Οι ηγέτες αποχώρησαν από την πρώτη ημέρα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όπου μια τρίωρη διαμάχη σχετικά με τη φορολόγηση των εκπομπών των αυτοκινήτων ανέτρεψε τα προσεκτικά καταρτισμένα σχέδια του Αντόνιο Κόστα για την αντιμετώπιση των μεγαλύτερων προκλήσεων που αντιμετωπίζει η Ένωση: την εξυγίανση της οικονομίας της και την ταξινόμηση των προτεραιοτήτων δαπανών της
Οι ηγέτες της ΕΕ φαίνονται να απέχουν περισσότερο από ποτέ από μια σημαντική πρόοδο στον επόμενο επταετή προϋπολογισμό, παρά τις αρκετές ώρες διαπραγματεύσεων.
Ειδικότερα, οι ηγέτες συζήτησαν τα βασικά στοιχεία που απαιτούνται για την επίτευξη ενός ισορροπημένου συμβιβασμού, με βάση την επικαιροποιημένη διαπραγματευτική πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας. Παράλληλα, κάλεσαν τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, να προωθήσει τις διαπραγματεύσεις, με στόχο την επίτευξη συμφωνίας έως το τέλος του 2026, ώστε να ολοκληρωθεί η απαραίτητη νομοθετική διαδικασία εντός του 2027 και να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη χρηματοδότηση των δικαιούχων από τον Ιανουάριο του 2028.
Σε ανάρτησή του στο X, ο Αντόνιο Κόστα αναφέρθηκε στην ολοκλήρωση της πρώτης ημέρας της Συνόδου, επισημαίνοντας ότι η τελευταία συζήτηση επικεντρώθηκε στη στρατηγική διεύρυνσης της ΕΕ και στις εσωτερικές μεταρρυθμίσεις. Όπως σημείωσε, αυτή την εβδομάδα πραγματοποιήθηκαν διακυβερνητικές διασκέψεις με το Μαυροβούνιο, την Ουκρανία, τη Μολδαβία και την Αλβανία, τονίζοντας ότι η ενταξιακή διαδικασία προχωρά με κινητήρια δύναμη τις μεταρρυθμίσεις.
Στο ενεργειακό μέτωπο, οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται, με τους ηγέτες να αναμένεται να επανέλθουν στο ζήτημα μετά τη συζήτηση για τη διεύρυνση, κατά τη διάρκεια του δείπνου, που είναι σε εξέλιξη. Έπειτα από πολύωρη πρωινή αντιπαράθεση, οι «27» εξέτασαν εκ νέου τις τροποποιήσεις στο σχέδιο συμπερασμάτων.
Για αρκετές διατυπώσεις έχει διαμορφωθεί καταρχήν συμφωνία, ωστόσο παραμένει ανοικτό το κρίσιμο ζήτημα της επανεξέτασης του ευρωπαϊκού Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS). Η εκκρεμότητα αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει σε επαναδιαπραγμάτευση και άλλων σημείων.
Η αντιπαράθεση δεν περιορίζεται στο ETS. Η Ελλάδα και άλλα κράτη-μέλη πιέζουν για πιο συγκεκριμένα και επείγοντα μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής ακρίβειας, απέναντι στις επιφυλάξεις χωρών που ανησυχούν για παρεμβάσεις στην αγορά και τη δημοσιονομική πειθαρχία
