Την μεγάλη σύγκλιση συμφερόντων ανάμεσα στην Ελλάδα και στις Ηνωμένες Πολιτείες την τρέχουσα περίοδο επισήμαναν ο αμερικανός πρεσβευτής, Τζέφρι Πάιατ, και ο τέως υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς, στο πλαίσιο του οικονομικού Φόρουμ των Δελφών.
Πρόκειται για μία εντυπωσιακή μεταστροφή για την ελληνική κυβέρνηση και τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος παραδοσιακά έτρεφε καχυποψία για τις προθέσεις των ΗΠΑ και έχθρα για την αμερικανική εξωτερική πολιτική.
Ο κ. Πάιατ σημείωσε ότι η σύμπτωση αντιλήψεων και συμφερόντων με την Αθήνα είναι μεγαλύτερη από ό,τι με σχεδόν οποιονδήποτε άλλον εταίρο της Ουάσιγκτον. Ανέφερε πως στα μάτια των ΗΠΑ η Ελλάδα είναι πυλώνας σταθερότητας σε μία σύνθετη και γεωστρατηγικά σημαντική περιοχή.
Ανέφερε επανειλημμένα πως «η Ελλάδα επέστρεψε» και μπορεί να διαδραματίζει κομβικό ρολό στην ευρω-ατλαντική πορεία των Βαλκανίων. Συνάμα, είπε, έχει επιστρέψει και το έντονο ενδιαφέρον των ΗΠΑ στις υποθέσεις των Βαλκανίων και της Ανατολικής Μεσογείου.
Σε ξεχωριστή συζήτηση ο κ. Κοτζιάς δήλωσε ότι όταν ανέλαβε το ΥΠΕΞ, το 2015, είχε «πολύ κριτική» εικόνα για τις ΗΠΑ, όμως αποχώρησε θεωρώντας την Αμερική έναν σημαντικό φίλο της Ελλάδας.
Υπογράμμισε με νόημα πως η εξωτερική πολιτική καθοδηγείται πρωτίστως από τα κοινά συμφέροντα, ξεκαθαρίζοντας πως μολονότι δεν δέχτηκε οιαδήποτε πίεση για το Μακεδονικό αυτό δεν σημαίνει πως δεν υπήρχε σύμπτωση συμφερόντων με την Ουάσιγκτον.
Σε μία αιχμή για την Ρωσία, η οποία ήταν αντίθετη στην συμφωνία των Πρεσπών, ο κ. Κοτζιάς διευκρίνισε πως ουδείς έχει το δικαίωμα να παρεμβαίνει στην ελληνική διπλωματία με πάτημα τις ιστορικές σχέσεις ή αντιλήψεις περί κοινής πολιτισμικής ταυτότητας.
Ο κ. Πάιατ από την πλευρά του στάθηκε ιδιαίτερα στην συμφωνία των Πρεσπών, λέγοντας πως έχει έλθει η ώρα να αρθεί το «τεχνητό εμπόδιο» που υπήρχε επί χρόνια ανάμεσα στην Ελλάδα και την βόρεια γειτονιά της.
Τόνισε πως αυτό το άνοιγμα θα αποκαταστήσει τον γεω-οικονομικό ρόλο της Θεσσαλονίκης στην περιοχή, προσθέτοντας πως το ενδιαφέρον αμερικανικών επιχειρήσεων για την περσινή ΔΕΘ δεν θα ήταν τόσο μεγάλο εάν δεν έβλεπαν ακριβώς την περιφερειακή προοπτική.
Ο πρέσβης στάθηκε ιδιαίτερα στην «κακόβουλη», όπως την χαρακτήρισε, επιρροή της Ρωσίας στην Θεσσαλονίκη και παράλληλα κατηγόρησε την Μόσχα ότι χρησιμοποιεί τις ενεργειακές εξαγωγές της ως όπλο για να επηρεάζει τα βαλκανικά κράτη.
Σε αυτό το πλαίσιο επαναβεβαίωσε το ενδιαφέρον αμερικανικών εταιρειών για την ιδιωτικοποίηση του λιμανιού της Αλεξανδρούπολης και την κατασκευή τερματικού υγροποιημένου φυσικού αερίου ανοιχτά της πόλης, που θα επιτρέψει την εισαγωγή αμερικανικού LNG.
Ο σταθμός της Αλεξανδρούπολης, σε συνδυασμό με τον αγωγό TAP και την διασύνδεση με την Βουλγαρία, θα ανοίξουν νέες ενεργειακές επιλογές για τα Βαλκάνια, είπε.
