ΑΑΔΕ: Μία από τις πιο ριζικές αλλαγές στη δημόσια διοίκηση μπαίνει σε εφαρμογή από την 1η Δεκεμβρίου 2025, καθώς η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) καταργεί οριστικά τις έντυπες βεβαιώσεις οφειλών προς την εφορία.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Με τη νέα απόφαση Ε.2089/2025, που εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή των νόμων 5100/2024 και 5193/2025, οι δημόσιες υπηρεσίες υποχρεούνται να διαβιβάζουν κάθε οικονομικό στοιχείο αποκλειστικά μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας (ΚΕ.Δ.) της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων.
Η απόφαση σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής για τη γραφειοκρατία των Δ.Ο.Υ., καθώς οι «χάρτινοι» χρηματικοί κατάλογοι, οι κλασικές βεβαιώσεις οφειλών και τα Ατομικά Φύλλα Έκπτωσης (Α.Φ.ΕΚ.) που κυκλοφορούσαν μεταξύ φορέων, παύουν να υφίστανται. Η επικοινωνία Δημοσίου και Εφορίας γίνεται πλέον αποκλειστικά ψηφιακά, με στόχο να περιοριστούν καθυστερήσεις, λάθη και «εκπλήξεις» στους πολίτες.
Πώς θα λειτουργεί το νέο σύστημα
Από την 1η Δεκεμβρίου, κάθε φορέας του Δημοσίου που θέλει να βεβαιώσει, να μειώσει ή να ακυρώσει μια οφειλή στο ΑΦΜ ενός πολίτη ή επιχείρησης, θα πρέπει να συνδέεται απευθείας με τα συστήματα της ΑΑΔΕ. Η διαδικασία δεν αφορά απλή αποστολή email ή PDF, αλλά ολοκληρωμένη διασύνδεση με το Κέντρο Διαλειτουργικότητας, ώστε κάθε στοιχείο να φτάνει αυτόματα στα πληροφοριακά συστήματα της Εφορίας.
Η Ψηφιακή Διακυβέρνηση έχει θέσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, με όλα τα υπουργεία, τους δήμους, τις περιφέρειες, τα ασφαλιστικά ταμεία, τα νοσοκομεία και τις ανεξάρτητες αρχές να υποχρεούνται να ολοκληρώσουν την τεχνική τους ένταξη μέχρι την καταληκτική ημερομηνία της 1ης Δεκεμβρίου.
Μετά από αυτή την ημερομηνία, η ΑΑΔΕ θα δέχεται μόνο δύο μορφές εγγράφων:
1. Ψηφιακά, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας.
2. Έγχαρτα, μόνο εάν έχει δοθεί επίσημη παράταση από τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μετά από αιτιολογημένο αίτημα.
Παράταση μόνο με αυστηρές προϋποθέσεις
Οι δημόσιοι φορείς που δεν θα προλάβουν να συνδεθούν εγκαίρως, μπορούν να ζητήσουν παράταση, αλλά η διαδικασία θα είναι ιδιαίτερα αυστηρή. Θα πρέπει να αιτηθούν στην ΑΑΔΕ τουλάχιστον έξι μήνες πριν την παραγραφή των απαιτήσεών τους, αποδεικνύοντας ότι η καθυστέρηση οφείλεται σε ανυπαίτιο, έκτακτο ή απρόβλεπτο γεγονός.
Η αίτηση πρέπει να συνοδεύεται από αναλυτικό χρονοδιάγραμμα και δέσμευση ολοκλήρωσης της ψηφιακής ένταξης. Με αυτόν τον τρόπο, η κυβέρνηση επιχειρεί να βάλει φρένο στις παρατάσεις που επί δεκαετίες συντηρούσαν τη γραφειοκρατία και καθυστερούσαν την εκκαθάριση των εσόδων του Δημοσίου.
Μία σημαντική εξαίρεση
Το νέο καθεστώς θα ισχύει για όλα τα νέα έσοδα και μειώσεις οφειλών. Υπάρχει ωστόσο μία μοναδική εξαίρεση:
Οι παλαιές οφειλές, που είχαν βεβαιωθεί πριν από την ένταξη ενός φορέα στο νέο σύστημα, θα μπορούν να τροποποιούνται ή να μειώνονται με τον παραδοσιακό, έγχαρτο τρόπο.
Η εξαίρεση αυτή κρίθηκε απαραίτητη ώστε να ολοκληρωθούν ομαλά οι παλιές εκκρεμότητες, χωρίς να χαθούν δεδομένα ή να δημιουργηθούν ασυμβατότητες μεταξύ διαφορετικών βάσεων.
Τι αλλάζει για πολίτες και επιχειρήσεις
Για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις, το όφελος είναι διπλό:
1. Οι βεβαιώσεις οφειλών και εκπτώσεων θα εμφανίζονται άμεσα στο myAADE, χωρίς καθυστέρηση.
