Οι ΗΠΑ εξετάζουν κατά πόσο η Ουκρανία και η Ρωσία θα μπορούσαν να προχωρήσουν σε βήματα αποκλιμάκωσης του πολέμου κατά τη διάρκεια του χειμώνα, επανεκκινώντας παράλληλα τις διαπραγματεύσεις για μια ευρύτερη ειρηνευτική συμφωνία, δήλωσε ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Axios
Ο Ουκρανός πρόεδρος εκτιμά ότι οι εβδομάδες πριν από την έναρξη του χειμώνα δημιουργούν ένα παράθυρο ευκαιρίας για τη διπλωματία. Αν και δήλωσε πεπεισμένος ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν υπολογίζει σε έναν ακόμη σκληρό χειμώνα για να αποδυναμώσει την Ουκρανία, εκτίμησε ότι δεν θέλει να προκαλέσει τον Ντόναλντ Τραμπ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ.
«Η αίσθησή μου είναι ότι ο Πούτιν χρειάζεται τον Τραμπ», δήλωσε ο Ζελένσκι. «Δεν θέλει… να τον δυσαρεστήσει».
Ο Ζελένσκι υποστήριξε ότι, ακόμη κι αν ο Πούτιν δεν επιθυμεί την αποκλιμάκωση, η κυβέρνηση Τραμπ θα μπορούσε να τον πιέσει προς αυτή την κατεύθυνση.
Ερωτηθείς εάν ο Πούτιν ενδέχεται να θέλει να προσφέρει στον Τραμπ μια διπλωματική επιτυχία πριν από τις αμερικανικές εκλογές, ο Ζελένσκι απάντησε: «Ναι».
Ο Ζελένσκι συναντήθηκε την Κυριακή στο Κίεβο με τους απεσταλμένους του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ. Ήταν η πρώτη επίσκεψή τους στην Ουκρανία από την έναρξη της δεύτερης θητείας του Αμερικανού προέδρου.
Οι Κούσνερ και Γουίτκοφ μετέβησαν στο Κίεβο μετά την τρίωρη συνάντηση που είχαν το Σάββατο με τον Πούτιν στο Κρεμλίνο.
Ο Ζελένσκι δήλωσε ότι το μήνυμα που έλαβε από τους Αμερικανούς απεσταλμένους ήταν πως «οι Ρώσοι είναι έτοιμοι να διαπραγματευτούν». Παραμένει, ωστόσο, επιφυλακτικός, καθώς οι κινήσεις της Ρωσίας στο πεδίο της μάχης και η πρόσφατη κλιμάκωση των επιθέσεών της δεν δείχνουν διάθεση συμβιβασμού.
Όπως είπε, πάντως, μετά την επίσκεψη των Αμερικανών απεσταλμένων στη Μόσχα, η δική του αντίληψη είναι ότι ο Πούτιν είναι «έτοιμος να συζητήσει» ιδέες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν τις διαπραγματεύσεις προς τα εμπρός.
«Νέες ιδέες» στο τραπέζι
Ο Ζελένσκι ανέφερε ότι βασικός στόχος της επίσκεψης των Αμερικανών απεσταλμένων σε Μόσχα και Κίεβο ήταν να «ξεμπλοκάρουν» τη διπλωματική διαδικασία, αλλά παράλληλα έφεραν και ορισμένες νέες ιδέες.
Δεν αποκάλυψε όλες τις λεπτομέρειες, ανέφερε όμως ότι στις συζητήσεις περιλαμβάνονται πιθανά βήματα αποκλιμάκωσης από τη Ρωσία και την Ουκρανία πριν και κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
«Υπάρχουν ιδέες γύρω από τις ενεργειακές εγκαταστάσεις και τις εξαγωγές σιτηρών, γύρω από τις εγκαταστάσεις ηλεκτρικής ενέργειας και τις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Εμείς και η Ρωσία έχουμε διαφορετικά συμφέροντα», είπε.
Ερωτηθείς εάν η νέα αμερικανική προσέγγιση προβλέπει αφενός την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και αφετέρου την επίτευξη συνεννοήσεων που θα επέτρεπαν σε Ουκρανία και Ρωσία να περάσουν τον χειμώνα χωρίς μεγάλη κλιμάκωση, ο Ζελένσκι απάντησε ότι αυτή η περιγραφή είναι «πολύ κοντά στην πραγματικότητα αυτών των συνομιλιών».
Όπως εξήγησε, ο πρώτος στόχος είναι η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων και ο δεύτερος να καταστεί ο φετινός χειμώνας διαφορετικός από τους προηγούμενους, όταν οι ρωσικές επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές της Ουκρανίας ενέτειναν τον πόλεμο. Στόχος θα ήταν να βρεθούν, πριν ή κατά τη διάρκεια του χειμώνα, βήματα «που μπορούν να φέρουν τις δύο πλευρές πιο κοντά στην ειρήνη».
