Αρτέμιος, Αρτέμης, Άρτεμις, Αρτέμη, Αρτέμιδα, Αρτεμία, Αρτεμισία. Γεράσιμος, Μάκης, Μικές, Μίκης, Γερασιμούλα. Διάνα, Ντιάνα. Ενόη. Ματρώνα, Ματρόνα. Κερασιά, Κερασία.

20 Οκτωβρίου: Άγιος Αρτέμιος ο Μεγαλομάρτυρας – Ο Άγιος Αρτέμιος ήταν διακεκριμένος πολιτικός του Βυζαντίου και ευσεβέστατος χριστιανός. Ο Μέγας Κωνσταντίνος, εκτιμώντας τα ηθικά και πολιτικά του χαρίσματα, του έδωσε το αξίωμα του πατρικίου και τον διόρισε Δούκα και Αυγουστάλιο της Αλεξανδρείας.

ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟ ΕΔΩ ΑΠΟ ΤΟ ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

Το 357 μ.Χ. πηγαίνει στην Πάτρα, κατ’ εντολή του Αυτοκράτορα Κωνσταντίου, γιου του Μεγάλου Κωνσταντίνου, για να παραλάβει τα σεπτά λείψανα του Αγίου Ανδρέα και να τα ανακομίσει στον νεόκτιστο Ναό των Αγίων αποστόλων στην Κωνσταντινούπολη (3 Μαρτίου 357 μ.Χ.).

Κατά την διαμονή του στην Πάτρα και με την επίβλεψη του κατασκεύασε υδραγωγείο. Στρατοπεδευμένος στην περιοχή της Μονής Γηροκομείου ελεούσε και βοηθούσε πλήθος αναξιοπαθούντων και κυρίως γερόντων, γεγονός που δικαιολογεί την τοπωνυμία Γηροκομείο.

Όταν, το 363 μ.Χ., ο Αρτέμιος άκουσε ότι ο Ιουλιανός ο Παραβάτης βασάνιζε τους χριστιανούς στην Αντιόχεια, ήλθαν στα χείλη του τα λόγια του ψαλμωδού Δαβίδ προς το Θεό: «Κύριε, πνεύματι ἡγεμονικῷ στήριξόν με» (Ψαλμός Ν’ (50), στ. 14). Κύριε, στήριξε με με σκέψεις σταθερές και θέληση ισχυρή, που να κυριαρχεί μέσα μου και να με κατευθύνει στην υπεράσπιση του αγαθού με θάρρος.

Πράγματι, ο Αρτέμιος, με τη δύναμη που του έδωσε ο Θεός, πήγε αμέσως στην Αντιόχεια και με παρρησία ήλεγξε ευθέως τον Ιουλιανό για τις παρανομίες του κατά των χριστιανών. Ο Ιουλιανός, που δεν περίμενε τέτοια στάση από αξιωματούχο, τον συνέλαβε και τον μαστίγωσε αλύπητα. Έπειτα του έσπασε τα κόκαλα με πέτρες, και τελικά τον αποκεφάλισε. Το Ιερό λείψανο του Αρτεμίου παρέλαβε κάποια διακόνισσα, η Αρίστη, που το μετέφερε στην Κωνσταντινούπολη, στο ναό του προφήτου Προδρόμου.

Ἀπολυτίκιον
Ἦχος πλ. α’. Τὸν συνάναρχον Λόγον.
Εὐσέβειας τοῖς τρόποις καλλωπιζόμενος, ἀθλητικῆς ἀγλαΐας ὤφθης σοφὲ κοινωνός, πρὸς ἀγῶνας ἀνδρικοὺς παραταξάμενος· ὅθεν ὡς λύχνος φωταυγής, τῶν θαυμάτων τὰς βολάς, ἐκλάμπεις τῇ οἰκουμένῃ, Ἀρτέμιε Ἀθλοφόρε, πρὸς σωτηρίαν τῶν ψυχῶν ἡμῶν.

1820 Ο πρίγκιπας Αλέξανδρος Κ. Υψηλάντης και οι “Φιλικοί” αποφασίζουν να κηρύξουν επανάσταση στη Μολδοβλαχία.