2. Τα λάθη και οι διπλές χρεώσεις που συχνά προέκυπταν από χειρόγραφες καταχωρίσεις, θα περιοριστούν δραστικά.
Έτσι, ένας πολίτης που λαμβάνει πρόστιμο από δήμο ή τέλος από άλλο φορέα, θα βλέπει τη βεβαίωση σε πραγματικό χρόνο στο Taxisnet, ενώ τυχόν εκπτώσεις ή διορθώσεις θα ενημερώνονται αμέσως.
Αντίστοιχα, για τις επιχειρήσεις, οι επιστροφές και συμψηφισμοί φόρων θα γίνονται πιο ταχείς και διαφανείς, καθώς οι φορείς δεν θα χρειάζεται να ανταλλάσσουν φυσικά έγγραφα.
Ψηφιακό κράτος σε πραγματικό χρόνο
Η διασύνδεση της ΑΑΔΕ με το Κέντρο Διαλειτουργικότητας εντάσσεται στο πλαίσιο του σχεδίου «Δημόσιο 2030» της κυβέρνησης, που επιδιώκει τη μετάβαση όλων των διοικητικών πράξεων σε ψηφιακό περιβάλλον.
Όπως επισημαίνει το Υπουργείο Οικονομικών, το έργο αυτό δεν αφορά μόνο τις εφορίες, αλλά ολόκληρη τη λειτουργία του Δημοσίου. Με την πλήρη εφαρμογή του, κάθε υπηρεσία θα αντλεί αυτόματα πληροφορίες από άλλες, χωρίς χειρόγραφες εντολές ή φυσική μεταφορά φακέλων.
Παράλληλα, οι υπάλληλοι των Δ.Ο.Υ. θα έχουν άμεση πρόσβαση στα δεδομένα που χρειάζονται, εξοικονομώντας πολύτιμο χρόνο και περιορίζοντας τις ουρές στις εφορίες.
Τέλος στα «χαμένα χαρτιά» και στις καθυστερήσεις
Η νέα πλατφόρμα φιλοδοξεί να εξαλείψει φαινόμενα που ταλαιπωρούσαν για χρόνια τους φορολογουμένους: βεβαιώσεις που δεν έφταναν ποτέ στην εφορία, λάθη στους κωδικούς οφειλών, ή παραστατικά που χάνονταν ανάμεσα σε φακέλους.
Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποίησε το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, κάθε χρόνο οι εφορίες λάμβαναν περίπου 1,8 εκατομμύρια έντυπα από δήμους, νοσοκομεία και ταμεία, εκ των οποίων το 12% παρουσίαζε σφάλματα ή ελλείψεις. Με την πλήρη ψηφιοποίηση, ο δείκτης αυτός αναμένεται να μηδενιστεί.
Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη χαρακτηρίσει το ελληνικό μοντέλο «παράδειγμα καλής πρακτικής» στο πλαίσιο του προγράμματος e-Government 2025, επισημαίνοντας ότι «η Ελλάδα μετατρέπει το φορολογικό της σύστημα σε πλήρως διαλειτουργικό».
Τι λένε οι ειδικοί
Ο πρόεδρος της Ένωσης Φοροτεχνικών Ελλάδας, Σπύρος Αντωνίου, δήλωσε στο Telegraph My News:
«Η ψηφιοποίηση αυτή βάζει τέλος σε μια εποχή όπου η φυσική μεταφορά εγγράφων δημιουργούσε καθυστερήσεις και άγχος σε χιλιάδες πολίτες. Πλέον, ο φορολογούμενος θα γνωρίζει σε πραγματικό χρόνο ποια οφειλή βεβαιώθηκε ή μειώθηκε».
Παράλληλα, στελέχη της αγοράς τονίζουν ότι το μέτρο θα συμβάλει και στη διαφάνεια, καθώς κάθε ενέργεια θα καταγράφεται ηλεκτρονικά, με ψηφιακή υπογραφή και χρονοσήμανση.
Με το νέο καθεστώς, η ΑΑΔΕ περνάει σε μια νέα ψηφιακή εποχή. Οι βεβαιώσεις, τα πρόστιμα και οι εκπτώσεις φόρων δεν θα χρειάζονται πλέον «διαδρομές» μεταξύ φορέων. Όλα θα καταγράφονται και θα διεκπεραιώνονται σε πραγματικό χρόνο, μέσα από ένα ενιαίο πληροφοριακό περιβάλλον.
Η κατάργηση των χάρτινων βεβαιώσεων αποτελεί ακόμη ένα βήμα στον εκσυγχρονισμό του κράτους και στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς τη δημόσια διοίκηση. Και, όπως δείχνουν τα πρώτα στοιχεία, το μέτρο θα φέρει λιγότερα λάθη, ταχύτερες διαδικασίες και πραγματική εξυπηρέτηση – εκεί όπου κάποτε βασίλευε το «χαρτομάνι».
