ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Σημαντικές αυξήσεις μπορούν να προκύψουν για συνταξιούχους της ΔΕΗ, του ΟΤΕ, των τραπεζών και των υπόλοιπων ΔΕΚΟ από την αναπροσαρμογή των συντάξεων το 2027, καθώς τα υψηλότερα ποσά κύριας σύνταξης οδηγούν και σε μεγαλύτερη ονομαστική αύξηση.
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΧΗΡΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΦΑΠΑΞ: Αυξήσεις 470 ευρώ για 8.552 δικαιούχους – Τι ισχύει για τα αναδρομικά
Οι δικαιούχοι μπορούν να παρακολουθούν τις μεταβολές μέσα από τα μηνιαία ενημερωτικά σημειώματα του e-ΕΦΚΑ.
Με πιθανή αύξηση 2,7%-2,9%, ένας συνταξιούχος των ΔΕΚΟ με κύρια σύνταξη 2.000 ευρώ μπορεί να δει ονομαστική μεταβολή από 54 έως 58 ευρώ τον μήνα. Σε σύνταξη 2.300 ευρώ, η αύξηση μπορεί να κινηθεί από 62 έως περίπου 67 ευρώ.
Στα ποσά αυτά θα προστεθεί η ετήσια ενίσχυση των 400 ευρώ, εφόσον πληρείται το ηλικιακό κριτήριο. Η κατάργηση των εισοδηματικών και περιουσιακών προϋποθέσεων εντάσσει πλέον και συνταξιούχους υψηλότερων αποδοχών, οι οποίοι με το προηγούμενο καθεστώς θα αποκλείονταν.
Το νέο καθεστώς προσωπικής διαφοράς
Αρκετοί παλαιοί συνταξιούχοι της ΔΕΗ, του ΟΤΕ, των τραπεζών και άλλων ΔΕΚΟ διατηρούν προσωπική διαφορά λόγω του επανυπολογισμού των συντάξεών τους.
Από την 1η Ιανουαρίου 2027 η ετήσια αύξηση προβλέπεται να καταβάλλεται ολόκληρη, ανεξάρτητα από το ύψος της προσωπικής διαφοράς. Για έναν συνταξιούχο με προσωπική διαφορά 150 ευρώ, η αύξηση των 50 ευρώ δεν θα χρησιμοποιηθεί για να περιορίσει λογιστικά τη διαφορά, αλλά θα περάσει στο καταβαλλόμενο ποσό.
Ωστόσο, η αύξηση υπολογίζεται στην εθνική και την ανταποδοτική σύνταξη και όχι επάνω στην προσωπική διαφορά. Αυτό είναι κρίσιμο για την ορθή ανάγνωση του ενημερωτικού σημειώματος.
Ποια αναδρομικά παραμένουν ανοιχτά
Για τους συνταξιούχους των πρώην ειδικών Ταμείων των ΔΕΚΟ, οι εκκρεμότητες μπορεί να προέρχονται από διαφορετικές αιτίες:
- Επανυπολογισμό κύριας σύνταξης με περισσότερα από 30 έτη ασφάλισης.
- Εκκρεμή προσαύξηση λόγω παράλληλης ασφάλισης.
- Λανθασμένη εφαρμογή κρατήσεων.
- Διαφορές επικουρικής σύνταξης.
- Εκκρεμείς δικαστικές διεκδικήσεις για περικοπές και δώρα.
- Καθυστερημένη απονομή επικουρικής ή μερίσματος.
Δεν υπάρχει ένα κοινό αναδρομικό για όλους τους συνταξιούχους ΔΕΗ, ΟΤΕ ή ΔΕΚΟ. Το αν προκύπτει επιστροφή κρίνεται από την ημερομηνία συνταξιοδότησης, τα χρόνια ασφάλισης, το αποτέλεσμα του επανυπολογισμού και την ύπαρξη δικαστικής προσφυγής.
ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ ΚΑΙ ΕΑΣ: Πληρωμές από 25 Σεπτεμβρίου – Ποιοι διεκδικούν έως 671 ευρώ
Οκτώ αναλυτικά παραδείγματα
- Συνταξιούχος ΔΕΗ με κύρια σύνταξη 1.600 ευρώ: Με αύξηση 2,7% θα λάβει περίπου 43,20 ευρώ μικτά τον μήνα ή 518,40 ευρώ τον χρόνο. Μαζί με τα 400 ευρώ, το συνολικό ετήσιο όφελος φτάνει τα 918,40 ευρώ.
