Ένα ασυνήθιστο διπλωματικό «θρίλερ» εκτυλίχθηκε τις τελευταίες ημέρες ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και την Ιερουσαλήμ, όταν ισραηλινά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ο Μπενιαμίν Νετανιάχου επρόκειτο να συναντηθεί τη Δευτέρα 20/7 με τον Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο.
Με τη διαφορά όμως ότι η συνάντηση δεν είχε ποτέ προγραμματιστεί, τουλάχιστον επισήμως.
Σύμφωνα με το Axios, αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου εμφανίστηκαν αιφνιδιασμένοι από τα δημοσιεύματα στον ισραηλινό Τύπο, τα οποία ανέφεραν ότι ο Νετανιάχου θα επισκεφτεί την Ουάσιγκτον με αφορμή την κηδεία του Λίντσεϊ Γκράχαμ (η οποία αναβλήθηκε για το τέλος του μήνα), με τη διαφορά ότι το πρόγραμμα του Αμερικανού προέδρου δεν περιλάμβανε καμία συνάντηση με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, σύμφωνα με αξιωματούχους του Λευκού Οίκου.
Η εξέλιξη αυτή θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική δεδομένου ότι ο Νετανιάχου είχε καταφέρει να έχει μία εξαιρετικά στενή πρόσβαση και συνεργασία με τον Τραμπ από τη στιγμή που ο Αμερικανός πρόεδρος επέστρεψε στον Λευκό Οίκο.
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός έχει επισκεφθεί το Οβάλ Γραφείο περισσότερες φορές από οποιονδήποτε άλλο ξένο ηγέτη, με τις προηγούμενες συναντήσεις να οργανώνονται συνήθως μέσα σε λίγες ημέρες.
Αυτή τη φορά, όμως, η εικόνα ήταν διαφορετική.
Ο Νετανιάχου προσπαθούσε επί περισσότερο από δύο εβδομάδες να εξασφαλίσει ένα νέο τετ α τετ με τον Αμερικανό πρόεδρο, χωρίς να λαμβάνει την ξεκάθαρη θετική απάντηση που περίμενε από την Ουάσινγκτον.
Το παρασκήνιο πίσω από την ακύρωση του ταξιδιού
Η αρχική αφορμή για την πιθανή επίσκεψη ήταν ένα τηλεφώνημα του Νετανιάχου στον Τραμπ, με το οποίο ο Ισραηλινός πρωθυπουργός τον συνεχάρη για την επέτειο της αμερικανικής ανεξαρτησίας.
Ο Τραμπ είχε δηλώσει στο Axios ότι ο Νετανιάχου του ζήτησε να τον επισκεφθεί στην Ουάσινγκτον και είχε αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο η συνάντηση να πραγματοποιηθεί μετά την επιστροφή του από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία στις 7 και 8 Ιουλίου.
Ωστόσο, όσο περνούσαν οι ημέρες, η συνάντηση δεν εμφανιζόταν στο επίσημο πρόγραμμα του Λευκού Οίκου, ούτε υπήρξε κάποια σχετική ανακοίνωση.
Εντός του Ισραήλ τώρα, το γραφείο του Νετανιάχου είχε ενημερώσει δημοσιογράφους εδώ και αρκετές ημέρες, ότι ο πρωθυπουργός σκόπευε να ταξιδέψει στις Ηνωμένες Πολιτείες και να συναντηθεί με τον Τραμπ τη προσεχή Δευτέρα, ενώ είχε δοθεί εντολή στην ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία να προετοιμάσει το κυβερνητικό αεροσκάφος και είχε σταλεί ομάδα ασφαλείας και πρωτοκόλλου στην Ουάσινγκτον.
Τελικά, το ταξίδι ακυρώθηκε με επίσημη αιτιολογία την αναβολή της κηδείας του πρώην γερουσιαστή Λίντσεϊ Γκράχαμ, στην οποία ο Νετανιάχου ήθελε να παραστεί.
Όμως πίσω από την επίσημη εξήγηση, στην Ουάσινγκτον βλέπουν μια βαθύτερη πολιτική κρίση στις σχέσεις των δύο ηγετών.
Η ενόχληση Τραμπ μετά την παρέμβαση Νετανιάχου για τα F-35 στην Τουρκία
Ένα από τα σημεία τριβής ήταν η δημόσια παρέμβαση του Νετανιάχου σχετικά με την πιθανότητα επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35.
Λίγο πριν από την αναχώρηση του Τραμπ για τη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός εμφανίστηκε στο Fox News και κάλεσε ουσιαστικά την αμερικανική κυβέρνηση να μην επιτρέψει στην Άγκυρα να αποκτήσει τα προηγμένα αμερικανικά μαχητικά.
Ο Νετανιάχου υποστήριξε ότι η Τουρκία υπό τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αποτελεί κίνδυνο για την περιφερειακή ισορροπία και επικαλέστηκε τη φιλική στάση της Άγκυρας απέναντι στη Χαμάς και τη Χεζμπολάχ, όσο και τη θετική της στάση με το Ιράν.
Η παρέμβαση αυτή φέρεται να προκάλεσε έντονο εκνευρισμό στον Τραμπ.