Αμερικανοί αξιωματούχοι επισημαίνουν, πάντως, ότι δεν γνωρίζουν εάν θα καταστεί δυνατό να βρεθεί πριν από τον χειμώνα μια φόρμουλα που να λαμβάνει υπόψη τα συμφέροντα τόσο της Ρωσίας όσο και της Ουκρανίας. Άλλωστε, πολλές από τις προηγούμενες προσπάθειες για εκεχειρία ή για παύση των επιθέσεων σε ενεργειακές εγκαταστάσεις έχουν αποτύχει.
Ο Ζελένσκι ανέφερε ότι η αμερικανική ομάδα αναμένεται τώρα να ενημερώσει τον Τραμπ και στη συνέχεια να συνεχίσει τις διαβουλεύσεις με Ουκρανούς και Ευρωπαίους αξιωματούχους.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ένα ξεχωριστό «χειμερινό πακέτο» βοήθειας προς την Ουκρανία, το οποίο θα περιλαμβάνει ενίσχυση της αεράμυνας και ενεργειακή βοήθεια.
«Δεν αφορά μόνο πυραύλους», είπε ο Ζελένσκι. «Αφορά επίσης το LNG … και βήματα αποκλιμάκωσης».
Ο Πούτιν ποντάρει στον χειμώνα
Ο Ουκρανός πρόεδρος εκτιμά ότι ο Πούτιν ποντάρει στον χειμώνα για να προκαλέσει αρκετές ζημιές στην Ουκρανία ώστε να αναγκάσει το Κίεβο σε περαιτέρω παραχωρήσεις.
«Η Ρωσία πιστεύει πραγματικά ότι αυτός ο χειμώνας μπορεί να τη βοηθήσει να μας λυγίσει», δήλωσε.
Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, η Μόσχα ελπίζει ότι μια μεγάλη χειμερινή επίθεση, σε συνδυασμό με πλήγματα στις ουκρανικές υποδομές, θα καταφέρει ένα «ισχυρό χτύπημα» στην Ουκρανία, μετά το οποίο το Κίεβο θα γίνει «πιο διαλλακτικό».
Τόνισε, ωστόσο, ότι η Ουκρανία έχει ήδη κάνει όλους τους συμβιβασμούς που μπορεί να κάνει και ότι οποιαδήποτε διπλωματική διαδικασία θα πρέπει να συνοδεύεται από εγγυήσεις ασφαλείας και ένα πακέτο οικονομικής στήριξης.
Ο Ζελένσκι επισήμανε επίσης ότι και η Ρωσία αντιμετωπίζει κινδύνους ενόψει του χειμώνα, καθώς η Ουκρανία μπορεί να πλήξει οικονομικά τη Μόσχα. «Όταν επιτέθηκαν στο ηλεκτρικό μας δίκτυο, εμείς περιορίσαμε τη δυνατότητά τους να πωλούν πετρέλαιο και φυσικό αέριο», είπε. Προειδοποίησε επίσης ότι ενδεχόμενες διαταραχές στις εξαγωγές αγροτικών προϊόντων θα μπορούσαν να αυξήσουν τις παγκόσμιες τιμές τροφίμων και να προκαλέσουν επισιτιστική ανασφάλεια.
Ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι το Κίεβο θέλει να αξιοποιήσει τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο για να επανεκκινήσει τη διπλωματική διαδικασία, προτείνοντας τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη αργότερα αυτόν τον μήνα ως πιθανό τόπο για νέες αμερικανο-ουκρανικές συνομιλίες.
Άφησε επίσης ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας νέας τριμερούς συνάντησης ΗΠΑ-Ουκρανίας-Ρωσίας, χωρίς ωστόσο να έχει ληφθεί ακόμη σχετική απόφαση.
«Έχουμε αυτόν τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο για να βρούμε έναν τρόπο να συνομιλήσουμε», είπε. «Χωρίς διάλογο… δεν θα έχουμε αποτέλεσμα».
«Πιστεύω ότι ο πρόεδρος Τραμπ μπορεί να βρει έναν τρόπο για μια πραγματική έναρξη της διαπραγματευτικής διαδικασίας πριν από τον κρύο χειμώνα», πρόσθεσε.
Ο Ζελένσκι υπογράμμισε, τέλος, ότι η Ουκρανία θα πρέπει να παραμείνει στρατιωτικά ισχυρή καθ’ όλη τη διάρκεια οποιασδήποτε διπλωματικής διαδικασίας, υποστηρίζοντας ότι το Κίεβο βρίσκεται σήμερα σε καλύτερη θέση στο πεδίο της μάχης από ό,τι στο παρελθόν, παρά τις ελλείψεις στην αεράμυνα και τις συνεχιζόμενες ρωσικές επιθέσεις με drones και πυραύλους.
Ζήτησε επίσης πρόσθετες αμερικανικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας, χαρακτηρίζοντάς τες βασικό μοχλό πίεσης σε οποιαδήποτε διαπραγμάτευση.
«Ο Πούτιν χρειάζεται χρήματα», είπε. «Ο Πούτιν θέλει χρήματα για να συνεχίσει τον πόλεμο»