- Συνταξιούχος ΟΤΕ με 1.800 ευρώ: Η μηνιαία αύξηση υπολογίζεται σε 48,60 ευρώ και η ετήσια σε 583,20 ευρώ. Με την ενίσχυση, το συνολικό όφελος διαμορφώνεται περίπου στα 983,20 ευρώ.
- Συνταξιούχος τράπεζας με 2.000 ευρώ: Η αύξηση 2,7% αποδίδει 54 ευρώ τον μήνα ή 648 ευρώ τον χρόνο. Με τα 400 ευρώ, το μικτό ετήσιο κέρδος φτάνει τα 1.048 ευρώ.
- Συνταξιούχος ΔΕΚΟ με 2.300 ευρώ: Η αύξηση ανέρχεται περίπου στα 62,10 ευρώ τον μήνα και στα 745,20 ευρώ τον χρόνο. Μαζί με την ενίσχυση, προκύπτει συνολικό όφελος 1.145,20 ευρώ.
- Παλαιός συνταξιούχος ΔΕΗ με 1.700 ευρώ και προσωπική διαφορά 180 ευρώ: Θα πάρει αύξηση περίπου 45,90 ευρώ τον μήνα χωρίς συμψηφισμό. Η προσωπική διαφορά θα παραμείνει ξεχωριστή, ενώ το ετήσιο όφελος μαζί με τα 400 ευρώ φτάνει περίπου στα 950,80 ευρώ.
- Συνταξιούχος ΟΤΕ με εκκρεμή προσαύξηση 120 ευρώ από παράλληλη ασφάλιση για 24 μήνες: Εφόσον ολοκληρωθεί θετικά ο έλεγχος, μπορεί να προκύψουν αναδρομικά 2.880 ευρώ, πέρα από τη νέα ετήσια αύξηση.
- Συνταξιούχος ΔΕΚΟ με λανθασμένη κράτηση 75 ευρώ για 20 μήνες: Η διόρθωση μπορεί να δημιουργήσει επιστροφή 1.500 ευρώ. Απαιτείται προηγουμένως διοικητικός έλεγχος και πράξη επανυπολογισμού από τον φορέα.
- Ζευγάρι συνταξιούχων ΔΕΗ και ΟΤΕ με συντάξεις 1.500 και 1.900 ευρώ: Οι δύο ενισχύσεις φτάνουν τα 800 ευρώ. Οι αυξήσεις 2,7% αποδίδουν συνολικά περίπου 1.101,60 ευρώ τον χρόνο, ανεβάζοντας το οικογενειακό όφελος στα 1.901,60 ευρώ πριν από τις κρατήσεις.
Οι κρατήσεις που επηρεάζουν το τελικό ποσό
Στις υψηλότερες συντάξεις, η διαφορά μεταξύ μικτής και καθαρής αύξησης είναι μεγαλύτερη. Στην ονομαστική αύξηση εφαρμόζεται κράτηση ασθενείας, ενώ μπορεί να μεταβληθεί και η μηνιαία παρακράτηση φόρου.
Επιπλέον, σε συντάξεις άνω των προβλεπόμενων κλιμακίων μπορεί να εξακολουθεί να εφαρμόζεται η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων. Επομένως, αύξηση 54 ευρώ μικτά δεν σημαίνει ότι ολόκληρο το ποσό θα εμφανιστεί στον τραπεζικό λογαριασμό.
Αντίθετα, το επίδομα των 400 ευρώ προβλέπεται να είναι καθαρό, αφορολόγητο και ακατάσχετο. Η επέκτασή του χωρίς εισοδηματικό πλαφόν ευνοεί ιδιαίτερα τους συνταξιούχους των ΔΕΚΟ, οι οποίοι συχνά αποκλείονταν από προηγούμενες ενισχύσεις.
Το τρίπτυχο «400 ευρώ – αύξηση συντάξεων – τέλος στον συμψηφισμό της προσωπικής διαφοράς» δημιουργεί ένα νέο τοπίο για το 2027. Οι μεγαλύτερες ονομαστικές αυξήσεις θα εμφανιστούν στις υψηλότερες συντάξεις, αλλά το τελικό καθαρό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τον φόρο, την εισφορά ασθενείας, την ΕΑΣ και τις ιδιαίτερες κρατήσεις κάθε δικαιούχου.
Μέτρα 2,2 δισ. ευρώ: Οι αλλαγές σε φόρους, συντάξεις και μισθούς – Ποιοι κερδίζουν
