ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Το 2026 έρχεται με διπλό μήνυμα για τους νέους συνταξιούχους: από τη μία, τα εφάπαξ που καταβάλλει ο κλάδος πρόνοιας του e-ΕΦΚΑ εμφανίζουν «πολλές ταχύτητες» (από λίγες χιλιάδες ευρώ έως ποσά πάνω από 70.000€) και από την άλλη οι αιτήσεις συνταξιοδότησης πιέζουν τις υπηρεσίες, καθώς το Δημόσιο «απογυμνώνεται» από έμπειρο προσωπικό.
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ 2026: Πληρωμές σε 2 δόσεις, αύξηση 2,4% και «κλειδί» η προσωπική διαφορά
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Δύο τμήματα υπολογισμού: πριν και μετά το 2013
Στον πυρήνα του εφάπαξ παραμένει το διπλό σύστημα: το «παλαιό» κομμάτι για έτη ασφάλισης έως 31/12/2013 και το «νέο» κομμάτι για έτη από 1/1/2014 και μετά, με βάση τη νοητή κεφαλαιοποίηση. Οι κανόνες αυτοί στηρίζονται στο θεσμικό πλαίσιο που διαμορφώθηκε με τον νόμο 4387/2016, ο οποίος είναι διαθέσιμος και μέσω της Βουλής για όσους θέλουν να δουν το πλήρες κείμενο και τις τεχνικές παραπομπές.
Πού «κάθονται» οι μέσοι όροι στο Δημόσιο
Οι πληρωμές του 10μήνου δείχνουν ότι ο μέσος όρος στο Δημόσιο διαμορφώνεται στα 24.667€, όμως η εικόνα αλλάζει έντονα ανά κατηγορία. Πολιτικοί υπάλληλοι κινούνται γύρω από τα 22.723€, οι δημοτικοί υπάλληλοι (ΤΑΔΚΥ) στα 21.193€, ενώ στα Σώματα Ασφαλείας ο μέσος όρος ανεβαίνει στα 24.414€ με μεγάλη διαφορά από το 2024. Στα ειδικά μισθολόγια καταγράφεται το υψηλότερο «ταβάνι» του Δημοσίου, με μέσο εφάπαξ 39.276€.
Στελέχη που παρακολουθούν τις ροές απονομών και μίλησαν στο tilegrafimanews.gr επισημαίνουν ότι το «κλειδί» για τον χρόνο έκδοσης δεν είναι μόνο ο φόρτος, αλλά και η ποιότητα των δεδομένων: όταν υπάρχουν μετατάξεις, αλλαγές κλάδου, διαδοχική ασφάλιση ή ελλείψεις εισφορών πρόνοιας, ο φάκελος «γυρίζει πίσω» για διασταύρωση και χάνει προτεραιότητα.
ΔΕΚΟ – Τράπεζες: τα μεγάλα ποσά και οι «ουρές»
Στους τομείς πρόνοιας ΔΕΚΟ και τραπεζών εντοπίζονται οι υψηλότερες μέσες καταβολές. Ενδεικτικά, ο τομέας πρόνοιας του ΟΛΘ κινείται στα 77.100€ στο 10μηνο, οι λιμενεργάτες στα 72.331€ και ο ΟΣΕ στα 70.624€. Στον αντίποδα, κλάδοι όπως το ΤΕΑΥΕΚ και τα τσιμέντα κινούνται λίγο πάνω από τις 3.000€. Η μεγάλη απόκλιση συνδέεται κυρίως με το επίπεδο εισφορών και τη μισθολογική βάση των ασφαλισμένων, όπως εξηγούν πηγές του Υπουργείου Εργασίας σε δημόσιες ενημερώσεις για την κοινωνική ασφάλιση. Σε κάθε περίπτωση, οι υπηρεσίες θυμίζουν ότι το εφάπαξ εκδίδεται μόνο αφού έχει απονεμηθεί η κύρια σύνταξη γήρατος ή η οριστική αναπηρίας, άρα η αλληλουχία των πράξεων παραμένει κρίσιμη για τον τελικό χρόνο πληρωμής.
Αυτοαπασχολούμενοι: χαμηλότερο «δάπεδο», μεγάλες διαφοροποιήσεις
Για τους αυτοαπασχολούμενους, ο μέσος όρος στο 10μηνο διαμορφώνεται στα 8.251€, όμως οι διαφορές ανά επάγγελμα είναι εμφανείς: οι συμβολαιογράφοι εμφανίζουν υψηλότερες μέσες καταβολές, οι δικηγόροι κινούνται σε μεσαία επίπεδα και οι γιατροί σε πολύ χαμηλότερα ποσά. Στην πράξη, ειδικά μετά το 2014, το δεύτερο τμήμα λειτουργεί σαν επιστροφή εισφορών με μηδενική απόδοση, άρα η πραγματική αξία «ροκανίζεται» από τον πληθωρισμό, κάτι που αποτυπώνεται και στα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ.
