Το ενδεχόμενο μείωσης του αριθμού των εδρών του ελληνικού κοινοβουλίου επανέφερε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, κατά τη σημερινή ενημέρωση των κοινοβουλευτικών συντακτών. Η κίνηση φαίνεται να αποτελεί το δεύτερο σκέλος ενός ευρύτερου σχεδίου, μετά και την πρωινή τοποθέτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη
Συγκεκριμένα, ο πρωθυπουργός άνοιξε τον δρόμο για μια ριζική τομή, δηλώνοντας την πρόθεσή του να εισηγηθεί το πλήρες ασυμβίβαστο μεταξύ υπουργικού θώκου και βουλευτικής έδρας αμέσως μετά τις εκλογές του 2027. Συγκεκριμένα, όπως είπε ο πρωθυπουργός, «εισηγούμαι για μετά τις εκλογές του 2027, ασυμβίβαστο υπουργού και βουλευτή με αντικατάσταση του υπουργού στη Βουλή από τον πρώτο επιλαχόντα, για όσο συμμετέχει στο υπουργικό συμβούλιο και ταυτόχρονη αναβάθμιση του ρόλου του βουλευτή».
Τι προβλέπει το Σύνταγμα
Πολλοί θεωρούν ότι για να αλλάξει ο αριθμός των βουλευτών απαιτείται η επίπονη διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης. Ωστόσο, το Άρθρο 51 παρ. 1 είναι σαφές: ο αριθμός των βουλευτών ορίζεται με νόμο, αρκεί να μην είναι μικρότερος από 200 και μεγαλύτερος από 300.
Με άλλα λόγια, η εκάστοτε κυβέρνηση μπορεί να προχωρήσει σε μείωση (π.χ. στους 200 ή 250 βουλευτές) με έναν απλό εκλογικό νόμο, χωρίς να χρειαστεί την αυξημένη πλειοψηφία των 180 εδρών.
Τα δύο «στρατόπεδα» της μεταρρύθμισης
Η συγκεκριμένη πρόταση είχε στο παρελθόν δημιουργήσει αντιδράσεις. Από τη μία, συνταγματολόγοι όπως ο Νίκος Αλιβιζάτος έχουν κατά καιρούς επισημάνει ότι ένα πιο ευέλικτο σχήμα θα μπορούσε να αναβαθμίσει την παραγωγικότητα των κοινοβουλευτικών επιτροπών, προτάσσοντας τον συμβολισμό ενός κράτους που περιορίζει τα λειτουργικά του έξοδα.
Στον αντίποδα, ωστόσο, προσωπικότητες όπως, ο Ευάγγελος Βενιζέλος, έχουν εγείρει σοβαρές επιφυλάξεις, προειδοποιώντας ότι η αύξηση του «εκλογικού μέτρου» (των ψήφων που απαιτούνται για μία έδρα) απειλεί να οδηγήσει σε «εξαφάνιση» την εκπροσώπηση των μικρών περιφερειών της επαρχίας και να πλήξει την πολυφωνία. Κάτι που ενδέχεται τελικά να καταστήσει το σώμα πιο ευάλωτο στον έλεγχο των κομματικών ηγεσιών, αποδυναμώνοντας τον ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο.
Ο διεθνής χάρτης
Στην Ευρώπη, ο αριθμός των βουλευτών ποικίλλει ανάλογα με το πληθυσμιακό μέγεθος. Η Ιταλία προχώρησε πρόσφατα σε δραστική μείωση (από 630 σε 400 στην Κάτω Βουλή), ενώ άλλες χώρες με παρόμοιο πληθυσμό με την Ελλάδα διατηρούν σώματα κοντά στους 150-230 αντιπροσώπους (π.χ. Πορτογαλία, Βέλγιο).
Η συζήτηση που άνοιξε η κυβέρνηση δεν αφορά μόνο το «πόσοι» θα κάθονται στα έδρανα της Ολομέλειας, αλλά το πώς θα επαναπροσδιοριστεί η σχέση ανάμεσα στην κυβέρνηση και το Κοινοβούλιο στον δρόμο προς το 2027
