ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Οι ανακοινώσεις στη ΔΕΘ έφεραν ελπίδες∙ η εξειδίκευση των μέτρων έφερε ψυχρολουσία. Η κυβέρνηση μίλησε για «γενναίες αυξήσεις» και για «στήριξη αξιοπρέπειας» στους συνταξιούχους, αλλά η πραγματικότητα δείχνει ότι τα ποσά που θα λάβουν εκατοντάδες χιλιάδες ηλικιωμένοι δεν αρκούν ούτε για να καλύψουν την εβδομαδιαία διαφορά στις τιμές του σούπερ μάρκετ.
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Στο tilegrafimanews.gr μίλησε ο εργατολόγος Νίκος Παπαγιανάκης, αποδομώντας το κυβερνητικό αφήγημα και φέρνοντας σκληρά παραδείγματα που δείχνουν πώς η προσωπική διαφορά και η ακρίβεια εξανεμίζουν κάθε «ενίσχυση».
Ο μύθος της σωρευτικής αύξησης
Σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, οι συνταξιούχοι έχουν λάβει σωρευτικές αυξήσεις 13,6% από το 2023 έως το 2025. Ο Νίκος Παπαγιανάκης εξηγεί:
«Πρόκειται για λογιστικό τρικ. Οι αυξήσεις αυτές αθροίζονται, αλλά δεν αθροίζεται η ακρίβεια που τρέχει πιο γρήγορα. Από το 2022 έως το 2024 τα τρόφιμα έχουν αυξηθεί κατά 26,1%, η στέγαση κατά 23,4% και τα φάρμακα πάνω από 10%. Ο συνταξιούχος κερδίζει 20 ευρώ, αλλά χάνει 50 στο ράφι».
Παράδειγμα: Συνταξιούχος Δημοσίου με 1.000 ευρώ το 2022 παίρνει σήμερα 1.136 ευρώ. Στο ίδιο διάστημα, ο λογαριασμός σούπερ μάρκετ για τις ίδιες αγορές ανέβηκε από 250 ευρώ σε 310 ευρώ τον μήνα. Το αποτέλεσμα: καθαρή απώλεια 24 ευρώ, παρά την αύξηση.
Το «μπόνους» των 250 ευρώ: περισσότερο για επικοινωνία
Η εφάπαξ ενίσχυση που ανακοίνωσε η κυβέρνηση για τον Νοέμβριο δεν θα φτάσει σε όλους. Όπως καταγράφει το Ενιαίο Δίκτυο Συνταξιούχων (ΕΝΔΙΣΥ), το 42% των συνταξιούχων δεν θα λάβει ούτε ένα ευρώ, ενώ οι υπόλοιποι θα δουν μια εφάπαξ καταβολή που περισσότερο μοιάζει με «κοινωνικό χαρτζιλίκι» παρά με ουσιαστικό μέτρο στήριξης.
Ο Παπαγιανάκης επισημαίνει: «Οι συνταξιούχοι δεν είναι επαίτες. Δεν θέλουν ελεημοσύνη αλλά βιώσιμες συντάξεις. Το εφάπαξ βοήθημα χρησιμοποιείται ως πολιτικό εργαλείο, όχι ως κοινωνική πολιτική».
Η προσωπική διαφορά: μηχανισμός παγίδευσης
Η κατάργηση του συμψηφισμού από το 2026 παρουσιάζεται ως «σωτηρία». Όμως, για τους περισσότερους συνταξιούχους, η προσωπική διαφορά παραμένει εμπόδιο. Σύμφωνα με στοιχεία του e-ΕΦΚΑ, περίπου 671.000 δικαιούχοι έχουν ακόμη υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς, που σημαίνει ότι το 2026 θα πάρουν μόνο το 50% της αύξησης που δικαιούνται, ενώ από το 2027 θα δουν την πλήρη.
Παράδειγμα:
• Σύνταξη 1.200 ευρώ με υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς 150 ευρώ.
• Αύξηση 2026: 30 ευρώ.
• Καταβλητέο: 15 ευρώ.
• Δηλαδή, από 1.200 στα 1.215 ευρώ. Το 2027 θα πάει στα 1.230 ευρώ.
«Είναι ψίχουλα. Με τέτοια αύξηση δεν καλύπτεται ούτε η διαφορά στον λογαριασμό ρεύματος ενός διμήνου», τονίζει ο εργατολόγος.
Παραδείγματα «ψίχουλων»
1. Συνταξιούχος ΙΚΑ με 35 έτη: αύξηση 11 ευρώ το 2026, όταν το κόστος του καλαθιού τροφίμων ανέβηκε 45 ευρώ τον μήνα.
2. Συνταξιούχος ΔΕΗ με 27 έτη: αύξηση 15 ευρώ, όταν μόνο τα φάρμακα του μήνα ανέβηκαν 20 ευρώ.
