ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Η είδηση είναι καθαρή: από την 1η Ιανουαρίου 2026 όλες οι συντάξεις θα αυξηθούν, αλλά σε δύο ταχύτητες, καθώς η κυβέρνηση δρομολογεί τη σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς: -50% το 2026 και οριστικό τέλος το 2027.
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Το μέτρο «αγγίζει» 671.000 συνταξιούχους που για χρόνια έβλεπαν την αύξηση να συμψηφίζεται, ενώ επηρεάζει έμμεσα τα 2,5 εκατ. συντάξεις της χώρας.
Οι ανακοινώσεις στη ΔΕΘ κλείνουν ένα κεφάλαιο ακινησίας και ανοίγουν την –πολιτικά δύσκολη– συζήτηση για την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), ώστε η καθαρή ωφέλεια να μην «τρώγεται» από παρακρατήσεις.
Τι αλλάζει πρακτικά το 2026–2027
Ο μέχρι σήμερα μηχανισμός –συμψηφισμός της ετήσιας αύξησης με το υπόλοιπο της προσωπικής διαφοράς– παύει να ισχύει από το 2026. Τότε, η μισή προσωπική διαφορά ενσωματώνεται στη σύνταξη, ενώ το 2027 μηδενίζεται κάθε υπόλοιπο. Έτσι:
• Όσοι δεν έχουν (ή έχουν ελάχιστη) προσωπική διαφορά θα πάρουν το 100% της ετήσιας αύξησης.
• Όσοι διατηρούν υψηλή προσωπική διαφορά θα λάβουν το 50% της αύξησης το 2026 και το 2027 θα δουν την πλήρη εξάλειψη, άρα και το πλήρες όφελος.
Σημείο-κλειδί: οι συντάξεις Ιανουαρίου 2026 (με τη νέα αρχιτεκτονική) καταβάλλονται πριν τα Χριστούγεννα του 2025, όπως συμβαίνει κάθε χρόνο με τις προπληρωμές.
Παραδείγματα «στην τσέπη»
• Σύνταξη 1.200€ με προσωπική διαφορά 300€ (πληρωτέο 1.500€): με το νέο σχήμα, η μισή διαφορά (150€) γίνεται ποσό σύνταξης από 1/1/2026. Αν η ετήσια αύξηση του 2026 είναι Χ ευρώ, στην «τσέπη» μπαίνει το 50% του Χ (οι υπόλοιπες προσαρμογές «γράφουν» το 2027).
• Σύνταξη 1.000€ με προσωπική διαφορά 50€: ενσωματώνονται 25€ το 2026. Με την ετήσια αύξηση, ο συνταξιούχος μπορεί να μηδενίσει αμέσως το υπόλοιπο και να «περάσει» στις πλήρεις αυξήσεις από τον ίδιο χρόνο.
• Σύνταξη 1.753€ με προσωπική διαφορά 85€: ενσωμάτωση 43€ το 2026, υπόλοιπο 42€ μέχρι την τελική κατάργηση το 2027.
Για όσους θέλουν να δουν το προσωπικό τους υπόλοιπο και πώς διαμορφώνεται μετά την εκκαθάριση, ο επίσημος οδηγός και τα ενημερωτικά είναι διαθέσιμα στον e-ΕΦΚΑ («Τι είναι προσωπική διαφορά;»).
Στο μέσο της συζήτησης: ο εργατολόγος Νίκος Παπαγιαννάκης
Μιλώντας στο tilegrafimanews.gr, ο εργατολόγος Νίκος Παπαγιαννάκης υπογράμμισε ότι η διφασική κατάργηση «σπάει τον μηχανισμό παγώματος» και επιτρέπει πραγματικές αυξήσεις «σε όλους, αλλά όχι στον ίδιο χρόνο». Επεσήμανε ότι τα μεγάλα υπόλοιπα θα αδειάσουν οριστικά το 2027, ενώ το 2026 θα δούμε «μικτές καθαρές ωφέλειες» λόγω της ΕΑΣ και άλλων παρακρατήσεων. Παράλληλα, τόνισε πως οι υπηρεσίες του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισηςοφείλουν να εκδώσουν εγκαίρως εγκύκλιο με παραδείγματα ανά κλιμάκιο, ώστε να αποφευχθεί σύγχυση και να περιοριστούν οι ενστάσεις.
Η ΕΑΣ στο μικροσκόπιο: σενάρια και «νάρκες»
Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) επιβάλλεται κλιμακωτά σε κύριες συντάξεις άνω ενός ορίου (περί τα 1.471€ μικτά για το πρώτο κλιμάκιο). Το ζητούμενο δεν είναι μόνο «αν θα καταργηθεί», αλλά πώς θα αναπροσαρμοστούν τα όρια και τα ποσοστά ώστε η φετινή και η επόμενη αύξηση να μην «σπρώξουν» χιλιάδες συντάξεις σε υψηλότερο κλιμάκιο ΕΑΣ, μειώνοντας το καθαρό όφελος. Σύμφωνα με πρόσφατες αναλύσεις, εξετάζεται διπλή τιμαριθμοποίηση των κλιμακίων (με πληθωρισμό και ανάπτυξη), ώστε οι μικρομεσαίες συντάξεις να μείνουν κάτω από τα σκαλοπάτιαπου πυροδοτούν άλμα της ΕΑΣ.
