Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
Η δεύτερη ημέρα των εργασιών της Διακυβερνητικής Διατλαντικής Συνεργασίας για την Ενέργεια (P-TEC) που διεξάγεται στην Αθήνα, είχε στο επίκεντρο τη συνάντηση της νέας πρέσβειρας των ΗΠΑ Κίμπερλι Γκιλφόιλ με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, στο Ζάππειο. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν ότι η Ελλάδα μετατρέπεται ταχύτατα σε πύλη ενέργειας και σταθερότητας για όλη τη νοτιοανατολική Ευρώπη.
Η κ. Γκιλφόιλ, συνοδευόμενη από υψηλόβαθμα στελέχη του State Department, συνομίλησε εκτενώς με τον κ. Μητσοτάκη για τις προοπτικές εισαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη μεταφορά του στις ευρωπαϊκές αγορές μέσω του ελληνικού δικτύου υποδομών. Παρών στη συνάντηση ήταν και ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας, ο οποίος επισήμανε τη στρατηγική σημασία της ελληνικής ναυτιλίας για τη διακίνηση ενέργειας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο Μητσοτάκης στο Ζάππειο: «Η Ελλάδα πρωταγωνιστεί, δεν ακολουθεί»
Στην εναρκτήρια ομιλία του, ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η Ελλάδα πλέον δεν αποτελεί περιφερειακό παίκτη αλλά ενεργειακό κόμβο ευρωπαϊκής εμβέλειας. «Η χώρα μας συμμετέχει δυναμικά στην αναμόρφωση του ενεργειακού χάρτη της περιοχής. Δεν είμαστε θεατές, αλλά συνδιαμορφωτές», υπογράμμισε ο κ. Μητσοτάκης, προσθέτοντας ότι οι επενδύσεις στις ΑΠΕ, τα LNG terminals και τα δίκτυα μεταφοράς ενισχύουν την αυτονομία της Ευρώπης από τα ρωσικά καύσιμα.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, οι συνομιλίες στο πλαίσιο της P-TEC επικεντρώνονται στην ενίσχυση των υποδομών υγροποιημένου φυσικού αερίου στην Αλεξανδρούπολη και την Κόρινθο, καθώς και στη διασύνδεση με τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία. Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στην ολοκλήρωση των αγωγών IGB και TAP, που καθιστούν τη χώρα «κεντρικό πυλώνα ενεργειακής διαφοροποίησης για ολόκληρη την Ευρώπη».
Η Κίμπερλι Γκιλφόιλ: «Η Αμερική επέστρεψε και η Ελλάδα είναι ο φυσικός της σύμμαχος»
Από το βήμα της διάσκεψης, η πρέσβης Κίμπερλι Γκιλφόιλ μίλησε με ιδιαίτερη θέρμη για τη στρατηγική σχέση των δύο χωρών. «Είμαι εδώ για να σας πω ότι η Αμερική επέστρεψε», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι οι εξορύξεις στο Ιόνιο αποτελούν «το παράδειγμα του τι μπορούμε να πετύχουμε όταν η Αμερική και η Ελλάδα συνεργάζονται».
Αναφερόμενη στη συμφωνία για τους υδρογονάνθρακες στο Ιόνιο, την οποία χαρακτήρισε «ιστορική», τόνισε πως «δεν αφορά μόνο την ενεργειακή κυριαρχία των ΗΠΑ, αλλά και την κοινή ενεργειακή ανεξαρτησία σε συνεργασία με τη σπουδαία Ελληνική Δημοκρατία». Οι δηλώσεις της προκάλεσαν θερμό χειροκρότημα, καθώς έστειλαν μήνυμα εμπιστοσύνης για τη σταθερότητα και τη γεωπολιτική αξία της Ελλάδας.
Οι νέες ενεργειακές επενδύσεις και ο ρόλος της Ελλάδας
Η Ελλάδα προετοιμάζεται για την επόμενη φάση των αμερικανικών επενδύσεων στον ενεργειακό τομέα, που αφορούν τόσο τις υποδομές LNG όσο και την πράσινη μετάβαση. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου δικτύου που θα εξασφαλίζει την τροφοδοσία της νοτιοανατολικής Ευρώπης με φυσικό αέριο αμερικανικής προέλευσης, μέσω του λιμένα Αλεξανδρούπολης και άλλων στρατηγικών σημείων.
Όπως ανέφερε ανώτερος αξιωματούχος του Υπουργείου Εξωτερικών, η συνεργασία αυτή «επεκτείνεται πέρα από την ενέργεια, ενισχύει τη στρατιωτική και πολιτική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή, ενώ δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας και αναβαθμίζει τη γεωστρατηγική σημασία της Ελλάδας».
Παράλληλα, η κυβέρνηση επιδιώκει μέσω της Ρυθμιστικής Αρχής Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) να επιταχύνει την αδειοδότηση για νέα έργα αποθήκευσης φυσικού αερίου και σταθμούς επαναεριοποίησης. Η ΡΑΑΕΥ έχει ήδη εγκρίνει τα πρώτα σχέδια συνεργασίας με αμερικανικούς ενεργειακούς κολοσσούς, ενώ εξετάζονται επιπλέον συνέργειες στην αποθήκευση υδρογόνου και στις διασυνδέσεις ΑΠΕ με την Αίγυπτο.
Η γεωπολιτική διάσταση
Πέρα από τον ενεργειακό τομέα, η συνάντηση Μητσοτάκη–Γκιλφόιλ ανέδειξε τον γεωπολιτικό ρόλο της Ελλάδας ως παράγοντα σταθερότητας στη Μεσόγειο και τα Βαλκάνια. Η Ουάσινγκτον θεωρεί ότι η Αθήνα μπορεί να λειτουργήσει ως «γέφυρα» ανάμεσα στη Δύση και τη Μέση Ανατολή, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια και την άμυνα της περιοχής.
«Η ενεργειακή ασφάλεια είναι ταυτόχρονα ασφάλεια εθνική», δήλωσε ανώτερη κυβερνητική πηγή στο tilegrafimanews.gr , επισημαίνοντας ότι η νέα αμερικανική πρέσβης «εκφράζει την πρόθεση των ΗΠΑ να παραμείνουν στρατηγικός σύμμαχος και επενδυτής στην Ελλάδα».
«Η συνεργασία μας είναι βαθύτερη από ποτέ»
Στο τέλος της συνάντησης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η Κίμπερλι Γκιλφόιλ αντάλλαξαν δώρα και χαμόγελα, σε ένα θερμό κλίμα που υπογράμμισε τη νέα εποχή στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις. Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι «οι κοινές μας αξίες και η πίστη στη δημοκρατία και την ελευθερία μάς ενώνουν περισσότερο από κάθε άλλη στιγμή της σύγχρονης ιστορίας».
Από την πλευρά της, η κ. Γκιλφόιλ υπογράμμισε πως «η Ελλάδα είναι ο πιο αξιόπιστος εταίρος των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή» και προανήγγειλε σειρά νέων συνεργασιών στον τομέα της τεχνολογίας, των υποδομών και της άμυνας.
Η παρουσία της στο Ζάππειο, λίγες μόλις ημέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, επιβεβαιώνει ότι η στρατηγική “συμμαχία του Ιονίου” δεν περιορίζεται στην ενέργεια, αλλά διαμορφώνει το πλαίσιο μιας μακροπρόθεσμης ελληνοαμερικανικής σύμπραξης, που αποσκοπεί στην ενίσχυση της σταθερότητας και της ασφάλειας σε ολόκληρη τη Μεσόγειο.
