ΟΠΕΚΕΠΕ: Η ελληνική κτηνοτροφία βρίσκεται σε κομβικό σημείο. Οι αριθμοί που κατέθεσε στη Βουλή ο βουλευτής Λάρισας Βασίλης Κόκκαλης είναι αποκαλυπτικοί: μέσα σε έναν χρόνο, από τον Αύγουστο του 2024 έως τον Αύγουστο του 2025, θανατώθηκαν πάνω από 225.000 αιγοπρόβατα λόγω ευλογιάς, σε 837 εστίες της νόσου πανελλαδικά. Από αυτά, σχεδόν 90.000 ζώα θανατώθηκαν μόνο τον τελευταίο μήνα, στοιχείο που δείχνει την εκρηκτική κορύφωση του φαινομένου.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Η κρίση της ευλογιάς και οι θανατώσεις
Η ευλογιά εξαπλώθηκε με ιδιαίτερη ένταση στη Θεσσαλία, στη Μακεδονία και στη Θράκη. Η ευρωπαϊκή οδηγία για ζωονόσους είναι ξεκάθαρη: με την εμφάνιση κρούσματος, θανατώνεται το σύνολο του κοπαδιού ώστε να αποφευχθεί η περαιτέρω διάδοση. Αυτό όμως οδηγεί σε τεράστιες απώλειες για τους κτηνοτρόφους, που χάνουν και το ζωικό κεφάλαιο και την παραγωγή γάλακτος και κρέατος.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, οι αποζημιώσεις που θα καταβάλει ο ΕΛΓΑ ανέρχονται σε 250 ευρώ ανά θανατωθέν καθαρόαιμο ζώο και 220 ευρώ για τα υπόλοιπα, ποσά που θεωρούνται από τα υψηλότερα στην Ε.Ε. Ωστόσο, οι κτηνοτρόφοι επισημαίνουν ότι η ζημιά δεν περιορίζεται στην απώλεια των ζώων, αλλά επεκτείνεται στην απώλεια εισοδήματος και γάλακτος, όπως και στα έξοδα για απολυμαντικά και εντομοκτόνα.
Ειδική Επιτροπή και μέτρα βιοασφάλειας
Η κυβέρνηση προχώρησε στη σύσταση Ειδικής Επιτροπής Διαχείρισης της κρίσης. Όμως, όπως καταγγέλλουν βουλευτές της αντιπολίτευσης, η επιτροπή συνεδρίασε στις 6 Αυγούστου χωρίς να δοθούν στη δημοσιότητα τα πορίσματά της. «Ακολουθείται στρατηγική σιωπής», σημείωσε χαρακτηριστικά ο Β. Κόκκαλης, θέτοντας ερωτήματα για την αποζημίωση της απώλειας γάλακτος, την αγορά απολυμαντικών και την αντικατάσταση ζωικού κεφαλαίου μέσω του Μέτρου 5.2.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Κώστας Τσιάρας τονίζει ότι «η Ελλάδα εφαρμόζει τα αυστηρότερα μέτρα βιοασφάλειας στην Ευρώπη», υπενθυμίζοντας ότι η αρμοδιότητα για τις θανατώσεις και τους ελέγχους ανήκει στις Περιφέρειες, ενώ το υπουργείο παρέχει τις κατευθυντήριες γραμμές.
Πληρωμές ΟΠΕΚΕΠΕ για τους κτηνοτρόφους
Η πίεση για ρευστότητα είναι μεγάλη. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ ανακοίνωσε ότι στις επόμενες τρεις εβδομάδες θα καταβάλει μια σειρά πληρωμών που αφορούν άμεσα τους κτηνοτρόφους:
• Εβδομάδα 2 – 6 Σεπτεμβρίου: πληρωμές για Βιολογική Κτηνοτροφία 2022, ύψους 55 εκατ. ευρώ.
• Εβδομάδα 9 – 13 Σεπτεμβρίου: ενίσχυση για ζωοτροφές (63 εκατ. ευρώ).
• Εβδομάδα 16 – 20 Σεπτεμβρίου: αποζημιώσεις για φερτά υλικά και φυτικό κεφάλαιο λόγω της κακοκαιρίας «Ντάνιελ», αλλά και η πρώτη δόση του πακέτου Μητσοτάκη (178 εκατ. ευρώ συνολικά).
