ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Οι συνταξιούχοι βρίσκονται και πάλι στο επίκεντρο του δημόσιου διαλόγου, καθώς η κυβέρνηση επεξεργάζεται δέσμη μέτρων που περιλαμβάνει καταβολές αναδρομικών, κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, αλλά και αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ).
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Παράλληλα, τα νέα όρια ηλικίας και η δυνατότητα αναγνώρισης πλασματικών ετών δημιουργούν νέα δεδομένα για το πότε συμφέρει να βγει κανείς στη σύνταξη.
Στελέχη του Υπουργείου Εργασίας που μίλησαν στο tilegrafimanews.gr επισημαίνουν ότι «το 2025 είναι χρονιά-σταθμός για τους συνταξιούχους», καθώς θα τρέξουν τρεις παράλληλες διαδικασίες:
1. Καταβολή αναδρομικών από περικοπές του 2012 και της ΕΑΣ.
2. Σταδιακή εξάλειψη της προσωπικής διαφοράς.
3. Επανυπολογισμός συντάξεων για όσους συμπληρώνουν 40ετία.
Αναδρομικά: Ποιοι τα δικαιούνται και πόσα
Σύμφωνα με τα έως τώρα στοιχεία, οι καταβολές αναδρομικών αφορούν περίπου 380.000 συνταξιούχους. Πρόκειται για ποσά που συνδέονται με τις περικοπές του 2012 και την παρακράτηση της ΕΑΣ, τα οποία κρίθηκαν αντισυνταγματικά για συγκεκριμένες κατηγορίες.
Τα ποσά κυμαίνονται από 300 έως και 3.751 ευρώ ανάλογα με το Ταμείο και τα έτη ασφάλισης. Για παράδειγμα:
• Συνταξιούχος του πρώην ΙΚΑ με μέση σύνταξη 1.200 ευρώ θα λάβει περίπου 1.150 ευρώ αναδρομικά.
• Απόστρατος με σύνταξη 1.800 ευρώ θα δει καταβολή 2.400 ευρώ.
• Τραπεζοϋπάλληλος με σύνταξη άνω των 2.000 ευρώ μπορεί να φτάσει τα 3.751 ευρώ.
Η διαδικασία θα γίνει σε δύο δόσεις: μία μέχρι τον Αύγουστο 2025 και μία μέχρι τον Σεπτέμβριο, όπως αναφέρουν στελέχη του e-ΕΦΚΑ.
Προσωπική διαφορά: Προς κατάργηση
Η «προσωπική διαφορά» αποτελεί τον μεγαλύτερο «πονοκέφαλο» για τους συνταξιούχους. Πρόκειται για το ποσό που κρατά χαμηλότερη τη σύνταξη, ώστε να εξισορροπηθεί η μετάβαση από το παλιό στο νέο ασφαλιστικό καθεστώς.
Σύμφωνα με στελέχη του Υπουργείου, το σχέδιο προβλέπει σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς από το 2026, με πιλοτική εφαρμογή ήδη από το 2025 για συγκεκριμένες κατηγορίες (κυρίως χαμηλοσυνταξιούχους). Αυτό θα σημάνει πραγματικές αυξήσεις για περίπου 1,2 εκατ. συνταξιούχους.
Η ΑΑΔΕ έχει ήδη ξεκινήσει διασταυρώσεις ώστε να διασφαλίσει ότι οι καταβολές θα γίνουν χωρίς λάθη και χωρίς παρακρατήσεις που δεν δικαιολογούνται.
ΕΑΣ: Η εισφορά που αλλάζει
Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) που επιβάλλεται σε κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ βρίσκεται στο μικροσκόπιο του Υπουργείου. Μετά τις αποφάσεις του ΣτΕ, εξετάζεται η πλήρης κατάργηση ή ο ανασχεδιασμός της.
