ΣΥΡΙΑ: Στη νότια Συρία κλιμακώνεται η βία ενάντια σε Δρούζους και Χριστιανούς, καθώς στρατιωτικές μονάδες της Hay’at Tahrir al‑Sham (HTS) —με ηγεσία τον Αμπού Μοχάμαντ αλ‑Γκολάνι, πρώην της Αλ Κάιντα— έχουν αναλάβει τον έλεγχο σημαντικών εδαφών μετά την ανατροπή Άσαντ τον περασμένο Δεκέμβριο.
Ρεπορτάζ : Παντελής Χαριτάκης
Τα τελευταία επεισόδια περιλαμβάνουν μαζικές εκτελέσεις, απαγωγές, βιασμούς και λεηλασίες, αναγκάζοντας χιλιάδες σε εκτοπισμό.
Τον Μάιο, δεκάδες εκκλησίες και συναγωγές στην Κοιλάδα των Χριστιανών υφίστανται επιθέσεις, σύμφωνα με πρόσφατη αναφορά της USCIRF για θρησκευτικά δικαιώματα. Χαρακτηριστική είναι η επίθεση στην Ελληνορθόδοξη Εκκλησία του Προφήτη Ηλία στη Δαμασκό, όπου 25 άνθρωποι δολοφονήθηκαν μέσα στον Ιούνιο.
Στις 12 Ιουλίου, η Δρούζικη πόλη της Σουεϊντά (γνωστή και ως Σουάιντα) δέχθηκε ισχυρές επιθέσεις μετά την απαγωγή εμπόρου. Η HTS και συνδεδεμένες πολιτοφυλακές στοχεύουν με επιθέσεις — ακόμα και δημόσιους βιασμούς Αλάβων και Δρούζων — και αναγκάζουν σε μαζική φυγή πληθυσμούς της περιοχής.
Βίντεο που «βγήκαν» πρόσφατα απεικονίζουν εκτελέσεις Δρούζων χωρίς δίκη, σύμφωνα με το YouTube και αναφορές του Reuters, ενώ δημοσιογράφοι του DW αναφέρουν «εκτεταμένες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και λεηλασίες από όλες τις πλευρές» .
How long will Syria’s Christians remain without a protector to stand behind them? From the funeral service of martyr Siham Ghanam, who passed away yesterday from injuries caused by the terrorist bombing of the Saint Elias Antiochian Greek Church pic.twitter.com/6U2cMDiqtw
— Greco-Levantines World Wide (@GrecoLevantines) July 7, 2025
Διεθνής αντίδραση και κυρώσεις
Οι επιδρομές της HTS προκάλεσαν ανάφλεξη στη διεθνή σκηνή. Το Ισραήλ ανέλαβε δράση στις 16 Ιουλίου, εξαπολύοντας αεροπορικές επιδρομές στη Δαμασκό και τη Σουεϊντά, υποστηρίζοντας ότι «προστατεύει τους Δρούζους» — ειδικά μετά τη δολοφονία ενός Συρο‑Αμερικανού Δρούζη από την Οκλαχόμα, που εκτελέστηκε δημοσίως .
Οι ΗΠΑ ζήτησαν αύξηση της πίεσης: ο πρέσβης Thomas Barrack κάλεσε τον πρόεδρο αλ‑Σαράα να «τροποποιήσει πολιτικές ή διακινδυνεύει την εθνική ενότητα» , ενώ η United Nations’ OHCHR, δια του Volker Türk, απαίτησε άμεση λογοδοσία για «συγκλίνουσες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων» .
Η ΕΕ και το ΗΚ χαρακτηρίζουν την HTS ως «τρομοκρατική οργάνωση» και ζητούν διακοπή επιθέσεων εναντίον αμάχων, ενώ ΜΚΟ όπως η Open Doors επισημαίνουν ότι 500.000 Χριστιανοί, κυρίως ελληνικής καταγωγής, βρίσκονται σε άμεσο κίνδυνο.
