Φορτωμένος με τα βάρη από τα μνημονιακά προαπαιτούμενα που εγκατέλειψε στην Αριστοτέλους κατά την άτακτη φυγή του ο τέως υπουργός Υγείας Παναγιώτης Κουρουμπλής διάγει τη δεύτερη εβδομάδα ως υπηρεσιακός υπουργός ο πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητής της Ιατρικής, Θάνος Δημόπουλος.
Η νέα τιμολόγηση των φαρμάκων, που προβλέπει μειώσεις των τιμών όλων των γενοσήμων και των εκτός πατέντας φαρμάκων, με ό,τι αυτό σημαίνει για την οικονομική ανακούφιση των ασφαλισμένων και την ελάφρυνση των Ταμείων, καθώς και η επαναφορά της συνταγογράφησης φαρμάκων με τη δραστική τους ουσία και όχι με την εμπορική τους ονομασία είναι οι δύο βασικές εκκρεμότητες που είναι αποφασισμένος να διευθετήσει ο υπηρεσιακός υπουργός ακολουθώντας την κυβερνητική γραμμή, σύμφωνα με την οποία πρέπει να κλείσουν τα θέματα που άπτονται άμεσα των δεσμεύσεων της χώρας στο πλαίσιο του τρίτου μνημονίου.
Οπως προκύπτει πλέον εκ του αποτελέσματος, η απερχόμενη ηγεσία του υπουργείου Υγείας, παρότι είχε όλο το χρονικό περιθώριο να προωθήσει τις αναγκαίες υπουργικές αποφάσεις, από την ψήφιση του μνημονίου και μέχρι την παραίτηση της κυβέρνησης, δεν το έπραξε. Αντίθετα, επέλεξε να αφήσει το καυτό θέμα και άμεσα σχετιζόμενο με τα συμφέροντα της ελληνικής φαρμακοβιομηχανίας -καθώς τα φάρμακα και συνεπώς τα κέρδη της θα πλήττονταν από την ανατιμολόγηση- στον υπηρεσιακό υπουργό. Ηταν ο ίδιος ο κ. Κουρουμπλής, όμως, που δεν δίστασε να πριμοδοτήσει την εγχώρια φαρμακοβιομηχανία με εγκυκλίους του τον περασμένο Απρίλιο, δίνοντας το πράσινο φως στους γιατρούς να γράφουν επώνυμα φάρμακα αρκεί να είναι γενόσημα – τα σκευάσματα δηλαδή που παράγει η εγχώρια φαρμακοβιομηχανία.
Σε σειρά συσκέψεων που έγιναν τις τελευταίες μέρες στο υπουργείο Υγείας, ο κ. Δημόπουλος κατέστησε σαφές ότι θα εκδοθεί η υπουργική απόφαση για την τιμολόγηση των φαρμάκων με βάση τα νέα δεδομένα που προβλέπονται στο μνημόνιο. Αυτό σημαίνει μειώσεις στις τιμές αυτών που δεν προστατεύονται από πατέντα (off patent και γενόσημα) στο 50% και 32,5% αντιστοίχως της τιμής που είχαν προτού χάσουν την προστασία. Μάλιστα οι μειώσεις αφορούν το σύνολο των σκευασμάτων και όχι μόνο όσα κυκλοφόρησαν ή έχασαν την πατέντα μετά το 2012, όπως ισχύει σήμερα. Βάσει αυτής της υπουργικής απόφασης θα εκδοθεί νέο δελτίο τιμών.
Την απόφασή του ο κ. Δημόπουλος ανακοίνωσε και στους εκπροσώπους της φαρμακοβιομηχανίας την περασμένη Πέμπτη – συναντήθηκε με τα προεδρεία του Συνδέσμου Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) και της Πανελλήνιας Ενωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ). Ο υπουργός Υγείας άκουσε με προσοχή τους φαρμακοβιομήχανους, κυρίως τους Ελληνες, να του επισημαίνουν ότι οι διατάξεις αυτές θα διαλύσουν την εγχώρια φαρμακοβιομηχανία, αλλά επέμεινε στην εφαρμογή του νόμου.
Ο κ. Παναγιώτης Κουρουμπλής έφυγε εκτεθειμένος. Τον νόμο θα εφαρμόσει ο υπηρεσιακός υπουργός κ. Θάνος Δημόπουλος
Αντίθετη είναι η ελληνική φαρμακοβιομηχανία και με τη μνημονιακή υποχρέωση για συνταγογράφηση με δραστική ουσία. Ο κ. Κουρουμπλής με σειρά αποφάσεών του επιχείρησε να δημιουργήσει ευνοϊκές συνθήκες για την επέλαση των γενόσημων φαρμάκων, που ως επί το πλείστον παράγουν οι ελληνικές εταιρείες, στην αγορά. Ετσι, τον περασμένο Απρίλιο έδωσε το πράσινο φως στους γιατρούς να προτείνουν εμπορική ονομασία φαρμάκου επιπλέον της δραστικής ουσίας αρκεί να πρόκειται για γενόσημο φάρμακο, που αποτελεί και το βασικό προϊόν της ελληνικής φαρμακοβιομηχανίας. Στη συνέχεια άφησε νέο παράθυρο στη συνταγογράφηση της δραστικής ουσίας του φαρμάκου, επιτρέποντας να αναγράφεται και η εμπορική ονομασία στις περιπτώσεις χρόνιων παθήσεων.
