ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Με επίσημη τοποθέτηση του e-ΕΦΚΑ ξεκαθαρίζεται το τοπίο γύρω από τον υπολογισμό των συντάξεων χηρείας, έπειτα από τις αιτιάσεις του ΕΝΔΙΣΥ για λανθασμένη εφαρμογή της νομοθεσίας σε συγκεκριμένες περιπτώσεις συνταξιούχων του Δημοσίου.
Ρεπορτάζ: Κατερίνα Θεοχάρη
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Ο Φορέας επισημαίνει ότι εφαρμόζει ενιαία το θεσμικό πλαίσιο που διαμορφώθηκε με τον νόμο 4387/2016 και τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις, χωρίς γενικευμένες αποκλίσεις.
Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις, οι περιπτώσεις που αφορούν τη σχετική απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου είναι περιορισμένες, διψήφιου αριθμού, και αφορούν ειδική κατηγορία θανόντων συνταξιούχων του Δημοσίου στο μεταβατικό διάστημα 2016–Μαΐου 2019. Για αυτές, ο Φορέας δηλώνει ότι θα προχωρήσει σε πλήρη συμμόρφωση.
Πώς υπολογίζεται η σύνταξη χηρείας
Με βάση το ενιαίο σύστημα, η σύνταξη λόγω θανάτου ανέρχεται στο 70% της σύνταξης που ελάμβανε ή δικαιούνταν ο θανών. Αν υπάρχουν τέκνα, το ποσό κατανέμεται αναλογικά. Μετά την πρώτη τριετία, σε περίπτωση που ο επιζών σύζυγος εργάζεται ή λαμβάνει δική του σύνταξη, προβλέπεται μείωση 50% στο καταβαλλόμενο ποσό.
Το πλαίσιο εφαρμόζεται ομοιόμορφα, ανεξαρτήτως προέλευσης ταμείου, σε εφαρμογή της ενοποίησης που θεσπίστηκε από το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων. Στόχος, σύμφωνα με στελέχη της κοινωνικής ασφάλισης, ήταν η άρση των ανισοτήτων μεταξύ παλαιών ειδικών καθεστώτων.
Το ακατάσχετο των 1.250€ και οι προστασίες
Την ίδια στιγμή, με χιλιάδες νοικοκυριά να αντιμετωπίζουν πιέσεις από οφειλές, το ακατάσχετο όριο παραμένει κρίσιμο. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, οι καταθέσεις σε έναν δηλωμένο ακατάσχετο λογαριασμό προστατεύονται έως 1.250 ευρώ μηνιαίως, εφόσον έχει γίνει σχετική δήλωση μέσω της πλατφόρμας myAADE.
Για μισθούς και συντάξεις ισχύει κλιμακωτό σύστημα:
• έως 1.000 ευρώ πλήρως ακατάσχετα
• από 1.000 έως 1.500 ευρώ κατάσχεση στο μισό του υπερβάλλοντος
• άνω των 1.500 ευρώ κατάσχεση στο σύνολο του υπερβάλλοντος
Δεν επιβάλλεται κατάσχεση για οφειλές κάτω των 50 ευρώ. Παράλληλα, ειδικά επιδόματα –όπως Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα και προνοιακές παροχές– παραμένουν προστατευμένα, όπως προκύπτει και από τις εγκυκλίους του ΟΠΕΚΑ.
ΕΦΚΑ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ 2026: Αύξηση 2,4% φέρνει ντόμινο σε παροχές – Αναδρομικά Αποστράτων έως 8.995€
Αναδρομικά 2026: Ποιοι πληρώνονται και πόσα
Το 2026 χαρακτηρίζεται χρονιά διορθώσεων. Σύμφωνα με πληροφορίες από υπηρεσιακά στελέχη, εξετάζονται πληρωμές αναδρομικών που αφορούν:
• Επανυπολογισμό κύριων συντάξεων με 30+ έτη ασφάλισης
• Εκκρεμότητες επικουρικών
• Διαφορές σε κρατήσεις ΕΑΣ
• Υποθέσεις που συνδέονται με δικαστικές αποφάσεις
Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα ποσά μπορεί να φθάνουν έως και 3.600 ευρώ μικτά, ιδίως σε περιπτώσεις παλαιών δημοσίων υπαλλήλων ή αποστράτων με υψηλές συντάξιμες αποδοχές. Η τελική διαμόρφωση εξαρτάται από τις δημοσιονομικές δυνατότητες και τις αποφάσεις του Υπουργείου Οικονομικών.
