ΟΠΕΚΕΠΕ: Σε μια από τις πιο κρίσιμες περιόδους της τελευταίας δεκαετίας εισέρχεται η ελληνική αγροτική πολιτική, καθώς η πλήρης κατάργηση των δικαιωμάτων το 2028 θα επανασχεδιάσει από μηδενική βάση τη δομή των άμεσων ενισχύσεων.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Τσιάρας για ΟΠΕΚΕΠΕ: Στόχος να γίνει η πληρωμή της βασικής ενίσχυσης τέλος της εβδομάδας
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Οι τεχνικές συζητήσεις με την Ευρωπαϊκή Επιτροπήβρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, με στόχο να προκύψει ένα νέο, πιο δίκαιο σύστημα τριών κλιμάκων για το τσεκ, ένα καθεστώς μικροκαλλιεργητών με ενίσχυση 3.000 έως 5.000 ευρώ και ένα μοντέλο πληρωμών που θα στηρίζεται σε πραγματικά στοιχεία παραγωγής και όχι σε ιστορικά δικαιώματα. Όλα αυτά έρχονται την ώρα που ο φετινός υπολογισμός εκτάσεων και ζωικού κεφαλαίου έχει αφήσει χιλιάδες δικαιούχους εκτός προκαταβολής, λόγω των μεγάλων αναντιστοιχιών σε ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ και κατανομή βοσκοτόπων.
Τέλος εποχής: τρεις κλίμακες ενίσχυσης μετά το 2028
Στο νέο πλαίσιο, το τσεκ δεν θα βασίζεται σε δικαιώματα, αλλά σε τρεις κλίμακες ενίσχυσης, ανάλογα με το μέγεθος και τον τύπο της εκμετάλλευσης. Η κυβέρνηση εξετάζει σενάρια που ξεκινούν από 5–20 στρέμματα για την πρώτη κλίμακα, 20–60 για τη δεύτερη και όλα τα μεγαλύτερα για την τρίτη. Με αυτό τον τρόπο επιδιώκεται μια πιο ισορροπημένη ανακατανομή πόρων και η σταδιακή στήριξη των ενεργών παραγωγών που παρουσιάζουν πραγματική δραστηριότητα με βάση τις δηλώσεις τους και τα δεδομένα που διασταυρώνει η ΑΑΔΕ, δηλώνουν στο tilegrafimanews.gr ανώτατοι υπηρεσιακοί παράγοντες του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.
Παράλληλα, το μοντέλο των μικροκαλλιεργητών επιστρέφει με ισχυρότερο χαρακτήρα. Η ενίσχυση των 3.000 ευρώ ανά εκμετάλλευση εξετάζεται να αυξηθεί στα 5.000 ευρώ, ενώ το νέο πλαίσιο θα επιτρέπει τη συμμετοχή και συνταξιούχων αγροτών — ομάδας που θα βρεθεί εκτός του τσεκ μετά το 2032. Το σχήμα σχεδιάζεται έτσι ώστε να στηρίζει πραγματικά όσους καλλιεργούν τη γη τους και συμβάλλουν στην επισιτιστική ασφάλεια.
Πιέσεις σε παραγωγούς: οι κατανομές βοσκοτόπων και οι ενστάσεις
Η φετινή προκαταβολή αποκάλυψε έντονα προβλήματα. Ο νέος υπολογισμός εκτάσεων και η σύνδεση των δηλώσεων με επίσημα δεδομένα δημιούργησαν τεράστιες αποκλίσεις σε πολλές περιοχές. Μεγάλο μέρος των κτηνοτρόφων είδε τα επιλέξιμα στρέμματα να μειώνονται ακόμη και κατά 90%, με αποτέλεσμα το ύψος της προκαταβολής να συρρικνωθεί δραματικά. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ έχει ήδη ανακοινώσει ότι θα ανοίξει ειδική διαδικασία ενστάσεων με στόχο να αποκατασταθούν αδικίες, ενώ θα υπάρξει συμπληρωματική κατανομή βάσει τιμολογίων γάλακτος, κρέατος και ζωοτροφών.