1827 Η ναυμαχία του Ναυαρίνου στέφεται με νίκη για τους συμμαχικούς στόλους της Αγγλίας, της Ρωσίας και της Γαλλίας έναντι του ενωμένου τουρκοαιγυπτιακού στόλου, παρά τη συντριπτική υπεροχή του δεύτερου. Η νίκη στο Ναυαρίνο έδωσε ανάσα στην Ελληνική Επανάσταση, που αντιμετώπιζε το φάσμα της ολοκληρωτικής καταστροφής.

1854 Γεννήθηκε ο Γάλλος ποιητής Αρθούρος Ρεμπό

1890 Γεννήθηκε ο Φέρντιναντ (Τζέλι Ρολ) Μόρτον, Αμερικανός πιανίστας και συνθέτης, από τους πρωτοπόρους της τζαζ.

1820 Ο πρίγκιπας Αλέξανδρος Κ. Υψηλάντης και οι “Φιλικοί” αποφασίζουν να κηρύξουν επανάσταση στη Μολδοβλαχία.

1885 Γεννιέται ο Αμερικανός μουσικός πρωτοπόρος της τζαζ Φέρντιναντ Μόρτον.

1888 Εγκαινιάζεται το Ζάππειο Μέγαρο στην Αθήνα.

1891 Γεννιέται ο Βρετανός φυσικός Τζέιμς Τσάντγουϊκ, ο οποίος ανακάλυψε το νετρόνιο (βραβείο Νόμπελ Φυσικής, 1935).

1912 κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, ο ελληνικός στρατός διαβαίνοντας το Σαραντάπορο, μπαίνει θριαμβευτής στα οχυρωμένα Γιαννιτσά, μετά από διήμερη μάχη. Οι Τούρκοι υποχωρούν προς τη Θεσσαλονίκη, όπου είναι και ο προορισμός των Ελλήνων, οι οποίοι θέλουν να προλάβουν τους Βουλγάρους.

1944 Ο Σοβιετικός Στρατός και Γιουγκοσλάβοι Παρτιζάνοι, απελευθερώνουν το Βελιγράδι, πρωτεύουσα της Γιουγκοσλαβίας.

1944 κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου οι Αμερικανοί καταλαμβάνουν το Ααχεν. Πρόκειται για την πρώτη μεγάλη γερμανική πόλη, που πέφτει στα χέρια των συμμάχων.

1947 Η Επιτροπή Αντιαμερικανικών Ενεργειών της Βουλής των Αντιπροσώπων αρχίζει το έργο της, με αντικείμενο την κομουνιστική διείσδυση στο Χόλιγουντ..

1950 Εκλέγεται ομόφωνα Αρχιεπίσκοπος Κύπρου απ’ την “Εκλογική Σύνοδο” ο Μητροπολίτης Κιτίου Μακάριος.

1968 Ο Έλληνας “κροίσος” Αριστοτέλης Ωνάσης παντρεύεται στο Σκορπιό την Τζάκι Κένεντι.

1973 Οι Rolling Stones ανεβαίνουν για έβδομη φορά στο Νο1 του αμερικάνικου πίνακα επιτυχιών με το τραγούδι τους “Angie”, κομμάτι που οι φήμες θέλουν να το έχει γράψει ο Τζάγκερ για τη γυναίκα του Μπάουι.

1973 Ανοίγει επίσημα τις πόρτες της, μετά από 15 χρόνια, που κατασκευαζόταν, η Όπερα του Σίδνεϋ, παρουσία της Βασίλισσας της Αγγλίας Ελισάβετ Β’.

1976 Αιματηρές ταραχές στο νέγρικο γκέτο του Σοβέτο στο Γιοχάνεσμπουργκ και σε διάφορες άλλες πόλεις της Νότιας Αφρικής, κατά τη διάρκεια μαζικών διαδηλώσεων των μαύρων εναντίον του απαρτχάιντ. Γιγαντιαία κινητοποίηση της Αστυνομίας για να προληφθεί η γενίκευση της εξέγερσης

1981 Ορκίζεται ενώπιον του Προέδρου της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνου Καραμανλή η νέα κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου.

1994 πέθανε ο ηθοποιός Μπαρτ Λάνκαστερ

1999 πέθανε ο Λουκάς Μπάρλος, επιχειρηματίας, που διετέλεσε και πρόεδρος της ΑΕΚ.