Σύμφωνα με τον υπουργό, μέσα στον Σεπτέμβριο θα διοχετευθούν στην αγορά πάνω από 500 εκατ. ευρώ, ποσό που –όπως τόνισε– «θα δώσει ανάσα σε χιλιάδες κτηνοτρόφους και αγρότες».
ΟΣΔΕ 2025 και οι εκκρεμότητες
Παράλληλα, σε εξέλιξη βρίσκεται το κλείσιμο του ΟΣΔΕ 2025. Ο κύκλος δηλώσεων ολοκληρώνεται στις 29 Αυγούστου, με τον ΟΠΕΚΕΠΕ να διαμηνύει ότι «δεν θα υπάρξει παράταση». Ωστόσο, το πρόβλημα με τον ΑΤΑΚ παραμένει: χιλιάδες αγροτεμάχια δεν μπόρεσαν να ταυτοποιηθούν και η ευθύνη μετατίθεται σε ΚΥΔ και παραγωγούς.
Ήδη έχουν υποβληθεί 609.000 δηλώσεις, από τις οποίες μόνο οι 468.000 έχουν οριστικοποιηθεί. Οι υπόλοιπες είτε εκκρεμούν είτε δεν έχουν καταχωρηθεί καν. Η GAIA ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ ζητά να δοθεί περιθώριο διορθώσεων έως τα τέλη Σεπτεμβρίου, προκειμένου να μη χαθούν ενισχύσεις.
Η αγωνία των κτηνοτρόφων
Οι κτηνοτρόφοι βρίσκονται σε απόγνωση. «Χάσαμε ζώα, χάνουμε και το εισόδημα. Δεν έχουμε στήριξη ούτε για τα έξοδα πρόληψης», σημειώνουν εκπρόσωποι συνεταιρισμών. Το κόστος για απολυμαντικά και εντομοκτόνα είναι δυσβάσταχτο, ενώ η αύξηση στις τιμές των ζωοτροφών έχει εκτινάξει τις δαπάνες.
Η αγωνία είναι έντονη για το εάν θα ενεργοποιηθεί το Μέτρο 5.2 για αντικατάσταση ζωικού κεφαλαίου. Παρά τις διαβεβαιώσεις του υπουργείου, οι διαδικασίες κινούνται με βραδύ ρυθμό και πολλοί κτηνοτρόφοι παραμένουν χωρίς ουσιαστική αποζημίωση πάνω από έναν χρόνο.
Ευρωπαϊκή διάσταση
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις. Η Ελλάδα έχει λάβει ήδη προειδοποιήσεις για τον κίνδυνο πρόσθετων κυρώσεων, αν δεν τηρηθούν οι κανόνες ιχνηλασιμότητας και οι διαδικασίες ΟΣΔΕ. Οι εστίες ευλογιάς έχουν θέσει τη χώρα στο μικροσκόπιο, καθώς πρόκειται για νόσο που μπορεί να πλήξει το σύνολο του ζωικού κεφαλαίου μιας περιοχής.
Τι ακολουθεί
Το φθινόπωρο θα είναι καθοριστικό.
• Σεπτέμβριος: Μαζικές πληρωμές ΟΠΕΚΕΠΕ και αποζημιώσεις ΕΛΓΑ.
• Οκτώβριος: Προκαταβολή ενιαίας ενίσχυσης (70%).
• Νοέμβριος – Δεκέμβριος: Εξόφληση ενιαίας ενίσχυσης και συνέχιση αποζημιώσεων για ζωονόσους.
Αν το χρονοδιάγραμμα τηρηθεί, οι κτηνοτρόφοι θα δουν ουσιαστική ανακούφιση. Αν όχι, ο κλάδος κινδυνεύει με περαιτέρω συρρίκνωση, καθώς οι οικονομικές απώλειες είναι ήδη τεράστιες.
Η ελληνική κτηνοτροφία δοκιμάζεται σκληρά. Οι αριθμοί των θανατώσεων δείχνουν το μέγεθος της κρίσης. Οι αποζημιώσεις του ΕΛΓΑ και οι πληρωμές του ΟΠΕΚΕΠΕ έρχονται με καθυστέρηση, ενώ τα προβλήματα του ΟΣΔΕ αφήνουν ανοιχτά ερωτήματα για τη νέα χρονιά.
Η πολιτεία καλείται να κινηθεί γρήγορα και αποφασιστικά, ώστε να αποτραπεί η κατάρρευση ενός κλάδου που αποτελεί βασικό πυλώνα του πρωτογενούς τομέα και της αγροτικής οικονομίας.