⚠️ Δύο όψεις βίας – Δρούζοι vs Bedouins
Την ίδια στιγμή, στη Σουεϊντά, ξέσπασαν αιματηρές συγκρούσεις μεταξύ Δρούζων και ισλαμιστικών Bedouin ομάδων —συνοδεία παρεμβάσεων από κυβερνητικά στρατεύματα. Σύμφωνα με το Reuters, οι συνολικές απώλειες ξεπερνούν τους 500 νεκρούς, ανάμεσα σε Druze, Bedouins και αμάχους .
Μετά την επέμβαση των στρατευμάτων και την πρόσκαιρη εκεχειρία στις 15–19 Ιουλίου, ακολούθησε απομάκρυνση κυβερνητικών δυνάμεων με συμφωνία για έρευνα και κατανομή όπλων . Όμως η ηρεμία παραμένει επισφαλής, με αναφορές για εκτεταμένες ακρότητες — πράξεις εκδίκησης και βία και από τις δύο πλευρές.
🕊️ Γεωπολιτικό αδιέξοδο και επιπτώσεις
Η Τουρκία, υποστηρίζοντας τη συνολική σταθερότητα, δήλωσε ότι θα επέμβει αν προκύψει κατακερματισμός της Συρίας, κατηγορώντας ταυτόχρονα το Ισραήλ για «διχαστική τακτική» . Από την άλλη, η κυβέρνηση αλ‑Σαράα, μετά την κατάληψη, ρητότητας καταδίκασε τις επιθέσεις και υποσχέθηκε προστασία των Δρούζων — ενώ ανήγγειλε ότι θα λογοδοτήσουν οι υπεύθυνοι .
Η αναβολή δυναμικής παρέμβασης έφερε σε δύσκολη θέση ΗΠΑ και ΕΕ: η πρώτη κατήγγειλε «παρερμηνείες» για την ισραηλινή επίθεση, ενώ η δεύτερη διατήρησε την HTS στη μαύρη λίστα ως τρομοκρατική ομάδα.
Ο ανθρωπιστικός αντίκτυπος
Η σύγκρουση έχει βαρύ ανθρωπιστικό κόστος: πάνω από 80.000 εκτοπισμένοι στη Σουεϊντά, χάος στις υποδομές, εκτοπισμός και φόβος. Η ACAPS προειδοποιεί για κρίση στην πρόσβαση σε τροφή, νερό και υγειονομική περίθαλψη, ειδικά σε μειονότητες όπως Αλαουίτες και Δρούζοι .
Οι εκτοπισμένοι Δρούζοι που πέρασαν στον Λίβανο ή το Ισραήλ, όπως αναφέρει το Times of Israel, έλαβαν υποστήριξη, αλλά η κατάσταση παραμένει εύθραυστη, καθώς πολλές οικογένειες εξέφρασαν φόβους ότι «όσο ο αλ‑Γκολάνι παραμένει στην εξουσία, δεν υπάρχει ασφάλεια».
🧭 Τι σημειώνει βαθύτατα η διεθνής κοινότητα:
• Ισραήλ: «Δεν θα επιτρέψει τρομοκρατία στη νότια Συρία» — στόχος οι κυβερνητικές και πολιτοφυλακές δυνάμεις της Δαμασκού
• ΗΠΑ: Ζητούν πολιτική λύση, με κριτική στις ακραίες εξελίξεις
• ΗΕ: Απαιτεί ανεξάρτητη έρευνα για εγκλήματα πολέμου και προστασία αμάχων
• ΕΕ–ΗΚ: Διατυπώνουν αυξημένες κυρώσεις εναντίον HTS και ζητούν εγγυήσεις για θρησκευτικές ελευθερίες.
Η Συρία βρίσκεται πλέον σε κάλυψη νέων μορφών θρησκευτικής βίας και εθνοκάθαρσης, με τη συγχώνευση στρατιωτικών και θρησκευτικών διαφορών να καθιστούν τις μειονότητες στόχο. Η HTS, παρά τον μανδύα νομιμοποίησης, συνεχίζει εκκαθαριστικές επιχειρήσεις. Η Διεθνής Κοινότητα καλείται να υπερβεί τις δηλώσεις και να δράσει: κυρώσεις, ανθρωπιστική βοήθεια, ακόμα και ισχυρή διπλωματική πίεση με στόχο την ανάσχεση της κατάρρευσης.
