίος πεινάει και φυσικά… ψηφίζει! Γενικώς, ο Ερντογάν έχει κάνει… τουμπεκί ψιλοκομμένο!
Στρατηγική για σεμινάριο!
Η εσωστρέφεια της Τουρκίας δεν προέκυψε ξαφνικά, αλλά οφείλεται στην έξυπνη στρατηγική και τις τακτικές κινήσεις της ελληνικής πλευράς.
Ο Μητσοτάκης, ο Γεραπετρίτης και ο Δένδιας έχουν καταφέρει να μετατρέψουν τα ελληνοτουρκικά σε μείζον ζήτημα περιφερειακής και παγκόσμιας ασφάλειας. Η Ελλάδα, ισχυροποιώντας την Πολεμική Αεροπορία με τα “Ραφάλ” και το Πολεμικό Ναυτικό με τις φρεγάτες “Μπελαρά”, στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα στην Τουρκία, ότι αν διανοηθεί να αμφισβητήσει κυριαρχικά μας δικαιώματα, τότε θα… μπλέξει άσχημα.
Ο Μητσοτάκης έχει δημιουργήσει ένα ισχυρό πλαίσιο συνεργασιών με μεγάλες δυνάμεις, το οποίο λειτουργεί αποτρεπτικά για την Τουρκία. Καταρχάς υπάρχει η στρατηγική σχέση με τις ΗΠΑ, όπου παρά τις… ιδιαιτερότητες της προεδρίας Τραμπ, εντούτοις, το επίπεδο των διμερών σχέσεων βρίσκεται στο… limit up! Καταλυτικό ρόλο έχει η θέση της Αλεξανδρούπολης στους αμερικανικούς και νατοϊκούς σχεδιασμούς, ως… παρατηρητήριο κάθε κίνησης στα Στενά των Δαρδανελίων, αλλά και σε ολόκληρο το Αιγαίο. Δεν είναι υπερβολή να ειπωθεί ότι ο Έβρος αποτελεί ισχυρότατο γεωπολιτικό “όπλο” μας, καθώς έχει ενισχύσει στρατηγικά και στρατιωτικά τη χώρα μας, αποτελώντας μάλιστα περιοχή ζωτικών συμφερόντων για τις ΗΠΑ.
Από την άλλη πλευρά, ο… βήχας του Ερντογάν έχει… κοπεί και από την ισχυρή ελληνογαλλική συμμαχία. Η ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής με το Παρίσι παραμένει ο ισχυρότερος διμερής δεσμός εντός της Ε.Ε., λειτουργώντας ως άμεσο ανάχωμα στις τουρκικές διεκδικήσεις. “Κερασάκι στην τούρτα” αποτελεί το ισχυρό τρίγωνο Ελλάδας-Ισραήλ-Κύπρου, το οποίο εντάσσεται στον μεγάλο αμερικανικό “κύκλο”. Πρόκειται για έναν άξονα που εγγυάται τη σταθερότητα στην περιοχή, ενώ η Άγκυρα παραμένει θεατής των εξελίξεων, εκλιπαρώντας να συμμετάσχει στο πρόγραμμα “Save”, να αγοράσει F-35 και πολλά άλλα. Αφήστε που η Τουρκία καλείται να επιστρέψει στη Ρωσία τους πυραύλους S-400, γιατί αλλιώς, δεν πρόκειται να πάρει από τους Αμερικανούς ούτε… κασέλες για σφαίρες!
Όλα τα παραπάνω αποτέλεσαν τη βάση για τη “Διακήρυξη των Αθηνών”, η οποία υπογράφτηκε τον Δεκέμβριο του 2023 μεταξύ των δύο χωρών. Μπορεί η Τουρκία να… παίζει συχνά με τα… νεύρα μας, αλλά η Αθήνα παραμένει η ήρεμη δύναμη, κερδίζοντας συνεχώς πόντους στο διπλωματικό και γεωπολιτικό παίγνιο. Δεν δυναμιτίζει το κλίμα και κάνει το πιο απλό πράγμα με όρους διπλωματίας: αφήνει την Τουρκία να εκτίθεται στη διεθνή κοινότητα μέσα από την όποια προκλητικότητα της.
