Η εκρηκτική άνοδος της τιμής του χρυσού πάνω από τα 5.000 δολάρια ανά ουγγιά προκαλεί θετικό σοκ σε αυτούς που τον κατέχουν, αλλά και δέος σε αυτούς που ανησυχούν για τους λόγους που καλπάζει η τιμή του πολύτιμου μετάλλου
Το διαχρονικό καταφύγιο σε περιόδους κρίσης καταρρίπτει το ένα ρεκόρ μετά το άλλο, αντανακλώντας βαθιές γεωπολιτικές και νομισματικές αναταράξεις.
Γράφει ο Λουκάς Γεωργιάδης
Ας δούμε τι συμβαίνει και η λάμψη του χρυσού έχει γίνει… εκτυφλωτική:
Παρά το γεγονός ότι ο πληθωρισμός έχει προσγειωθεί στις αναπτυγμένες οικονομίες σε λογικά επίπεδα, εντούτοις εξακολουθούν να υπάρχουν οι φόβοι για αναζωπύρωση του.
Συντελούνται δομικές μεταβολές στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα, το οποίο ανησυχεί για τις συνέπειες της “δασμολαγνείας” και του “οικονομικού εθνικισμού” του Τραμπ.
Οι συνεχιζόμενες συγκρούσεις και η πόλωση μεταξύ Δύσης και Ανατολής έχουν οδηγήσει τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες (Κίνα, Ινδία κλπ.) σε μαζικές αγορές χρυσού για να μειώσουν την εξάρτηση τους από το δολάριο.
Το παγκόσμιο δημόσιο χρέος και ιδίως χωρών όπως οι ΗΠΑ, Γαλλία και Ιταλία, φτάνει σε επίπεδα ρεκόρ, εγκυμονώντας κινδύνους για την οικονομική σταθερότητα.
Καθώς οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες (Fed, EKT) προχωρούν σε μειώσεις επιτοκίων για να τονώσουν την ανάπτυξη, το κόστος ευκαιρίας για τη διακράτηση χρυσού (που δεν αποδίδει τόκο) μειώνεται, με αποτέλεσμα να καθίσταται πιο ελκυστικός.
Σύμφωνα με διεθνείς οίκους και αναλυτές, ο χρυσός έχει ακόμη πολύ δρόμο μπροστά του. Για παράδειγμα, χθες η Societe Generale ανακοίνωσε την πρόβλεψη της για άνοδο του πολύτιμου μετάλλου στα 6.000 δολάρια ανά ουγγιά έως το τέλος του έτους, ενώ και αμερικανικός κολοσσός Morgan Stanley δίνει τιμή 5.700 δολάρια! Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει θεωρητικό περιθώριο ανόδου από 12%-20% σε σχέση με τα τρέχοντα επίπεδα. Οι οικονομικοί και γεωπολιτικοί παράγοντες που διαμορφώνουν τις τάσεις στην παγκόσμια οικονομία δεν θα εκλείψουν ξαφνικά. Επιπλέον, πολλοί είναι αυτοί που θεωρούν ότι βρισκόμαστε στην κορύφωση ενός ανοδικού κύκλου και ίσως τα πράγματα να αλλάξουν δραματικά, όχι τόσο μέσα στο 2026, αλλά κυρίως από το 2027 και μετά. Ας είμαστε προετοιμασμένοι γιατί δεν ξέρουμε τι μας ξημερώνει…
Ένα καλό και ένα κακό σενάριο…
Από τα παραπάνω προκύπτει ότι η πορεία του χρυσού συνιστά τον “καθρέφτη” των προσδοκιών για το μέλλον, οπότε προσαρμόζονται αναλόγως και τα σχετικά σενάρια.
Ειδικότερα:
Με βάση το καλό σενάριο της “ήπιας προσγείωσης”, ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ και στην Ευρωζώνη σταθεροποιείται πέριξ του 2% και αποφεύγεται κάποια βαθιά ύφεση. Ταυτόχρονα, οι κεντρικές τράπεζες ασκούν αποτελεσματική πολιτική επιτοκίων και παράλληλα η τεχνητή νοημοσύνη ενισχύει την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα την αποκλιμάκωση των διεθνών εντάσεων. Στη βάση ενός τέτοιου σεναρίου, ο χρυσός σταθεροποιείται ή υποχωρεί ελαφρά, καθώς οι επενδυτές θα πάρουν μεγαλύτερο ρίσκο, διαθέτοντας κεφάλαια σε ομόλογα, μετοχές, ακίνητα και τεχνολογία.
Το κακό σενάριο προβλέπει ταυτόχρονα στασιμοπληθωρισμό και κατακερματισμό. Σε μια τέτοια περίπτωση ο πληθωρισμός παραμένει επίμονος λόγω του κόστους της ενέργειας και των εφοδιαστικών αλυσίδων, ενώ η ανάπτυξη βαλτώνει. Παράλληλα, ο “οικονομικός εθνικισμός” του Τραμπ ενισχύεται, οπότε ο παγκόσμιος εμπορικός πόλεμος αρχίζει να δημιουργεί τάσεις αυτονομίας και οργάνωσης των οικονομικών με εθνικά χαρακτηριστικά. Με βάση το κακό σενάριο, η τιμή του χρυσού θα εκτιναχθεί σε επίπεδα που ούτε καν μπορούμε να φανταστούμε, καθώς θα αποτελεί το μοναδικό ασφαλές επενδυτικό καταφύγιο. Από την άλλη πλευρά, τα χρηματιστήρια θα πέσουν με… φόρα και η αγοραστική δύναμη των καταναλωτών θα αρχίσει να υποχωρεί, βάζοντας την παγκόσμια οικονομία σε περιπέτεια. Ας κάνουμε τον σταυρό μας…
Πώς τα αποτελέσματα της κυβέρνησης έχουν χτίσει τείχος προστασίας για την ελληνική οικονομία
Το ενδεχόμενο εκδήλωσης ενός κακού σεναρίου για την παγκόσμια οικονομία, αναμφίβολα θα επηρεάσει και την Ελλάδα, η οποία, διαθέτει ισχυρά “αντισώματα”, λόγω της επιτυχημένης οικονομικής πολιτικής των τελευταίων ετών, αλλά και της αναβάθμισης του γεωπολιτικού ρόλου της.