Σενάριο πλήρους κατάργησης της ΕΑΣ έχει πολιτικό κόστος και δημοσιονομικό αποτύπωμα. Πηγές της αγοράς εργασίας επισημαίνουν ότι μια «έξυπνη» μεταρρύθμιση θα μπορούσε:
1. να παγώσει τις μετακινήσεις σε ανώτερο κλιμάκιο ΕΑΣ για 2026–2027,
2. να ευθυγραμμίσει τα όρια με την ετήσια αύξηση,
3. να δώσει μεγαλύτερη καθαρή αύξηση σε συντάξεις 1.200–1.800€ που σήμερα «κινδυνεύουν» να χάσουν μέρος της ωφέλειας λόγω ΕΑΣ.
Αντίθετα, άμεση και οριζόντια κατάργηση θα επιβάρυνε τον προϋπολογισμό σε μια στιγμή που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά πειθαρχία και στόχευση στα μόνιμα μέτρα.
Το επίδομα των 250€ και οι «αποκλεισμένοι»
Παράλληλα με τις αυξήσεις, παραμένει το μόνιμο επίδομα των 250€ κάθε Νοέμβριο για τους άνω των 65 με εισοδηματικά κριτήρια. Κριτική ασκείται επειδή μένουν εκτός αρκετοί συνταξιούχοι λίγο πάνω από τα όρια ή κάτω των 65. Το οικονομικό επιτελείο αναζητά στοχευτικές βελτιώσεις στα κριτήρια χωρίς εκτροχιασμό του κόστους.
Εδώ, ο ρόλος του Υπουργείου Οικονομικών είναι κομβικός: οποιαδήποτε αλλαγή στην ΕΑΣ ή στα επιδόματα πρέπει να «δένει» με τις φορολογικές ελαφρύνσεις που επίσης ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ, ώστε το καθαρό εισόδημα του συνταξιούχου να βελτιώνεται με συνοχή και προβλεψιμότητα.
Τι να κάνουν τώρα οι συνταξιούχοι
1. Να ελέγξουν το υπόλοιπο της προσωπικής διαφοράς στα ενημερωτικά του e-ΕΦΚΑ και να δουν αν η ενσωμάτωση του 2026 μηδενίζει το ποσό τους.
2. Να προσομοιώσουν (με τη βοήθεια λογιστή/εργατολόγου) πώς επηρεάζει η ΕΑΣ τη δική τους κλίμακα με μια αύξηση Χ%. Έτσι θα γνωρίζουν το καθαρό αποτέλεσμα πριν φτάσει το εκκαθαριστικό.
3. Να παρακολουθούν τις εγκυκλίους του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης για τα τυχόν νέα όρια της ΕΑΣ ή μεταβατικούς κανόνες που θα ισχύσουν το 2026.
4. Να αποφύγουν αιφνιδιασμούς: μικρές διαφοροποιήσεις (π.χ. εργασία συνταξιούχου, παράλληλη απασχόληση, αναδρομικά) μπορούν να αλλάξουν κλίμακα ΕΑΣ και να ροκανίσουν την αύξηση.
Η μεγάλη εικόνα
Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς αντιμετωπίζει μια χρόνια στρέβλωση και επαναφέρει την κανονικότητα των αυξήσεων για όλους. Το «πόσο» θα φανεί στο καθαρό εισόδημα εξαρτάται από τον σχεδιασμό της ΕΑΣ και τη συντονισμένη εφαρμογή των φορολογικών αλλαγών. Αν η κυβέρνηση ευθυγραμμίσει ρυθμό αυξήσεων – κλιμάκια ΕΑΣ – φόρους, οι συνταξιούχοι θα δουν μετρήσιμο όφελος ήδη από τις πληρωμές Δεκεμβρίου (Ιανουαρίου 2026). Διαφορετικά, η αγορά θα μιλήσει για «λογιστικές αυξήσεις» που χάνονται σε σκαλοπάτια και κρατήσεις.
Το 2026–2027 είναι παράθυρο εμπιστοσύνης για το ασφαλιστικό: να παραδώσει απλά, προβλέψιμα, καθαρά αποτελέσματα. Με 671.000 παλαιούς δικαιούχους να περιμένουν δικαίωση και εκατομμύρια άλλους να ζητούν σταθερότητα, η επιτυχία ή η αποτυχία δεν θα κριθεί στις εξαγγελίες, αλλά στα εκκαθαριστικά.
Η αναδημοσίευση επιτρέπεται μόνο εάν προσθέσετε ενεργό σύνδεσμο στη πηγή του άρθρου
