ΛΙΒΑΝΟΣ: Μία εξαιρετικά σκληρή φράση που αποδίδεται στον Πρόεδρο του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, προκαλεί ισχυρούς κραδασμούς στη Βηρυτό και επαναφέρει στο επίκεντρο το μεγάλο ζήτημα του αφοπλισμού της Χεζμπολάχ.
TELEGRAPHMANEWS.GR – ΔΙΕΘΝΗ – Παντελής Χαριτάκης
Σύμφωνα με δημοσίευμα της λιβανικής Al-Akhbar, ο Αούν φέρεται να χαρακτήρισε τη Χεζμπολάχ «καρκίνο» για τον Λίβανο, κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συνάντησής του με τον Ντόναλντ Τραμπ στην Ουάσιγκτον, υποστηρίζοντας ότι δεν αρκούν πλέον «παυσίπονα» και αποτυχημένοι διάλογo.
Η πληροφορία έχει ιδιαίτερη βαρύτητα επειδή προέρχεται από εφημερίδα που θεωρείται κοντά στη Χεζμπολάχ. Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι η συγκεκριμένη διατύπωση προέρχεται από δημοσιογραφική αναφορά για κλειστή συνομιλία και δεν έχει επιβεβαιωθεί ως αυτούσια δήλωση από τα μεγάλα διεθνή πρακτορεία Reuters και Associated Press.
Αυτό που επιβεβαιώνεται, όμως, είναι μια πολύ ουσιαστική μετατόπιση της πολιτικής της λιβανικής προεδρίας απέναντι στην ισχυρή σιιτική οργάνωση.
Τι μεταδίδουν Reuters και Associated Press
Το Reuters μετέδωσε ότι ο Ζοζέφ Αούν συναντήθηκε στις 21 Ιουλίου με τον Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο, στην πρώτη επίσκεψη Προέδρου του Λιβάνου εκεί εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες. Στην κορυφή της ατζέντας βρέθηκαν ο αφοπλισμός της Χεζμπολάχ και η αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τον νότιο Λίβανο.
Κατά το Reuters, ο Αούν παρουσίασε μάλιστα στην αμερικανική πλευρά γραπτή πρόταση σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να αποσυναρμολογηθεί το τεράστιο οπλοστάσιο της Χεζμπολάχ. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον επιχειρεί να συνδέσει τον αφοπλισμό της οργάνωσης με μια σταδιακή ισραηλινή αποχώρηση και την ενίσχυση του λιβανικού στρατού.
Το Associated Press επιβεβαιώνει επίσης ότι ο Αούν πήγε στην Ουάσιγκτον επιδιώκοντας μια μακροπρόθεσμη συμφωνία σταθερότητας, μετά τους μήνες πολεμικής αναμέτρησης μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ. Ο Τραμπ δεσμεύθηκε να βοηθήσει τον Λίβανο, ενώ ανακοίνωσε και την πρόθεσή του να επιτρέψει ξανά απευθείας αεροπορικές συνδέσεις ΗΠΑ–Λιβάνου έπειτα από περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες.
Η εικόνα που προκύπτει από τα δύο μεγάλα πρακτορεία είναι σαφής: η κυβέρνηση της Βηρυτού επιχειρεί να μεταφέρει σταδιακά το μονοπώλιο των όπλων και της στρατιωτικής ισχύος στο επίσημο λιβανικό κράτος.
Η σύγκρουση Αούν – Χεζμπολάχ έχει βαθύνει
Η ρήξη δεν δημιουργήθηκε μέσα σε μία νύχτα.
Ήδη από τον Μάρτιο, μετά την επανέναρξη των εχθροπραξιών με το Ισραήλ, η πολιτική ηγεσία του Λιβάνου είχε ασκήσει πρωτοφανή κριτική στις αποφάσεις της Χεζμπολάχ. Το Associated Press είχε καταγράψει τη σκληρή στάση της λιβανικής κυβέρνησης απέναντι στην οργάνωση, καθώς η χώρα βυθιζόταν ξανά σε έναν καταστροφικό πόλεμο.
Η αντιπαράθεση κορυφώθηκε μετά την απόφαση της Χεζμπολάχ να εμπλακεί στη σύγκρουση που ξέσπασε τον Μάρτιο, πυροδοτώντας νέα ισραηλινή αεροπορική και χερσαία επιχείρηση. Σύμφωνα με το Reuters, περισσότεροι από 4.300 άνθρωποι είχαν χάσει τη ζωή τους στον Λίβανο, με βάση στοιχεία του λιβανικού υπουργείου Υγείας, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι εκτοπίστηκαν.
