Ανησυχία προκαλεί στους παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ στην Ασία η προσπάθεια του Ντόναλντ Τραμπ να ανοίξει ξανά δίαυλο επικοινωνίας με τον ηγέτη της Βόρειας Κορέας, Κιμ Γιονγκ Ουν, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ουάσινγκτον επανεξετάζει τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται τις στρατιωτικές και αμυντικές της δεσμεύσεις στην περιοχή.
Η απόφαση του Αμερικανού προέδρου να μειώσει τις στρατιωτικές ασκήσεις με τη Νότια Κορέα, χαρακτηρίζοντάς τες «εχθρικές» απέναντι στην Πιονγκγιάνγκ, ενίσχυσε τους φόβους ότι η απρόβλεπτη πολιτική του μπορεί να κλονίσει συμμαχίες που επί δεκαετίες αποτελούν βασικό πυλώνα της ασφάλειας στην Ανατολική Ασία.
«Η απόφαση αναμφίβολα θα ενισχύσει τις αμφιβολίες στην περιοχή σχετικά με τις αμερικανικές δεσμεύσεις στον τομέα της ασφάλειας», εκτίμησε ο Τζέρεμι Τσαν, αναλυτής της Eurasia Group και πρώην Αμερικανός διπλωμάτης στην Ιαπωνία και την Κίνα.
Νέα αναβολή στρατιωτικής άσκησης με τη Νότια Κορέα
Η ανησυχία εντάθηκε μετά την ανακοίνωση της Σεούλ ότι οι ΗΠΑ ακύρωσαν ακόμη μία κοινή στρατιωτική άσκηση που είχε προγραμματιστεί για τον επόμενο μήνα. Η Ουάσινγκτον επικαλέστηκε περιορισμούς στις δυνατότητες των αμερικανικών δυνάμεων, λόγω της εμπλοκής τους στον πόλεμο με το Ιράν.
Ο Τραμπ έχει εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για το γεγονός ότι αρκετοί σύμμαχοι των ΗΠΑ δεν στηρίζουν την πολεμική επιχείρηση και έχει επανειλημμένα ζητήσει από τις χώρες που συνεργάζονται με την Ουάσινγκτον να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες.
Παράλληλα, ο Αμερικανός πρόεδρος επιδιώκει την επανέναρξη των συνομιλιών με τη Βόρεια Κορέα, αναζητώντας μια σημαντική διπλωματική επιτυχία που θα μπορούσε να ενισχύσει τη θέση του διεθνώς, την ώρα που η σύγκρουση με το Ιράν παραμένει ιδιαίτερα αντιδημοφιλής.
Ανησυχία στο Τόκιο για τη στάση απέναντι στον Κιμ
Η προσπάθεια του Τραμπ να συναντηθεί με τον Κιμ Γιονγκ Ουν έχει μέχρι στιγμής αντιμετωπιστεί με ψυχρότητα από την Πιονγκγιάνγκ. Παράλληλα, η Βόρεια Κορέα προχώρησε σε νέα εκτόξευση βαλλιστικών πυραύλων προς την ανατολική ακτή της, προκαλώντας συναγερμό στη Νότια Κορέα και την Ιαπωνία.
Ο πρώην υπουργός Άμυνας της Ιαπωνίας και σημαίνων πολιτικός, Ιτσουνορί Ονοντέρα, προειδοποίησε ότι μια νέα προσέγγιση Ουάσινγκτον-Πιονγκγιάνγκ θα μπορούσε να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα, ενθαρρύνοντας ένα πυρηνικά εξοπλισμένο καθεστώς όπως αυτό της Βόρειας Κορέας. Χαρακτήρισε μάλιστα ένα τέτοιο ενδεχόμενο «εξαιρετικά ανησυχητικό» για το Τόκιο.
Αυτό που προκαλεί ακόμη μεγαλύτερο προβληματισμό στην Ιαπωνία είναι η στάση της Ουάσινγκτον ενόψει των διαπραγματεύσεων για το κόστος φιλοξενίας των αμερικανικών στρατευμάτων στη χώρα. Η Ιαπωνία φιλοξενεί τη μεγαλύτερη ανάπτυξη αμερικανικών δυνάμεων στο εξωτερικό και ανησυχεί ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να ζητήσει ξαφνικά σημαντική αύξηση της οικονομικής της συνεισφοράς.