Προσωπική διαφορά και ΕΑΣ
Η προσωπική διαφορά εξακολουθεί να επηρεάζει εκατοντάδες χιλιάδες παλαιούς συνταξιούχους, καθώς απορροφά τις ετήσιες αυξήσεις. Παράλληλα, η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) παραμένει σε ισχύ για κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ.
Στελέχη της κοινωνικής ασφάλισης αναφέρουν ότι εξετάζεται στοχευμένη παρέμβαση για τη σταδιακή εξομάλυνση της προσωπικής διαφοράς, ώστε να περιοριστούν οι ανισότητες μεταξύ παλαιών και νέων συνταξιούχων.
Τι αλλάζει στις επικουρικές
Παρά τις αυξήσεις 15,58% στις κύριες συντάξεις την περίοδο 2023–2026, οι επικουρικές παραμένουν «παγωμένες». Η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος επιτρέπει αυξήσεις μόνο εφόσον υπάρχει επαρκές πλεόνασμα. Αν και το 2025 καταγράφηκε θετικό αποτέλεσμα, δεν έχει ληφθεί πολιτική απόφαση για αναπροσαρμογή.
Επιπλέον, περίπου 31.000 αιτήσεις επικουρικής σύνταξης βρίσκονται σε εκκρεμότητα, κυρίως λόγω διαδοχικής ασφάλισης και μη πλήρους ψηφιοποίησης παλαιών αρχείων.
10 παραδείγματα συνταξιούχων
• Χήρα συνταξιούχου Δημοσίου με αρχική κύρια σύνταξη 1.200€, λαμβάνει το 70% (840€) και μετά την τριετία μειώνεται στο μισό εφόσον εργάζεται.
• Συνταξιούχος ΙΚΑ με 35 έτη ασφάλισης και προσωπική διαφορά 95€, βλέπει την ετήσια αύξηση να συμψηφίζεται χωρίς καθαρό όφελος.
• Απόστρατος με μικτή κύρια σύνταξη 1.650€, υπόκειται σε κράτηση ΕΑΣ και περιμένει επιστροφή από επανυπολογισμό.
• Αγρότης πρώην ΟΓΑ με χαμηλή σύνταξη 680€, προστατεύεται πλήρως από κατασχέσεις καθώς δεν υπερβαίνει το όριο.
• Χαμηλοσυνταξιούχος με 920€ κύρια και 140€ επικουρική, καλύπτεται από το ακατάσχετο και δεν υφίσταται περικοπές.
• Συνταξιούχος με διαδοχική ασφάλιση σε δύο Ταμεία, αναμένει έως και τρία χρόνια για την έκδοση επικουρικής.
• Δημόσιος υπάλληλος που αποχώρησε πριν το 2016 και περιλαμβάνεται σε μεταβατική κατηγορία υπό επανεξέταση απόφασης Ελεγκτικού Συνεδρίου.
• Συνταξιούχος τραπεζικός με μικτή σύνταξη άνω των 1.500€, υφίσταται κατάσχεση στο υπερβάλλον ποσό λόγω οφειλών.
• Χήρος με ανήλικο τέκνο, λαμβάνει κατανομή σύνταξης θανάτου που επιμερίζεται μεταξύ συζύγου και παιδιού.
• Νέος συνταξιούχος μετά το 2017, χωρίς προσωπική διαφορά, λαμβάνει κανονικά τις αυξήσεις των τελευταίων ετών.
Τι σημαίνουν όλα αυτά για τους συνταξιούχους
Η εικόνα για το 2026 διαμορφώνεται σε τρεις άξονες: σταθερότητα στο θεσμικό πλαίσιο των συντάξεων χηρείας, αυστηρή τήρηση των ακατάσχετων ορίων και σταδιακή εκκαθάριση αναδρομικών εκκρεμοτήτων.
Οι διευκρινίσεις του e-ΕΦΚΑ επιβεβαιώνουν ότι δεν υπάρχει γενικευμένο πρόβλημα στον υπολογισμό των συντάξεων λόγω θανάτου, αλλά περιορισμένες ειδικές περιπτώσεις που θα αντιμετωπιστούν με βάση τη δικαστική κρίση.
Την ίδια ώρα, η κοινωνική πίεση για βελτιώσεις στις επικουρικές και στην προσωπική διαφορά εντείνεται. Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό, καθώς οι τελικές αποφάσεις για αναδρομικά και πιθανές ελαφρύνσεις θα κρίνουν σε μεγάλο βαθμό το διαθέσιμο εισόδημα εκατομμυρίων συνταξιούχων.
