Η παραδοσιακή γιορτή Novruz γιορτάστηκε την Τρίτη 19 Μαρτίου 2019, στην Πρεσβεία του Αζερμπαϊτζάν στην Αθήνα, με τη συμμετοχή Ελλήνων πολιτών και του διπλωματικού σώματος της χώρας.
Η 21η Μαρτίου αναγνωρίστηκε ως Διεθνής Ημέρα του Novruz από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών το 2010. Από το 2009 το Novruz έχει εγγραφεί στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας ως πολιτιστική παράδοση που γιορτάζεται από πολυάριθμους λαούς. Το Novruz είναι μια αρχαία γιορτή που σηματοδοτεί την πρώτη μέρα της άνοιξης και την ανανέωση της φύσης. Προωθεί τις αξίες της ειρήνης και της αλληλεγγύης μεταξύ γενεών, οικογενειών, καθώς και γειτόνων, συμβάλλοντας έτσι στην πολιτισμική πολυμορφία και φιλία μεταξύ λαών και διαφορετικών κοινοτήτων. Novruz είναι μια γιορτή της άνοιξης, αρχή του νέου έτους, αφύπνιση της φύσης και της γης από το χειμώνα, αρχή μιας καινούριας ημέρας. Γιορτάζεται κάθε Μάρτιο από τη στιγμή που η νύχτα και η μέρα έχουν την ίδια διάρκεια. Γιορτάζεται στις ευρύτερες περιοχές της Μέσης Ανατολής, του Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας και είναι αγαπητή σε περισσότερα από 300 εκατομμύρια
ανθρώπους.
Το Novruz είναι μια από τις πιο αγαπημένες γιορτές στο Αζερμπαϊτζάν και έχει μια πανάρχαια ιστορία. Η αρχαιότερη γραφική απόδειξη των εορτασμών του Novruz βρίσκονται στο Αζερμπαϊτζάν και αυτή η απόδειξη είναι χιλιάδων ετών. Είναι βραχογραφίες 10.000-20.000 ετών που βρίσκονται στον αρχαίο οικισμό Gobustan, κοντά στην πρωτεύουσα του Μπακού. Η κύρια φιλοσοφία του Novruz είναι η ενότητα, αποτελεί μια γέφυρα μεταξύ εθνών και πολιτισμών και δημιουργεί διάλογο. Όπως η ιδιοφυΐα του 13ου αιώνα, ο στοχαστής Movlana Rumi είπε: “Είναι καλύτερο να έχουμε την ίδια ψυχή παρά την ίδια γλώσσα”, έτσι και το Novruz έχει ακριβώς αυτή την ποιότητα στον πυρήνα του, φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά από πνευματική άποψη και προσκαλεί όλους σε αρμονία με τη φύση. Είναι η λιγότερο πολιτικοποιημένη γιορτή, επειδή δεν δημιουργήθηκε από ανθρώπινη βούληση. Είναι μια γιορτή
της φύσης και μια γιορτή της κίνησης του Ήλιου, της Γης και του Σύμπαντος. Από την άλλη όμως, το Novruz είναι και η πιο πολιτική γιορτή, επειδή συνδυάζει όλες τις μεγαλύτερες αξίες για τις οποίες αγωνίζεται η ανθρωπότητα από την στιγμήτης εμφάνισής της.