Παραδείγματα που δείχνουν τη «ψαλίδα»
Τα ενδεικτικά παραδείγματα του Δημοσίου δείχνουν καθαρά το πώς μειώνεται το τελικό ποσό όσο μεγαλώνει το τμήμα μετά το 2013. Υπάλληλος με 38 έτη που αποχώρησε το 2020 έλαβε εφάπαξ 40.200€. Αντίστοιχος ασφαλισμένος που βγαίνει το 2025 με 38 έτη κινείται γύρω στις 35.000€, δηλαδή περίπου 5.000€ χαμηλότερα. Ακόμη πιο έντονη είναι η εικόνα στα 35 έτη: ασφαλισμένος που αποχώρησε το 2018 έλαβε 32.038€, ενώ ο συνταξιούχος του 2025, με 23 έτη έως το 2013 και 12 έτη μετά, διαμορφώνει ποσό περίπου 25.069€.
Αναμονές: πόσοι περιμένουν και τι δείχνει το «ταμείο» του 10μήνου
Οι λίστες αναμονής παραμένουν βαριές. Στην αγορά εργασίας κυκλοφορεί η εκτίμηση ότι πάνω από 20.000 συνταξιούχοι βρίσκονται σε αναμονή για εφάπαξ, ενώ αν προστεθούν και οι αιτήσεις του 2025 που «τρέχουν» παράλληλα με την κύρια σύνταξη, ο αριθμός των φακέλων είναι αισθητά μεγαλύτερος. Στο 10μηνο Ιανουαρίου–Οκτωβρίου καταβλήθηκαν εφάπαξ σε 31.700 δικαιούχους και εκτιμάται ότι στο τελευταίο δίμηνο του έτους μπορούν να πληρωθούν ακόμη περίπου 10.000, εφόσον δεν «κολλήσουν» μεγάλοι φάκελοι με εκκρεμότητες.
Τι να προσέξουν όσοι βγαίνουν το 2025
Οι ειδικοί επισημαίνουν τρία πρακτικά βήματα: (1) έλεγχος χρόνων ασφάλισης και εισφορών πριν την οριστικοποίηση, (2) άμεση συμπλήρωση κενών σε υπηρεσιακές μεταβολές, (3) προετοιμασία για πιθανές διασταυρώσεις σε διαδοχική ασφάλιση. Για ηλεκτρονική υποβολή και παρακολούθηση αιτημάτων, οι πολίτες μπορούν να χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες του gov.gr, που σταδιακά ενσωματώνει περισσότερες ροές κοινωνικής ασφάλισης.
Η «φορολογική» ουρά και τα στοιχεία πληρωμής
Αν και το εφάπαξ δεν αντιμετωπίζεται ως μισθός, αρκετοί δικαιούχοι χάνουν χρόνο από μικρές ασυμφωνίες: ΙΒΑΝ που δεν ταιριάζει με ΑΦΜ, παλιά στοιχεία επικοινωνίας ή εκκρεμείς ενημερώσεις μητρώου. Η επικαιροποίηση φορολογικών στοιχείων γίνεται μέσω της ΑΑΔΕ, ενώ οργανωτικές αποφάσεις και διοικητικές μεταβολές που επηρεάζουν υπηρεσίες συχνά αναρτώνται στη Διαύγεια.
Τι σημαίνει το «ρεκόρ» αιτήσεων για το Δημόσιο
Η αύξηση των αποχωρήσεων, ειδικά από Παιδεία, Υγεία και υπηρεσίες Προστασίας του Πολίτη, δημιουργεί ένα παράδοξο: περισσότερες αιτήσεις, την ώρα που λιγοστεύουν οι υπάλληλοι που γνωρίζουν τα αρχεία και τις ιδιαιτερότητες των κλάδων. Αυτό μεταφράζεται σε «ασύμμετρες» καθυστερήσεις: άλλοι πληρώνονται μέσα σε έξι μήνες και άλλοι περιμένουν περισσότερο, κυρίως όταν λείπουν ένσημα ή υπάρχουν ασυμφωνίες εισφορών πρόνοιας.
Εκτίμηση : το 2026 δεν φέρνει ένα ενιαίο «ποσό-κανόνα», αλλά έναν χάρτη εφάπαξ που εξαρτάται από κλάδο, αποδοχές, εισφορές και ιστορικό υπηρεσίας. Για τον νέο συνταξιούχο, η προσεκτική προετοιμασία του φακέλου παραμένει το μόνο πραγματικό «αντίβαρο» απέναντι στη μεγάλη διακύμανση και στον αυξημένο φόρτο των υπηρεσιών.