3. Συνταξιούχος ΟΑΕΕ με 40 έτη: αύξηση 13 ευρώ, αλλά η ενοικίαση κατοικίας για το παιδί φοιτητή αυξήθηκε κατά 100 ευρώ.
4. Συνταξιούχος ΝΑΤ: αύξηση 15 ευρώ, αλλά το πετρέλαιο θέρμανσης +30% τον χειμώνα 2024–25.
5. Συνταξιούχος Δημοσίου με μικρή προσωπική διαφορά: αύξηση 17 ευρώ, ενώ μόνο το ρεύμα ανέβηκε 25 ευρώ.
Αυτά τα παραδείγματα δείχνουν τον «φαύλο κύκλο»: οι αυξήσεις δεν βελτιώνουν το βιοτικό επίπεδο, απλώς μειώνουν λίγο την απώλεια.
Η πραγματικότητα στο σούπερ μάρκετ
Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το 2023 η ετήσια αύξηση στις τιμές τροφίμων ήταν 11,6%, ενώ το 2024 προστέθηκε άλλο 4,8%. Αυτό σημαίνει ότι ένα πακέτο μακαρόνια που κόστιζε 0,80€ το 2021 σήμερα φτάνει στο 1,40€. Για έναν συνταξιούχο που αγοράζει 5 πακέτα τον μήνα, η επιβάρυνση είναι 3 ευρώ. Δηλαδή, η «αύξηση» των 11 ευρώ εξανεμίζεται μέσα από ελάχιστες καθημερινές αγορές.
Οι κόμεροι της κοινωνίας
Ο Παπαγιανάκης χαρακτηρίζει τους συνταξιούχους «κόμερους της κοινωνίας» – δηλαδή εκείνους που κουβαλούν τα βάρη των οικογενειών, βοηθούν τα παιδιά τους, στηρίζουν τα εγγόνια τους και παρ’ όλα αυτά επιβιώνουν με τα λιγότερα.
«Ο 70άρης με 900 ευρώ σύνταξη δεν ζει μόνο για τον εαυτό του. Δίνει χαρτζιλίκι στα εγγόνια, πληρώνει λογαριασμούς για το παιδί που δεν τα βγάζει πέρα, καλύπτει φάρμακα για τη σύζυγο. Αν αυτοί οι άνθρωποι παίρνουν αύξηση 12 ευρώ τον μήνα, δεν πρόκειται για πολιτική κοινωνικής δικαιοσύνης, αλλά για προσβολή», σημειώνει.
Ο αντίλογος της κυβέρνησης
Το κυβερνητικό επιχείρημα, όπως παρουσιάστηκε στη ΔΕΘ, είναι ότι «ποτέ άλλοτε δεν δόθηκαν τόσες αυξήσεις σε τρία συναπτά έτη». Ωστόσο, το Υπουργείο Οικονομικών στην εισηγητική του έκθεση παραδέχεται ότι η μισή αύξηση του 2026 «δεν θα καλύψει πλήρως τον πληθωρισμό», κάτι που σημαίνει ότι η πραγματική αγοραστική δύναμη των συνταξιούχων θα παραμείνει στάσιμη.
Οι πικρές αλήθειες
1. Αυξήσεις μικρότερες από την ακρίβεια: οι αναπροσαρμογές δεν καλύπτουν το καλάθι του νοικοκυριού.
2. Εφάπαξ βοηθήματα – όχι σταθερή πολιτική: 250 ευρώ τον Νοέμβριο, αλλά τίποτα για τον Δεκέμβριο.
3. Προσωπική διαφορά – παγίδα: το 2026 μισή αύξηση, το 2027 πλήρης, αλλά στο μεταξύ χάνονται χρόνια.
4. Διαγενεακή αδικία: οι συνταξιούχοι πληρώνουν για να στηρίζουν τις οικογένειες, ενώ η πολιτεία το αποκαλεί «κόστος».
5. Καμία πρόνοια για υγεία: τα φάρμακα ακριβαίνουν, ενώ η συνταξιοδοτική πολιτική δεν τα ενσωματώνει.
Οι αυξήσεις που παρουσιάζονται ως «γενναίες» είναι στην πραγματικότητα πενιχρές. Είναι ψίχουλα που διαφημίζονται σαν δείπνο. Οι αριθμοί μπορεί να δείχνουν 13,6% σε τριετία, αλλά τα πραγματικά πορτοφόλια δείχνουν τρύπες. Και οι συνταξιούχοι, οι κόμεροι της κοινωνίας, συνεχίζουν να παλεύουν με την ακρίβεια χωρίς να έχουν την αίσθηση ότι η πολιτεία στέκεται δίπλα τους.
