ΟΠΕΚΕΠΕ: Με διπλή ευθύνη απέναντι στους παραγωγούς εισέρχονται στο δεύτερο τετράμηνο του 2025 οι δύο κρίσιμοι φορείς του αγροτικού χώρου, ΟΠΕΚΕΠΕ και ΕΛΓΑ, με τον πρώτο να πασχίζει για την ομαλή εκκαθάριση των συνδεδεμένων ενισχύσεων και τον δεύτερο να «τρέχει» να καλύψει αποζημιώσεις του 2024 ενόψει νέων καταστροφών.
Του Παντελή Χαριτάκη
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Την Πέμπτη 10 Απριλίου, ο ΕΛΓΑ προχώρησε σε καταβολή αποζημιώσεων ύψους 55 εκατομμυρίων ευρώ, ποσό που αφορά 17.315 παραγωγούς οι οποίοι επλήγησαν εντός του 2024 σε φυτικό και ζωικό κεφάλαιο.
Η πληρωμή αφορά κυρίως ζημίες που καταχωρήθηκαν έως την Πέμπτη 3 Απριλίου, όπως προβλέπεται από το πληροφοριακό σύστημα του ΕΛΓΑ.
ΕΛΓΑ: Στο φουλ οι μηχανές για το πρώτο εξάμηνο
Με τη νέα πληρωμή, ο ΕΛΓΑ ξεπέρασε τα 123,5 εκατ. ευρώ συνολικές αποζημιώσεις για το πρώτο εξάμηνο του 2025, ενώ επιπλέον 2,7 εκατ. ευρώ καταβλήθηκαν στα τέλη Μαρτίου για ζημιές της περιόδου Ντάνιελ (2023) σε Λάρισα και Καρδίτσα.
Το ιδιαίτερο της τελευταίας πίστωσης είναι ότι συμπεριέλαβε περιοχές που είχαν μείνει εκτός προηγούμενων καταβολών, όπως η Ημαθία και η Πέλλα, κάτι που δείχνει μεν πρόοδο, αλλά υπογραμμίζει την έλλειψη συστηματικότητας στις πρώτες δύο δόσεις (30 Ιανουαρίου και 4 Μαρτίου).
Στο προσκήνιο επιστρέφει και η υπόθεση των Παρακάρλιων περιοχών, που επλήγησαν από πλημμύρες αλλά έμειναν εκτός των 43 εκατ. ευρώ του ευρωπαϊκού προγράμματος, επειδή ο δορυφόρος του Κοπέρνικου τράβηξε φωτογραφίες αφού υποχώρησαν τα νερά. Οι τοπικοί παραγωγοί επιμένουν για ειδική πρόβλεψη, όμως οι πληρωμές της 10ης Απριλίου δεν περιλάμβαναν τελικά τις εκτάσεις αυτές.
ΟΠΕΚΕΠΕ: Πληρωμές τετραμήνου με δόσεις και όρια
Στον αντίποδα, ο ΟΠΕΚΕΠΕ συνεχίζει την εκκαθάριση των συνδεδεμένων ενισχύσεων, αλλά με δόσεις και χωρίς σαφή ορίζοντα ολοκλήρωσης. Το non-paper του Οργανισμού που διέρρευσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ πριν λίγες ημέρες αποδεικνύει την πίεση κάτω από την οποία λειτουργεί ο μηχανισμός πληρωμών, και ταυτόχρονα εκθέτει πολιτικά τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστα Τσιάρα, που είχε διαβεβαιώσει για ολική πληρωμή πριν το Πάσχα.
Το αμέσως προσεχές χρονοδιάγραμμα πληρωμών περιλαμβάνει:
Απρίλιος 2025
• Συνδεδεμένες για σιτάρι, κριθάρι, αραβόσιτο και βόειο κρέας
• Ανώτατο ποσό πληρωμών: 118.869.600 ευρώ
Μάιος 2025 (β’ δεκαπενθήμερο)
• Ρύζι, τομάτα, πορτοκάλια, όσπρια, σταφίδα, μήλα, πρωτεϊνούχα ψυχανθή
• Κρέας προβάτου και αιγών, μικρά νησιά
• Ανώτατο ποσό: 143.414.769 ευρώ
Ιούνιος 2025
• Βάμβακας, μεταξοσκώληκες, μαστίχα Χίου, τυροκομικό γάλα
• Όλες οι εκκρεμότητες Αιτήσεων 2024
• Εκτίμηση τελικής εκκαθάρισης έως 30 Ιουνίου, σύμφωνα με ΟΠΕΚΕΠΕ
Πού βρίσκεται το πρόβλημα
Η αλήθεια είναι ότι η αδυναμία του μηχανογραφικού συστήματος του ΟΠΕΚΕΠΕ να ολοκληρώνει ελέγχους και πληρωμές εντός εύλογων προθεσμιών, συνδυαστικά με την απουσία αυτοματισμών, δημιουργεί συνεχή εμπλοκή στις ροές. Αυτό επιβεβαιώνεται όχι μόνο από τις εσωτερικές καθυστερήσεις, αλλά και από τον κατακερματισμό των πληρωμών σε παρτίδες που κάθε μήνα ανατρέπουν τον προηγούμενο προγραμματισμό.
Οι οργανώσεις των αγροτών εκφράζουν ενόχληση, καθώς η ρευστότητα πλήττεται σε κρίσιμες φάσεις του έτους: από τη λίπανση και τις σπορές, μέχρι τις πρώτες συγκομιδές και τις προμήθειες.
Ποια είναι η εικόνα του τετραμήνου Μάιος–Αύγουστος 2025
Το επόμενο τετράμηνο (Μάιος–Αύγουστος) θα κυριαρχηθεί από:
• Τη δεύτερη φάση των συνδεδεμένων ενισχύσεων τον Μάιο
• Τις υπολειπόμενες πληρωμές ΕΛΓΑ για ζημίες 2024, κυρίως δενδρώδεις
• Πληρωμές ενισχύσεων μικρών νησιών και ειδικών προϊόντων έως τέλη Ιουνίου
• Ειδικά μέτρα – “ουρές” από διοικητικές ενστάσεις, που συνήθως εξοφλούνται τον Ιούλιο και τον Αύγουστο
Παραμένει αδιευκρίνιστο αν ο ΟΠΕΚΕΠΕ θα επιτύχει το χρονοδιάγραμμα 30 Ιουνίου, ή αν για άλλη μια χρονιά οι πληρωμές θα «σέρνονται» ως το φθινόπωρο.
Κοινός παρονομαστής: Αστάθεια και διοικητική αδυναμία
ΕΛΓΑ και ΟΠΕΚΕΠΕ ακολουθούν διαφορετικές ταχύτητες, αλλά το κοινό πρόβλημα είναι η αστάθεια στις πληρωμές και η έλλειψη διαφάνειας για το πότε και γιατί καθυστερεί κάτι. Όταν μιλάμε για επιδοτήσεις και αποζημιώσεις, η συνέπεια είναι εξίσου σημαντική με το ποσό.
Και αυτό, όπως αποδεικνύει η εμπειρία του 2025, παραμένει το αδύναμο σημείο του ελληνικού αγροτικού διοικητικού μηχανισμού.