Η εγρήγορση της Αθήνας και το κοινό σημείο που… ενώνει Ερντογάν και Σαμαρά!
Η ελληνική κυβέρνηση γνωρίζει πολύ καλά ότι τα ήρεμα νερά δεν πρέπει να μας ξεγελούν, καθώς η Τουρκία δεν εγκαταλείπει το δόγμα της “Γαλάζιας Πατρίδας”.
Ο Ερντογάν προσπαθεί να βρει τον βηματισμό του, να ανασυγκροτήσει τις δυνάμεις του και να αποφύγει τις κυρώσεις. Η Τουρκία δεν μπορεί να κόψει τους διαύλους επικοινωνίας με την Ελλάδα, καθώς σε αυτήν την περίπτωση, θα έχει να αντιμετωπίσει την ασφυκτική πίεση του διεθνούς παράγοντα. Οι αξιώσεις του δεν μπορούν να γίνουν ανεκτές από κανέναν και αυτό οφείλεται στις επιτυχημένες κινήσεις της ελληνικής κυβέρνησης και προσωπικά του Μητσοτάκη.
Οι “κόκκινες γραμμές” για τη χώρα μας παραμένουν και τα μοναδικά εκκρεμή ζητήματα με την Τουρκία είναι η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών και της υφαλοκρηπίδας. Βέβαια, η Αθήνα θέλει να αναγκάσει τον “Σουλτάνο” να… διαγράψει από το λεξιλόγιο του τη φράση “casus belli”. Σε όλα αυτά πρέπει να προστεθεί και το κυριαρχικό δικαίωμα της επέκτασης των χωρικών μας υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια, το οποίο θα ασκηθεί στον “κατάλληλο χρόνο”.
Με βάση τα παραπάνω, οι πάντες πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι η Ελλάδα κατάφερε να φέρει την Τουρκία στο τραπέζι του διαλόγου από θέση ισχύος, εκμεταλλευόμενη το γεγονός ότι τα πάντα πάνε… ανάποδα στον Ερντογάν.
Η εξάλειψη της Χαμάς, το στρίμωγμα του Ιράν, η στρατιωτική υπεροπλία του Ισραήλ, τα… χαριεντίσματα του “Σουλτάνου” με τον Πούτιν, η στρατιωτική ισχύς και οι ισχυρές ενεργειακές, στρατιωτικές και γεωπολιτικές συμμαχίες της Ελλάδας, συνθέτουν ένα ασφυκτικό πλαίσιο, με το οποίο καλείται να… συμφιλιωθεί ο Ερντογάν. Δεν περίμενε ότι τα πράγματα θα εξελιχθούν τόσο αρνητικά για τον ίδιο και τη χώρα του. Ούτε καν περίμενε ότι όλες αυτές τις εξελίξεις θα τις διαμόρφωνε η εξωτερική πολιτική του Μητσοτάκη μέσω των ισχυρών διεθνών συμμαχιών που πέτυχε.
Το “Mitsotakis yiok” ήταν το μεγάλο λάθος του Τούρκου προέδρου και καλείται πλέον να το διαχειριστεί σε άλλες συνθήκες με άλλους όρους και χωρίς τις… μαγκιές που ξέρει! Ελπίζουμε όλα τα παραπάνω, εκτός από τον Ερντογάν να τα καταλάβει και ο… Σαμαράς! Η κινδυνολογία του, ως απόρροια του αρρωστημένου μίσους του κατά του Μητσοτάκη, τον εκθέτει. Και όταν εκτίθεσαι μπαίνεις στο περιθώριο των εξελίξεων. Όπως έχει μπει και ο Ερντογάν. Αμφότεροι αισθάνονται… χαμένοι και λίγοι μπροστά στον Μητσοτάκη και αυτό τους έχει στοιχίσει πολύ! Κατά τα άλλα, “Μitsotakis yok” και “ο Μητσοτάκης είναι το ίδιο το χάος”…
