Αναμένεται να ψηφιστεί από την Ολομέλεια της Βουλής, το νομοσχέδιο Υπουργείου Δικαιοσύνης που προκρίνει σαρωτικές αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα και αυστηροποίηση των ποινών σε ιδιαίτερα ειδεχθή εγκλήματα.
Μόνο ισόβια για τον βιασμό ανηλίκων και σκληρά εγκλήματα
Με βάση το νομοσχέδιο, για την βαριά εγκληματικότητα, όπως ανθρωποκτονία, βιασμός, θανατηφόρος ληστεία η προβλεπόμενη ποινή θα είναι πλέον μόνον η ισόβια κάθειρξη, χωρίς να υφίσταται η διαζευκτικότητα ισοβίου ή πρόσκαιρης κάθειρξης, όπως ισχύει σήμερα. Περαιτέρω αυστηροποιούνται τα αδικήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας και οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής που τελούνται είτε σε βάρος ενηλίκων είτε σε βάρος ανηλίκων.
Για τους ανήλικους, η αυστηροποίηση συνίσταται τόσο στην αναδιαμόρφωση και διεύρυνση των ηλικιακών ορίων, όσο και στην τυποποίηση ως κακουργημάτων συγκεκριμένων αδικημάτων. Πλέον, για την αποπλάνηση ανηλίκων, την αιμομιξία κ.α. η προβλεπόμενη ποινή θα είναι κάθειρξη έναντι της φυλάκισης. Επιπλέον, προβλέπεται ρητά για πρώτη φορά η περίπτωση βιασμού σε βάρος ανηλίκου με ποινή την ισόβια κάθειρξη.
Για την παραγραφή
Μεταξύ άλλων, η παραγραφή για τα εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας όταν αυτά τελούνται σε βάρος ανηλίκου θα αρχίζει από την ενηλικίωσή του και για ένα έτος, εφόσον η πράξη είναι πλημμέλημα και για τρία έτη εφόσον είναι κακούργημα, ενώ οι πράξεις της προσβολής γενετήσιας αξιοπρέπειας και της προσβολή της γενετήσιας ευπρέπειας για τους ανηλίκους θα διώκεται πλέον αυτεπαγγέλτως.
Επίσης, σε συγκεκριμένα ειδεχθή εγκλήματα η επαπειλούμενη ποινή περιορίζεται στην ισόβια κάθειρξη -και όχι και στην πρόσκαιρη, όπως ισχύει μέχρι σήμερα- ενώ αντίστοιχα προβλέπεται απαγόρευση της κατ’ οίκον έκτισης της ποινής με ηλεκτρονική επιτήρηση σχετικά με την υφ’όρων απόλυση.
Για τις πρόωρες αποφυλακίσεις
Παράλληλα, οι ρυθμίσεις του υπουργείο Δικαιοσύνης αναμορφώνουν το πλαίσιο για τις υπο όρους απολύσεις με στόχο να αποτραπούν περιπτώσεις γρήγορων αποφυλακίσεων κατάδικων για σοβαρά αδικήματα. Συγκεκριμένα, εισάγονται αντικειμενικά κριτήρια ως προς τον υπολογισμό του κατώτατου ορίου έκτισης της ποινής είτε με ευεργετικό υπολογισμό στα 4/5 από τα 3/5 είτε με πραγματική έκτιση αυξάνοντας τα κατώτατα όρια τόσο για την ποινή της κάθειρξης στα 3/5 της ποινής, αντί 2/5 που ισχύει σήμερα όσο και για την ποινή της ισόβιας κάθειρξης από τα 16 στα 18 έτη. Παράλληλα για μείζονος απαξίας αδικήματα δεν θα υφίσταται η δυνατότητα κατ’ οίκον έκτισης της ποινής με ηλεκτρονική επιτήρηση (βραχιολάκι) ενώ ταυτόχρονα τίθενται στον φυσικό δικαστή ενδεικτικά κριτήρια, τα οποία οφείλει να λάβει υπόψη του ώστε αιτιολογημένα να καταλήξει στην απόφαση περί πραγματικού ή μη σωφρονισμού του καταδικασθέντος και κατ΄ επέκταση στην απόλυση αυτού υπό τον όρο της ανάκλησης.
Ειδικά για τα αδικήματα: εμπορίας ναρκωτικών, κατά της γενετήσιας ελευθερίας και οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής , τα εγκλήματα κατά της ανθρώπινης ζωής κλπ, προκειμένου να θεμελιωθεί δικαίωμα αίτησης απόλυσης υπό όρο από τον καταδικασθέντα θα απαιτείται ελάχιστος χρόνος πραγματικής παραμονής του στο σωφρονιστικό κατάστημα που θα αντιστοιχεί στα 3/5 της επιβληθείσας ποινής, αντί των 2/5 που ισχύει σήμερα, ενώ σε περίπτωση εκτίσεως της ποινής με ευεργετικό υπολογισμό για τα ανωτέρω εγκλήματα θα απαιτείται ως ελάχιστος χρόνος που αντιστοιχεί στα 4/5 της επιβληθείσης ποινής , αντί των 3/5 που ισχύει σήμερα.
Παράλληλα, για όσους καταδικάζονται για ανθρωποκτονία, θανατηφόρο ληστεία, θανατηφόρο βιασμό, η μοναδική ποινή είναι πλέον η ισόβια κάθειρξη, ενώ για όσους εκτίουν ποινή ισόβιας κάθειρξης για τα ανωτέρω αδικήματα, ο χρόνος πραγματικής έκτισης εντός των σωφρονιστικών καταστημάτων αυξάνεται από τα 16 έτη που ισχύει σήμερα στα 18 έτη.
Τέσσερις άξονες
Εν κατακλείδι, το νομοσχέδιο σύμφωνα με υπουργείο, εισάγει ρυθμίσεις που βασίζονται σε 4 άξονες:
– Πρώτον, στην αυστηροποίηση του πλαισίου των ποινών για συγκεκριμένα εγκλήματα ιδιαίτερης ποινικής απαξίας.
– Δεύτερον, στην αυστηροποίηση της απόλυσης των καταδίκων υπό όρο όπως και της άρσης της απόλυσης εγκληματιών που τελούν κατ’ επανάληψη σοβαρά κακουργήματα.
– Τρίτον, στην επαναφορά και διεύρυνση του αξιοποίνου στα κοινώς επικίνδυνα αδικήματα όπως εμπρησμό, έκρηξη, πλημμύρα κλπ, στα αδικήματα σχετικά με την υιοθεσία και στην αναδιαμόρφωση του πλαισίου των ποινών για τα αδικήματα της κλοπής και της υπεξαίρεσης (στην πλημμεληματική τους μορφή).
– Τέταρτον, στην κατ΄ απόλυτη προτεραιότητα διεξαγωγή της ανάκρισης και την εισαγωγή στο ακροατήριο υποθέσεων εξαιρετικής φύσης ή επί κακουργημάτων που αφορούν εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας και οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής.