Όπως δήλωσε αρμόδιος παράγοντας στο tilegrafimanews.gr, «η ΕΑΣ όπως τη γνωρίζουμε δεν θα υπάρχει το 2026». Για το 2025, το πιθανότερο σενάριο είναι η μείωση των συντελεστών κατά 50%, κάτι που θα δώσει αυξήσεις έως και 120 ευρώ τον μήνα για συνταξιούχους του Δημοσίου και των ΔΕΚΟ.
Πότε συμφέρει η έξοδος
Το ερώτημα που απασχολεί χιλιάδες ασφαλισμένους είναι πότε συμφέρει να καταθέσουν αίτηση συνταξιοδότησης. Στελέχη του ΚΕΠ Ασφάλισης και Συντάξεων αναφέρουν:
• Για όσους έχουν θεμελιώσει δικαίωμα με 35ετία έως το 2012, συμφέρει η άμεση αποχώρηση, καθώς δεν υπάρχει επιπλέον όφελος.
• Για τους ασφαλισμένους που βρίσκονται στην 37ετία, η παραμονή 2-3 χρόνια ακόμη εξασφαλίζει προσαύξηση έως 12% στη σύνταξη.
• Για τους νέους μετά το 1993, η αξιοποίηση πλασματικών ετών ώστε να συμπληρωθεί 40ετία μέχρι τα 62 αποτελεί την καλύτερη επιλογή.
Η Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Ασφάλισης υπενθυμίζει ότι η εξαγορά πλασματικών ετών κοστίζει 20% του μισθού, αλλά η απόσβεση γίνεται σε 5-6 χρόνια λόγω της αύξησης της σύνταξης.
Παραδείγματα αναδρομικών και αυξήσεων
1. Συνταξιούχος ΙΚΑ με 35ετία και σύνταξη 1.100 ευρώ:
• Αναδρομικά: 950 ευρώ.
• Κατάργηση ΕΑΣ: +60 ευρώ μηνιαίως.
• Κατάργηση προσωπικής διαφοράς: +90 ευρώ.
2. Απόστρατος με 37ετία και σύνταξη 1.900 ευρώ:
• Αναδρομικά: 2.300 ευρώ.
• Κατάργηση ΕΑΣ: +110 ευρώ.
• Κατάργηση προσωπικής διαφοράς: +150 ευρώ.
3. Δημόσιος υπάλληλος με 40ετία και σύνταξη 1.600 ευρώ:
• Αναδρομικά: 1.800 ευρώ.
• Εξάλειψη προσωπικής διαφοράς: +120 ευρώ.
Τι λένε οι συνταξιουχικές οργανώσεις
Η Ομοσπονδία Συνταξιούχων ΙΚΑ ζητά την άμεση καταβολή όλων των αναδρομικών χωρίς παρακρατήσεις, ενώ η Πανελλήνια Ένωση Απόστρατων τονίζει ότι η ΕΑΣ πρέπει να καταργηθεί πλήρως και όχι να μειωθεί σταδιακά.
Στελέχη του ΟΠΕΚΑ προσθέτουν ότι τα επιδόματα χαμηλοσυνταξιούχων θα συνεχιστούν και το 2025, με στόχο να ενισχυθούν όσοι βρίσκονται κάτω από το όριο φτώχειας.
Το 2025 φέρνει σημαντικές αλλαγές για τους συνταξιούχους:
• Αναδρομικά χιλιάδων ευρώ.
• Σταδιακό τέλος της προσωπικής διαφοράς.
• Μειώσεις και κατάργηση της ΕΑΣ.
• Νέα κίνητρα για εξαγορά πλασματικών ετών.
Για όσους βρίσκονται κοντά στη σύνταξη, η σωστή πληροφόρηση είναι κρίσιμη. Όπως τονίζουν στελέχη του Υπουργείου, «οι αποφάσεις που θα ληφθούν τους επόμενους μήνες θα καθορίσουν το εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων συνταξιούχων για τα επόμενα 20 χρόνια».