Η πίεση γίνεται εντονότερη στις Περιφέρειες όπου ο νέος κανόνας ομορότητας μείωσε απότομα τους διαθέσιμους δημόσιους βοσκότοπους. Σε πολλές περιπτώσεις, παραγωγοί μπορούν πλέον να ενεργοποιήσουν δικαιώματα μόνο εντός του νομού της εγκατάστασής τους ή σε όμορη Περιφερειακή Ενότητα — κάτι που αλλάζει πλήρως τις ισορροπίες που είχαν διαμορφωθεί με την “τεχνική λύση”.
Τι σημαίνουν ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ για το 2025
Σύμφωνα με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, από το 2025 δεν θα γίνεται δεκτή καμία αναντιστοιχία μεταξύ δηλωμένης έκτασης και πραγματικής ιδιοκτησίας ή μίσθωσης. Για μικρά τεμάχια έως 20 στρέμματα με πολυϊδιοκτησία γίνεται δεκτό το ΚΑΕΚ, ενώ όλα τα υπόλοιπα απαιτούν ΑΤΑΚ. Όσοι έχουν δηλώσει λανθασμένα στοιχεία θα χρειαστεί να διορθώσουν μέσω ενστάσεων, διαφορετικά οι εκτάσεις μηδενίζονται.
Ο ενιαίος έλεγχος ιδιοκτησίας θα ενισχυθεί με πλήρη διασύνδεση με το Εθνικό Κτηματολόγιο και το νέο Μητρώο Ιδιοκτησίας Ακινήτων της ΑΑΔΕ, ενώ για τους κτηνοτρόφους οι διασταυρώσεις θα γίνονται με στοιχεία από το ΕΛΓΟ Δήμητρα και το σύστημα myDATA, με στόχο να πιστοποιείται ο πραγματικός αριθμός ζώων και η παραγωγική δραστηριότητα.
2026: χρονιά μεγάλων πληρωμών – συνδεδεμένες & οικολογικά
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης έχει ήδη ανακοινώσει ότι από τις αρχές του 2026 θα πιστωθούν όλες οι συνδεδεμένες ενισχύσεις και τα οικολογικά σχήματα που εκκρεμούσαν. Όσα κονδύλια περισσέψουν από το «ξεκαθάρισμα» του συστήματος πληρωμών θα αναδιανεμηθούν στους παραγωγούς που είναι πλήρως συνεπείς ως προς τις δηλώσεις και τη δραστηριότητά τους.
Το νέο ΟΣΔΕ του 2026 θα λειτουργεί με γεωχωρικό χάρτη υψηλής ανάλυσης και αυτοματοποιημένους ελέγχους, ώστε να ελαχιστοποιούνται λάθη και να μη δημιουργούνται νέες καθυστερήσεις. Η μετάβαση αυτή αναμένεται να είναι κομβική για τον τρόπο που θα κριθεί η επιλεξιμότητα των εκτάσεων έως το τέλος της δεκαετίας.
Το μεγάλο στοίχημα της επόμενης ημέρας
Το 2028 δεν θα είναι απλώς μία τεχνική αλλαγή. Θα είναι η χρονιά που το σύστημα των ενισχύσεων θα ξαναστηθεί από την αρχή. Η επιτυχία του νέου μοντέλου θα εξαρτηθεί από το αν θα διορθωθούν έγκαιρα οι στρεβλώσεις που εμφανίστηκαν φέτος, αν οι ενστάσεις θα αποκαταστήσουν πραγματικές αδικίες και αν το νέο πλέγμα κανόνων θα φέρει τελικά περισσότερη διαφάνεια και σταθερότητα.
Οι επόμενοι μήνες θα είναι κρίσιμοι — και ίσως καθοριστικοί — για το εισόδημα των Ελλήνων αγροτών μέχρι το τέλος της δεκαετίας.
Μαρινάκης: Πρέπει να κλείσει η πληγή του ΟΠΕΚΕΠΕ, τακτικισμοί από την αντιπολίτευση
