Είναι άλλο η θεολογία και άλλο η πολιτική. Και είναι άλλο η ευλάβεια και άλλο η δουλοπρέπεια.
Ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Ελπιδοφόρος, όμως, φαίνεται πως τα συγχέει – και μάλιστα με τρόπο που προκαλεί έντονο προβληματισμό.
Του Παντελή Χαριτάκη
Στην πρόσφατη εκδήλωση στον Λευκό Οίκο για την 25η Μαρτίου,όπου τιμήθηκε η Ελληνική Επανάσταση, ο Αρχιεπίσκοπος αποφάσισε να ανακηρύξει τον Ντόναλντ Τραμπ… «Αυτοκράτορα», φτάνοντας μάλιστα στο σημείο να τον συγκρίνει με τον Μέγα Κωνσταντίνο. Και αυτό, βέβαια, μπροστά σε ένα κοινό που ενδεχομένως δεν καταλάβαινε το βάρος αυτών των λόγων, αλλά σίγουρα κατανοούσε την πολιτική τους σκοπιμότητα.
Ο «Αυτοκράτορας» Τραμπ και η ρητορική της υποταγής
«Μου θυμίζετε τον μεγάλο Ρωμαίο Αυτοκράτορα Κωνσταντίνο, ο οποίος ίδρυσε και οικοδόμησε τη μεγάλη πόλη της Κωνσταντινούπολης – τη γενέτειρά μου, η οποία σήμερα είναι γνωστή ως Ιστανμπούλ», είπε ο Αρχιεπίσκοπος, χαρίζοντας στον Τραμπ έναν σταυρό ευλογίας και επικαλούμενος το «Εν τούτω νίκα».
Αν αυτή η φράση δεν ήταν τόσο προκλητική, θα μπορούσε κανείς να τη θεωρήσει απλώς μια ακόμη ατυχή έκφραση υπερβολικού θαυμασμού. Αλλά είναι πολύ περισσότερο από αυτό. Διότι εδώ δεν έχουμε να κάνουμε με απλή ευγένεια, αλλά με μια απροκάλυπτη πράξη πολιτικής κολακείας.
Ο Τραμπ, φυσικά, φάνηκε εμφανώς έκπληκτος και απάντησε με το χαρακτηριστικό του ύφος: «Δεν το περίμενα». Αλλά ο Ελπιδοφόρος το περίμενε. Και ήξερε ακριβώς τι έκανε.
Όταν η Εκκλησία ξεχνά την Ιστορία
Ανάμεσα στις μεγαλοστομίες και τις αβρότητες, κάπου χάθηκε η ουσία της ημέρας. Διότι η 25η Μαρτίου δεν είναι γιορτή κάποιου πολιτικού, ούτε ευκαιρία για διπλωματικές φιλοφρονήσεις. Είναι η επέτειος της Ελληνικής Επανάστασης. Είναι η ημέρα που τιμάται η απελευθέρωση της Ελλάδας από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Κι όμως, πουθενά στον λόγο του Αρχιεπισκόπου δεν ακούστηκε κάτι τέτοιο. Καμία αναφορά στους Έλληνες αγωνιστές του 1821. Καμία αναφορά στον τουρκικό ζυγό από τον οποίο η Ελλάδα ελευθερώθηκε. Καμία αναφορά στο ιστορικό μήνυμα της ημέρας.
Αντίθετα, η εκδήλωση μετατράπηκε σε μία επίδειξη πολιτικής υποτέλειας, όπου η Εκκλησία της Αμερικής έδειξε να ενδιαφέρεται περισσότερο για τη διατήρηση των καλών σχέσεων με την εξουσία παρά για την ιστορική αλήθεια.
Η Εκκλησία δεν είναι πολιτικός μηχανισμός
Η σχέση Εκκλησίας και πολιτικής ήταν πάντοτε περίπλοκη, αλλά εδώ μιλάμε για κάτι διαφορετικό. Δεν είναι δουλειά της Εκκλησίας να προσφέρει πολιτικές χάρες. Δεν είναι αποστολή της να εκθειάζει ηγέτες, ιδίως όταν αυτοί δεν έχουν καμία απολύτως σχέση με τον Χριστιανισμό ή την Ορθόδοξη πίστη.
Το να συγκρίνει κανείς τον Τραμπ με τον Μέγα Κωνσταντίνο δεν είναι απλώς υπερβολή – είναι ύβρις. Ο Μέγας Κωνσταντίνος δεν ήταν άγιος επειδή ήταν αυτοκράτορας, αλλά επειδή άλλαξε την πορεία της Ιστορίας και του Χριστιανισμού. Ο Τραμπ, από την άλλη, έχει συνδεθεί με διχαστική ρητορική, αυταρχικές πρακτικές και σκάνδαλα που δεν έχουν καμία σχέση με τη χριστιανική ηθική.
Όταν η Εκκλησία χάνει την αξιοπρέπειά της
Ο ρόλος της Εκκλησίας δεν είναι να προσφέρει πολιτική κάλυψη ούτε να μοιράζει τίτλους και κομπλιμέντα σε ισχυρούς. Ο ρόλος της είναι να στηρίζει τους αδύναμους, να υπερασπίζεται τις αξίες της και να θυμίζει την Ιστορία.
Ο Αρχιεπίσκοπος Ελπιδοφόρος, όμως, επέλεξε να κάνει ακριβώς το αντίθετο. Με τη στάση του, έστειλε ένα ξεκάθαρο μήνυμα: ότι η Ελληνική Ορθόδοξη Αρχιεπισκοπή Αμερικής δεν διστάζει να γίνει μέρος ενός πολιτικού θεάματος, παραμερίζοντας την ουσία της αποστολής της.
Αντί για υπενθύμιση της θυσίας των αγωνιστών του ’21, είδαμε μια θλιβερή επίδειξη πολιτικής κολακείας. Και αν αυτό είναι το μέλλον της Εκκλησίας, τότε το πρόβλημα δεν είναι απλώς θεολογικό – είναι βαθιά ηθικό.
Η αναδημοσίευση επιτρέπεται μόνο εάν προσθέσετε ενεργό σύνδεσμο στη πηγή του άρθρου
