ΤΡΑΜΠ: Οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με την Ουκρανία και την αμερικανική βοήθεια έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις τόσο στην Ουάσινγκτον όσο και στο Κίεβο.
Του Παντελή Χαριτάκη
Ο πρώην και πιθανός μελλοντικός πρόεδρος των ΗΠΑ διαμήνυσε ότι σκοπεύει να «πάρει πίσω τα χρήματα» που ξόδεψαν οι Ηνωμένες Πολιτείες για την υποστήριξη της Ουκρανίας στον πόλεμο με τη Ρωσία.
Η αμερικανική κυβέρνηση υπό τον Τραμπ, όπως φαίνεται, επανεξετάζει τη στρατηγική της απέναντι στην Ουκρανία, με βασικό της στόχο την εξασφάλιση οικονομικών ανταλλαγμάτων για τη βοήθεια που έχει δοθεί. Οι συνομιλίες μεταξύ Ουάσινγκτον και Κιέβου αφορούν την εκμετάλλευση των ορυκτών πόρων της Ουκρανίας, με τις ΗΠΑ να διεκδικούν πρόσβαση σε σπάνιες γαίες και ενεργειακούς πόρους, συνολικής αξίας 500 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Τραμπ: «Θέλουμε να πάρουμε ό,τι μπορούμε»
Μιλώντας στο συνέδριο των συντηρητικών CPAC, ο Τραμπ τόνισε ότι «προσπαθεί να πάρει πίσω τα χρήματα ή να τα διασφαλίσει» με αντάλλαγμα φυσικούς πόρους από την Ουκρανία. «Ζητάμε σπάνιες γαίες και πετρέλαιο, οτιδήποτε μπορούμε να πάρουμε», ανέφερε χαρακτηριστικά. Αυτή η στάση σηματοδοτεί μια σαφή απομάκρυνση από την προηγούμενη πολιτική της Δύσης, που στήριζε την Ουκρανία χωρίς να απαιτεί οικονομικά ανταλλάγματα.
Ο Τραμπ φαίνεται να αντιμετωπίζει τη στρατιωτική και οικονομική βοήθεια προς το Κίεβο ως μια «επένδυση» για την οποία οι ΗΠΑ θα πρέπει να αποκομίσουν οφέλη. Η θέση αυτή συνδέεται με την ευρύτερη στρατηγική του για μια πιο «πραγματιστική» εξωτερική πολιτική, που δίνει προτεραιότητα στα οικονομικά συμφέροντα της Αμερικής.
Ο Ζελένσκι Αντιστέκεται στις Απαιτήσεις των ΗΠΑ
Η ουκρανική κυβέρνηση, από την πλευρά της, φαίνεται να μην είναι πρόθυμη να αποδεχθεί μια τέτοια συμφωνία. Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σύμφωνα με πηγές από το Κίεβο, «δεν είναι έτοιμος» να υπογράψει μια συμφωνία που θα παραχωρεί προνομιακή πρόσβαση στους ορυκτούς πόρους της χώρας του στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η Ουκρανία έχει ήδη δεχθεί τεράστια οικονομική και στρατιωτική υποστήριξη από τη Δύση, αλλά η πρόθεση του Τραμπ να συνδέσει τη συνέχιση της βοήθειας με οικονομικά ανταλλάγματα φέρνει το Κίεβο σε δύσκολη θέση. Ο Ζελένσκι βρίσκεται αντιμέτωπος με την πρόκληση να εξασφαλίσει τη συνέχιση της δυτικής υποστήριξης, χωρίς όμως να υποχρεωθεί να εκχωρήσει στρατηγικούς φυσικούς πόρους.
Η Στροφή του Τραμπ στον Πόλεμο της Ουκρανίας
Οι τελευταίες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης αλλαγής στην πολιτική του απέναντι στον πόλεμο στην Ουκρανία. Ενώ αρχικά είχε δηλώσει ότι θα επιδιώξει τον ταχύ τερματισμό του πολέμου, πρόσφατα φαίνεται να έχει υιοθετήσει μια διαφορετική στάση.
Μετά από μια τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν στις 12 Φεβρουαρίου, ο Τραμπ εμφανίζεται να υιοθετεί ορισμένα σημεία της ρωσικής ρητορικής. Ειδικότερα, έχει αφήσει να εννοηθεί ότι το Κίεβο φέρει μέρος της ευθύνης για τη σύγκρουση, ενώ δήλωσε ότι η παρουσία του Ζελένσκι στις συνομιλίες για την ειρήνη «δεν είναι σημαντική».
Η στάση αυτή προκαλεί προβληματισμό τόσο στους συμμάχους της Ουκρανίας στη Δύση όσο και στους ίδιους τους Ουκρανούς, καθώς φαίνεται να δημιουργεί συνθήκες που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τη θέση της Ρωσίας στον πόλεμο και στη διεθνή σκηνή.
Οι Επιπτώσεις για τις Διεθνείς Σχέσεις
Η νέα στάση του Τραμπ απέναντι στην Ουκρανία και τη Ρωσία ενδέχεται να αλλάξει τις ισορροπίες στη διεθνή διπλωματία. Εάν η Ουάσινγκτον υιοθετήσει μια πιο αποστασιοποιημένη προσέγγιση απέναντι στο Κίεβο, αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει τη συνοχή της δυτικής συμμαχίας και να δημιουργήσει νέες προκλήσεις για την Ουκρανία.
Παράλληλα, η διεκδίκηση φυσικών πόρων ως αντάλλαγμα για τη στρατιωτική βοήθεια αποτελεί ένα νέο προηγούμενο στις διεθνείς σχέσεις. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι χώρες αντιμετωπίζουν τη στρατιωτική και οικονομική υποστήριξη προς άλλες χώρες που βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση.
Οι πρόσφατες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ αναδεικνύουν μια σημαντική στροφή στην αμερικανική πολιτική απέναντι στην Ουκρανία. Η απαίτηση για οικονομικά ανταλλάγματα, η αμφισβήτηση της στρατηγικής που ακολουθεί η Δύση και η υιοθέτηση μιας πιο πραγματιστικής προσέγγισης δημιουργούν ένα νέο τοπίο στη διεθνή διπλωματία.
Το ερώτημα που παραμένει είναι πώς θα αντιδράσουν τόσο η Ουκρανία όσο και οι σύμμαχοί της στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, καθώς η νέα αυτή στάση της Ουάσινγκτον θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις στη συνέχιση του πολέμου και στις παγκόσμιες ισορροπίες.