Σύμφωνα πάντα με το Axios, δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι ο πρόεδρος ήταν «εξοργισμένος», θεωρώντας ότι ο Νετανιάχου δεν είχε δικαίωμα να παρεμβαίνει σε ένα ζήτημα που αφορά την αμερικανική εξωτερική πολιτική έναντι ενός σημαντικού συμμάχου στο ΝΑΤΟ.
Ο ίδιος ο Τραμπ, κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στην Τουρκία, έστειλε διαφορετικό μήνυμα, δηλώνοντας ότι οι σχέσεις ΗΠΑ–Τουρκίας βρίσκονται σε πολύ καλό επίπεδο παρά τις ισραηλινές ανησυχίες.
Το Ιράν και η μεγαλύτερη διαφωνία μεταξύ Ουάσινγκτον και Ιερουσαλήμ
Η κρίση στη σχέση Τραμπ–Νετανιάχου δεν αφορά μόνο την Τουρκία. Στον πυρήνα βρίσκεται η διαφορετική αντίληψη για τον πόλεμο με το Ιράν και για το πώς πρέπει να κινηθεί η αμερικανική στρατηγική στη Μέση Ανατολή.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει αυξανόμενη δυσαρέσκεια για εκτιμήσεις της ισραηλινής κυβέρνησης σχετικά με την πορεία του πολέμου, υποστηρίζοντας ότι ορισμένες προβλέψεις από την Ιερουσαλήμ ήταν υπερβολικά αισιόδοξες.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, σε συνέντευξή του στο podcast του Τζο Ρόγκαν, κατηγόρησε στελέχη της ισραηλινής κυβέρνησης ότι προσπάθησαν να επηρεάσουν την αμερικανική κοινή γνώμη και πολιτική ώστε να συνεχιστεί η στρατιωτική εκστρατεία εναντίον του Ιράν.
Ο αμερικανός αντιπρόεδρος έχει διαφοροποιηθεί αρκέτες φορές σε σχέση με τον Τραμπ, όσο αφορά τη τόσο στενή συμμαχία με το Ισραήλ στις πολεμικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή, καθώς θεωρεί ότι το Τελ Αβίβ εκμεταλεύται για λογαριασμό του τις ΗΠΑ, πράγμα που το τελευταίο διάστημα έχει επιφέρει την οργή του ισραηλινού λόμπι στις ΗΠΑ. το οποίο κυριολεκτικά θέλει να τον αντικαταστήσει.
Οι δηλώσεις αυτές αποτέλεσαν ένα από τα πιο σαφή σημάδια ότι η παραδοσιακά στενή σχέση ΗΠΑ–Ισραήλ βρίσκεται σε μια περίοδο έντονης εσωτερικής αντιπαράθεσης.
Ο Νετανιάχου χάνει έδαφος στην Ουάσινγκτον
Η εικόνα του Ισραηλινού πρωθυπουργού στην αμερικανική πρωτεύουσα έχει αλλάξει σημαντικά. Παραδοσιακά ο Νετανιάχου θεωρούνταν ένας από τους πιο ισχυρούς ξένους πολιτικούς συνομιλητές στην Ουάσινγκτον. Ωστόσο, σήμερα αντιμετωπίζει επικρίσεις τόσο από τους Δημοκρατικούς όσο και από τμήματα του συντηρητικού στρατοπέδου που στηρίζει τον Τραμπ.
Ακόμη και στο εσωτερικό του ακροδεξιού κινήματος MAGA που αποτελεί ισχυρή πολιτική βάση υποστηρικτών του Τραμπ, υπάρχουν φωνές που θεωρούν ότι η αμερικανική εξωτερική πολιτική δεν πρέπει να καθορίζεται από τις προτεραιότητες και τα θέλω της ισραηλινής κυβέρνησης.
Παράλληλα, η συζήτηση στο Κογκρέσο για την αμερικανική στρατιωτική βοήθεια προς το Ισραήλ έχει γίνει πιο δύσκολη, με περισσότερους Δημοκρατικούς να εκφράζουν ανοιχτά διαφωνίες για την πολιτική Νετανιάχου, τόσο στη Γάζα και στον Λίβανο, όσο και στον πόλεμο με το Ιράν.
Η «μη συνάντηση» που έγινε πολιτικό μήνυμα
Το επεισόδιο με το ραντεβού που δεν πραγματοποιήθηκε δεν είναι απλώς ένα ζήτημα διπλωματικού προγράμματος.
Για χρόνια, μια πρόσκληση στον Λευκό Οίκο αποτελούσε για τον Νετανιάχου απόδειξη της ιδιαίτερης σχέσης του με την αμερικανική ηγεσία, πρόσκληση που τη λάμβανε όποτε τη ζητούσε εντός λίγων ημερών. Αυτή τη φορά, όμως, το μήνυμα ήταν διαφορετικό.
Η Ουάσινγκτον δεν έκλεισε μεν εντελώς την «πόρτα» στον Ισραηλινό πρωθυπουργό, αλλά επίσης δεν έσπευσε αυτή τη φορά να του την ανοίξει.
Και αυτό, σύμφωνα με αναλυτές, αποτυπώνει τη νέα πραγματικότητα: η σχέση Τραμπ–Νετανιάχου παραμένει στρατηγικά σημαντική, αλλά δεν είναι πλέον τόσο αυτονόητη όσο στο παρελθόν.
Πηγή: skai.gr