Οι στρατηγικοί αναλυτές στο TELEGRAPHMANEWS.GR
Στρατηγικοί αναλυτές με τους οποίους συνομίλησε το tilegrafimanews.gr βλέπουν πίσω από τις εξελίξεις κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια προσωπική αντιπαράθεση του Αούν με τη Χεζμπολάχ.
Η βασική εκτίμηση είναι ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια προσπάθεια ριζικής αναδιάταξης του συσχετισμού ισχύος στον Λίβανο.
Για δεκαετίες η Χεζμπολάχ λειτουργούσε ταυτόχρονα ως πολιτικό κόμμα, κοινωνικός μηχανισμός και πανίσχυρη στρατιωτική δύναμη με οπλοστάσιο ανεξάρτητο από τον λιβανικό στρατό. Η στενή σχέση της με το Ιράν αποτελούσε έναν από τους βασικούς πυλώνες της λεγόμενης «αντίστασης» της Τεχεράνης στη Μέση Ανατολή.
Σήμερα, όμως, οι ισορροπίες έχουν μεταβληθεί.
Οι στρατιωτικές απώλειες της οργάνωσης, η πίεση του Ισραήλ, η αλλαγή δεδομένων στη Συρία και κυρίως η επιδίωξη των ΗΠΑ να ενισχύσουν τους κρατικούς θεσμούς του Λιβάνου δημιουργούν ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον.
Το κρίσιμο ερώτημα: Μπορεί πράγματι να αφοπλιστεί;
Εδώ βρίσκεται και το μεγαλύτερο πρόβλημα.
Το Reuters σημειώνει ότι παραμένει ασαφές με ποιον ακριβώς τρόπο ο Αούν μπορεί να πείσει ή να υποχρεώσει τη Χεζμπολάχ να παραδώσει τα όπλα της. Η ίδια η οργάνωση έχει απορρίψει τόσο τις απευθείας συνομιλίες με το Ισραήλ όσο και τις απαιτήσεις για αφοπλισμό.
Παράλληλα, η διαδικασία έχει ήδη ξεκινήσει σε ορισμένες περιοχές του νότου. Το Associated Press κατέγραψε ανάπτυξη μονάδων του λιβανικού στρατού σε περιοχές που εγκαταλείπουν οι ισραηλινές δυνάμεις στο πλαίσιο της αμερικανικής συμφωνίας, ενώ η Χεζμπολάχ συνεχίζει να αντιτίθεται στο πλαίσιο.
Αυτό δημιουργεί ένα εξαιρετικά εύθραυστο σκηνικό: η Βηρυτός θέλει να αποκαταστήσει την κρατική κυριαρχία, η Ουάσιγκτον πιέζει για αφοπλισμό, το Ισραήλ ζητά εγγυήσεις ασφαλείας και η Χεζμπολάχ αρνείται να εγκαταλείψει τον στρατιωτικό της ρόλο.
Ένα νέο κεφάλαιο για τον Λίβανο
Η φερόμενη δήλωση του Αούν περί «καρκίνου» είναι εντυπωσιακή και πολιτικά εκρηκτική. Ανεξάρτητα όμως από το αν επιβεβαιωθεί η συγκεκριμένη λέξη από την Προεδρία του Λιβάνου, η στρατηγική κατεύθυνση είναι πλέον ορατή.
Ο Πρόεδρος του Λιβάνου έχει τοποθετήσει τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ στην καρδιά της σχέσης του με την Ουάσιγκτον και τον συνδέει με την αποχώρηση του Ισραήλ, την ενίσχυση του εθνικού στρατού και την επαναφορά της κρατικής κυριαρχίας.
Για τους αναλυτές, το μεγάλο ερώτημα δεν είναι πλέον αν ο Λίβανος θέλει να περιορίσει τη Χεζμπολάχ.
Είναι αν μπορεί να το κάνει χωρίς να οδηγηθεί σε μια νέα εσωτερική σύγκρουση.
Και η απάντηση σε αυτό το ερώτημα ενδέχεται να καθορίσει όχι μόνο το μέλλον του Λιβάνου, αλλά ολόκληρη την αρχιτεκτονική ασφαλείας της Μέσης Ανατολής.