Σήμερα, η ελληνική οικονομία δεν θυμίζει σε τίποτα όσα περάσαμε πριν από μια δεκαετία και πλέον. Οι προκλήσεις παραμένουν, οι κίνδυνοι είναι υπαρκτοί, αλλά η ελληνική οικονομία απέδειξε ότι διαθέτει αντοχές τόσο στην πανδημική κρίση, όσο και μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η οποία πυροδότησε την ενεργειακή κρίση και την ακρίβεια. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει “χτίσει” ένα ισχυρό τείχος προστασίας, το οποίο, στα δύσκολα μπορεί να αποδειχθεί σωτήριο.
Ειδικότερα:
Η επιτυχία της οικονομικής πολιτικής αντανακλάται στην επενδυτική βαθμίδα, η οποία επιτρέπει στο κράτος και τις τράπεζες να δανείζονται με λογικά επιτόκια. Είναι χαρακτηριστικό ότι το επιτόκιο του ελληνικού δεκαετούς ομολόγου (σημείο αναφοράς) είναι χαμηλότερο από το αντίστοιχο των ΗΠΑ, της Μεγάλης Βρετανίας, της Γαλλίας και της Ιταλίας!
Οι συνεχιζόμενες ροές κεφαλαίων από την Ευρωπαϊκή Ένωση τροφοδοτούν τις επενδύσεις και τα δημόσια έργα, αντισταθμίζοντας την επιβράδυνση της κατανάλωσης. Είναι χαρακτηριστικό ότι φέτος θα πέσουν στην οικονομία πάνω από 30 δισ. ευρώ, μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, του ΕΣΠΑ, του Προγράμματος δημοσίων Επενδύσεων και των ιδιωτικών επενδύσεων.
Οι ελληνικές τράπεζες διαθέτουν πλέον ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και δραστικά μειωμένα κόκκινα δάνεια, γεγονός που τους επιτρέπει να στηρίζουν την πραγματική οικονομία.
Από την άλλη πλευρά, δεν γίνεται να παραγνωρίζουμε και τα εξής:
Α. Το δημόσιο χρέος παραμένει υψηλό, παρά το γεγονός ότι το προφίλ του είναι εξαιρετικά ελκυστικό και πολύ ευνοϊκό.
Β. Η εξάρτηση από τον τουρισμό και τις εισαγωγές ενέργειας καθιστά την Ελλάδα ευαίσθητη σε εξωτερικά σοκ.
Η ελληνική κυβέρνηση διατηρεί μια ισχυρή σχέση εμπιστοσύνης με τους διεθνείς επενδυτές, η οποία βασίζεται στην πολιτική σταθερότητα, στη δημοσιονομική πειθαρχία και στη μετατροπή της Ελλάδας σε ενεργειακό κόμβο (πύλη εισόδου φυσικού αερίου και πράσινης ενέργειας). Αυτό το μοτίβο αποτελεί μια πολύτιμη παρακαταθήκη για τη χώρα, η οποία συνεχίζει να παρουσιάζει ισχυρή δυναμική, αλλά ταυτόχρονα, μπορεί να αποτελέσει και το απαραίτητο “μαξιλάρι” για τα δύσκολα.
Το συμπέρασμα από τα παραπάνω είναι ότι η Ελλάδα, έχοντας θωρακιστεί μέσω των μεταρρυθμίσεων και της στήριξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βρίσκεται στην καλύτερη δυνατή θέση των τελευταίων 16 ετών για να αντιμετωπίσει μια παγκόσμια καταιγίδα. Ωστόσο, η εφησυχασμός δεν επιτρέπεται, καθώς το διεθνές περιβάλλον παραμένει εξαιρετικά ρευστό. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει “χτίσει” τη “Γραμμή Μαζινό”, κάτι που… δυσαρεστεί τα κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία, δεν βρίσκουν ούτε μία καλή… κουβέντα να πουν για το ελληνικό success story. Βέβαια, τους το… υπενθυμίζουν κάθε τρεις και λίγο οι διεθνείς επενδυτές και οι αγορές με τις θετικές εκθέσεις και τους ύμνους για τη χώρα μας.
Ωστόσο, το χειρότερο σενάριο για τη χώρα θα ήταν να μπλέξουμε σε μια διεθνή κρίση το 2027, έχοντας να αντιμετωπίσουμε και το ενδεχόμενο κυβερνητικής αστάθειας, μετά τις εκλογές που θα διεξαχθούν το ίδιο έτος. Για τον λόγο αυτό και για να μην αναιρεθούν στην πράξη τα επιτεύγματα των τελευταίων ετών, το εκλογικό σώμα πρέπει να δείξει υπευθυνότητα και να απορρίψει λαϊκιστές, τυχοδιώκτες, “πουτινόφιλους”, αντι-ευρωπαϊστές και γενικώς τους εχθρούς της χώρας. Γιατί αν ξαναμπλέξουμε σε περιπέτειες, όπως το 2015, τότε θα το μετανιώσουμε και μάλιστα πάρα πολύ πικρά. Τα “γεράκια” μας περιμένουν στη γωνία, γιατί βλέπουν ότι η χώρα διαθέτει μεγάλο “απόθεμα” βλακείας και ηλιθιότητας…