Αυτές οι δύο χαριστικές εξαιρέσεις καταργούνται με το τρίτο μνημόνιο, καθώς θεωρήθηκαν μονομερείς ενέργειες. Αντίθετοι στη συνταγογράφηση με τη δραστική ουσία είναι και οι γιατροί, οι οποίοι θεωρούν ότι είναι επιστημονικός και θεραπευτικός περιορισμός έναντι του ασθενούς. Ωστόσο, αυτό στο οποίο στοχεύει το μέτρο -και δεν λέγεται από επίσημα χείλη- είναι ότι με τη συνταγογράφηση της δραστικής ουσίας συρρικνώνεται η σχέση συναλλαγής γιατρών και φαρμακευτικών εταιρειών και ό,τι απορρέει από αυτήν, ιδίως η συνταγογράφηση «με το κομμάτι» και τα «δώρα» στους γιατρούς.
Απάντηση του περιβάλλοντος Κουρουμπλή
Η εξαγγελία των εκλογών «εμπόδισε» την προηγούμενη ηγεσία του υπουργείου Υγείας στην προώθηση των μνημονιακών δεσμεύσεων. Τουλάχιστον αυτό υποστηρίζουν συνεργάτες του τέως υπουργού Υγείας, επικαλούμενοι τη σκληρή μάχη με τον χρόνο που έδωσε ο κ. Κουρουμπλής για την έκδοση της υπουργικής απόφασης για την τιμολόγηση, η οποία όμως χάθηκε λόγω των πηγαινέλα των εγγράφων στον γενικό γραμματέα της κυβερνήσεως, την Αριστοτέλους και την Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Μάλιστα συνεργάτες του διαρρήγνυαν τα ιμάτιά τους την προπερασμένη Πέμπτη ότι έχουν δει και την υπογραφή του κ. Κουρουμπλή κάτω από την επίμαχη υπουργική απόφαση για την τιμολόγηση των φαρμάκων, επιχειρώντας να δώσουν απάντηση στους άσπονδους φίλους του που επέμειναν ότι «ο Κουρουμπλής φυλάει τα νώτα του.
Υπογραφή σε μνημονιακά μέτρα για την υγεία που πλήττουν τους φαρμακοβιομήχανους δεν πρόκειται να βάλει». Μια υπουργική απόφαση πάντως με την υπογραφή του ήρθε στο φως της δημοσιότητας, αλλά δεν αφορούσε τις δραστικές μειώσεις των φαρμάκων. Αφορούσε ένα άλλο μνημονιακό μέτρο, το rebate, δηλαδή την κλιμακωτή έκπτωση των φαρμακευτικών εταιρειών στον ΕΟΠΥΥ που γίνεται βάσει του τζίρου τους. Η υπουργική αυτή απόφαση, που ουδέποτε δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ, καταργούσε τα ισχύοντα rebate και όριζε ένα νέο ενιαίο αυξημένο βάσει του όγκου, κυμαινόμενο από 15% έως 25%, που θα υπολογιζόταν βάσει της τιμής κάθε φαρμάκου και επί των συνολικών τριμηνιαίων πωλήσεών του.
Στην υπουργική απόφαση, ωστόσο, περιεχόταν και μια βασική δέσμευση του κ. Κουρουμπλή προς τους Ελληνες φαρμακοβιομηχάνους: ότι θα μειωθούν τα ποσά του rebate για τα φάρμακα που παράγονται ή συσκευάζονται στην Ελλάδα. Ετσι, οριζόταν ότι τα εγχωρίως παραγόμενα φάρμακα θα έχουν έκπτωση 12% και τα εγχωρίως συσκευαζόμενα 8%. Η συγκεκριμένη διάταξη βεβαίως, σύμφωνα με στελέχη της φαρμακευτικής αγοράς αλλά και του υπουργείου Υγείας, θα αναιρούνταν με βάση το Ευρωπαϊκό Δίκαιο και τη νομοθεσία περί αθέμιτου ανταγωνισμού, αλλά αυτό ήταν μάλλον… λεπτομέρεια για τον κ. Κουρουμπλή. Ωστόσο υπήρχε πρόβλημα, όπως διαπιστώθηκε εκ των υστέρων από τον υπηρεσιακό υπουργό Υγείας, και ως προς τη συγκεκριμένη παρέμβαση, καθώς για το rebate απαιτείται νομοθετική ρύθμιση και όχι υπουργική απόφαση. Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για ένα θέμα που δεν περιλαμβάνεται στις αρμοδιότητες της υπηρεσιακής κυβέρνησης.