Στο επίκεντρο και η Κίνα
Οι εξελίξεις προκαλούν προβληματισμό και στην Ταϊβάν, ιδιαίτερα καθώς πλησιάζει η νέα συνάντηση του Τραμπ με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ.
Η Ουάσινγκτον έχει καθυστερήσει την έγκριση πακέτου πωλήσεων αμερικανικών όπλων προς την Ταϊβάν, ύψους περίπου 14 δισ. δολαρίων, σε μια προσπάθεια να διατηρήσει τις εύθραυστες εμπορικές και διπλωματικές ισορροπίες με το Πεκίνο.
Αξιωματούχοι στην Ταϊπέι εκτιμούν ότι η αμερικανική κυβέρνηση ενδέχεται να επιλέξει την τμηματική προώθηση των πωλήσεων, προκειμένου να περιορίσει τις αντιδράσεις της Κίνας.
Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ εξακολουθούν να διατηρούν σημαντική στρατιωτική συνεργασία με την Ταϊβάν. Αμερικανικό πολεμικό αεροσκάφος διέσχισε πρόσφατα τα Στενά της Ταϊβάν, κίνηση που η Ουάσινγκτον παρουσίασε ως ένδειξη της δέσμευσής της για έναν ελεύθερο και ανοιχτό Ινδο-Ειρηνικό.
Ανησυχία και στην Ινδία
Η πολιτική του Τραμπ δημιουργεί προβληματισμό και στο Νέο Δελχί. Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουάσινγκτον κινδυνεύει να υπονομεύσει προσπάθειες ετών για την ενίσχυση των σχέσεων με την Ινδία, η οποία θεωρείται σημαντικός παράγοντας στην προσπάθεια περιορισμού της επιρροής της Ρωσίας και της Κίνας.
Η εξέλιξη έρχεται μετά την απόφαση του Πενταγώνου να μετονομάσει τον Ιούνιο την αμερικανική στρατιωτική διοίκηση στην Ασία από Indo-Pacific Command σε Pacific Command. Αν και το Πεντάγωνο διέψευσε ότι η αλλαγή σηματοδοτεί υποβάθμιση της στρατηγικής σημασίας της Ινδίας, η κίνηση έχει προκαλέσει συζητήσεις μεταξύ αναλυτών.
Παράλληλα, οι υψηλοί δασμοί που επέβαλε ο Τραμπ στις ινδικές εξαγωγές, αλλά και οι επανειλημμένες δηλώσεις του ότι μεσολάβησε για την κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν, έχουν προκαλέσει εκνευρισμό στο Νέο Δελχί.
Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις εξελίξεις, Ινδοί αξιωματούχοι εμφανίζονται πλέον ιδιαίτερα επιφυλακτικοί ως προς την ανάληψη μακροπρόθεσμων αμυντικών δεσμεύσεων με την Ουάσινγκτον.
Κρίσιμη δοκιμασία για τις αμερικανικές συμμαχίες
Οι κινήσεις του Τραμπ δείχνουν ότι η αμερικανική εξωτερική πολιτική στην Ασία βρίσκεται σε φάση επαναπροσδιορισμού. Η Ουάσινγκτον καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην προσπάθεια προσέγγισης της Βόρειας Κορέας, την αντιμετώπιση της αυξανόμενης ισχύος της Κίνας και τη διατήρηση ισχυρών σχέσεων με συμμάχους όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Ινδία.
Ωστόσο, η ολοένα και πιο συναλλακτική προσέγγιση του Αμερικανού προέδρου στις διεθνείς σχέσεις προκαλεί ερωτήματα για το πόσο σταθερές θεωρούνται πλέον οι αμερικανικές δεσμεύσεις.
Για τους συμμάχους της Ουάσινγκτον στην Ασία, το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο οι συγκεκριμένες αποφάσεις του Τραμπ, αλλά και το κατά πόσο μπορούν να βασίζονται μακροπρόθεσμα στις ΗΠΑ ως εγγυητή της περιφερειακής ασφάλειας