Οι εορτασμοί του Novruz ξεκινούν τέσσερις εβδομάδες πριν από τις επίσημες γιορτές. Κάθε μία από τις τέσσερις Τρίτες του μήνα αντιπροσωπεύεται από το δικό της σύμβολο: το πρώτο είναι το νερό, το δεύτερο είναι η φλόγα, το τρίτο είναι ο άνεμος και το τέταρτο – το οποίο παραδοσιακά ονομάζεται Τελευταία Τρίτη – είναι η γη. Το νερό ανανεώνει τη φύση και την προετοιμάζει για το νέο έτος, η φλόγα σημαίνει την αναγέννηση, ο άνεμος αντιπροσωπεύει την αρχή της άνοιξης και τελικά η γη σηματοδοτεί την αναβίωσή της, η οποία θεωρείται ως η
αρχή του νέου έτους στη φύση. Σύμφωνα με έναν μύθο, ο Θεός δημιούργησε τον άνθρωπο από το χώμα και το νερό, μετά τον ζέστανε με την αναπνοή του και στη συνέχεια διέταξε τον άνεμο να τον ξυπνήσει. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο τα τέσσερα στοιχεία θεωρούνται ιερά, καθώς συμβολίζουν τα κύρια συστατικά της ανθρωπότητας και του σύμπαντος. Ειδικά η φωτιά είναι ένα σύμβολο του Novruz από την αρχαιότητα. Η φωτιά θεωρείται ιερή στο Αζερμπαϊτζάν και είναι ένα σύμβολο λατρείας του λαού του. Το Αζερμπαϊτζάν ονομάζεται η Γη της Φωτιάς. Γίνεται προσκύνημα των Ζωροαστρών στα προάστια του Μπακού, όπου η αιώνια φυσική φωτιά καίει για αιώνες. Το Αζερμπαϊτζάν έχει αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου που κάποτε προκάλεσαν πυρκαγιά στο έδαφος και αυτό ερμηνεύτηκε ως ευλογία.
Το Novruz είναι γεμάτο εορταστικές εκδηλώσεις, πολύχρωμα παιχνίδια, μουσική και χορούς. Κατά τη διάρκεια του Novruz, όπως και χιλιάδες χρόνια πριν, και όπως στις μεσαιωνικές μινιατούρες, πραγματοποιούνται μουσικές τελετές σε όλο το Αζερμπαϊτζάν, παραδοσιακοί καλλιτέχνες και τραγουδιστές παίζουν και τραγουδούν, πραγματοποιούνται υπαίθριες παραστάσεις, διάφορα παραδοσιακά παιχνίδια, οι ακροβάτες δείχνουν τις δεξιότητές τους, οι παλαιστές ανταγωνίζονται μεταξύ τους. Το Novruz δεν είναι μόνο μια γιορτή, αλλά η αγαπημένη και πιο ιερή ημέρα του χρόνου για τον λαό του Αζερμπαϊτζάν, όταν επιδεικνύουν τα καλύτερα από τα χαρακτηριστικά τους – καλοσύνη και φιλοξενία.
Φέτος, στις 19 Μαρτίου το απόγευμα, την Τελευταία Τρίτη, ο εορτασμός την ημέρα του εορτασμού Novruz διοργανώθηκε από την Πρεσβεία του Αζερμπαϊτζάν, όπου Έλληνες και ξένοι καλεσμένοι απόλαυσαν τις παραδόσεις του Novruz, συνοδευόμενες από νοστιμιές του Αζερμπαϊτζάν. Η παραδοσιακή μάχη με χρωματιστά αυγά και η λαϊκή μουσική του Αζερμπαϊτζάν εντυπωσίασαν τους επισκέπτες. Κατά τη διάρκεια των εορτασμών του Novruz οι φωτιές για τη
γιορτή ανάβουν σε αυλές και πλατείες σε όλο το Αζερμπαϊτζάν. Μια τέτοια υπήρχε στην γιορτή του Novruz στην Πρεσβεία του Αζερμπαϊτζάν στην Αθήνα. Μία από τις παραδόσεις του Novruz είναι να πηδάνε πάνω από μια φωτιά. Όπως συνέβαινε πριν από χιλιάδες χρόνια, συμβαίνει και τώρα. Αυτή η παράδοση σημαίνει καθαρισμό από την αρνητική ενέργεια. Οι επισκέπτες που παρευρέθηκαν στην γιορτή πήδηξαν πάνω από την φωτιά για να απαλλαγούν από τον πόνο και τις δυσκολίες του περασμένου έτους. Οι επισκέπτες είχανε επίσης την ευκαιρία να παρακολουθήσουν και να συμμετέχουν στον αρχαίο Αζέρικο χορό «Γιάλλι» – έναν παραδοσιακό κυκλικό χορό που χόρευαν από την αρχαιότητα. Εικόνες του χορού «Γιάλλι» εξακολουθούν να παραμένουν στους βράχους του Gobustan. Κατά κοινή ομολογία αυτή η Τρίτη υπήρξε μια πρωτόγνωρη και εντυπωσιακή εμπειρία για όλους τους καλεσμένους της Πρεσβείας.
