ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Νέα δεδομένα διαμορφώνονται για τους συνταξιούχους του Δημοσίου και τους αποστράτους, με τρία μέτωπα να βρίσκονται στο επίκεντρο: την αύξηση των κύριων συντάξεων από το 2027, τις κρατήσεις της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων και τις διεκδικήσεις αναδρομικών.
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ 2027: Αυξήσεις έως 50 ευρώ τον μήνα – Τέλος η προσωπική διαφορά για 671.586 συνταξιούχους
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ελέγχουν τα μηνιαία ενημερωτικά τους σημειώματα μέσα από τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ, ώστε να διαπιστώνουν τις κρατήσεις και τον τρόπο υπολογισμού της σύνταξής τους.
Ανώτατη υπηρεσιακή πηγή του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, η οποία μίλησε στο TilegrafimaNews.gr, επισημαίνει ότι πρέπει να διαχωριστούν οι θεσμοθετημένες αυξήσεις από τις δικαστικές διεκδικήσεις. Η αύξηση του 2027 θα εφαρμοστεί οριζόντια στις κύριες συντάξεις, ενώ τα αναδρομικά από την ΕΑΣ εξαρτώνται από δικαστικές αποφάσεις, τη χρονική περίοδο και την κατηγορία κάθε συνταξιούχου.
Πρώτο θέμα: Αυξήσεις 2,6% και προσωπική διαφορά
Η νέα αύξηση εκτιμάται σήμερα κοντά στο 2,6%, χωρίς το ποσοστό να έχει οριστικοποιηθεί. Θα καθοριστεί από τον μέσο όρο πληθωρισμού και ανάπτυξης και θα εφαρμοστεί από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Για τους συνταξιούχους του Δημοσίου και τους αποστράτους, η αύξηση υπολογίζεται στο άθροισμα εθνικής και ανταποδοτικής σύνταξης. Δεν εφαρμόζεται στο μέρισμα των Μετοχικών Ταμείων ούτε στην επικουρική σύνταξη.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η πλήρης κατάργηση του συμψηφισμού με την προσωπική διαφορά. Εφόσον εφαρμοστεί όπως έχει εξαγγελθεί, όσοι διατηρούν προσωπική διαφορά θα λάβουν ολόκληρη την αύξηση στην τσέπη και όχι μόνο ένα μέρος της.
Ωστόσο, στις υψηλότερες συντάξεις το τελικό όφελος μπορεί να περιοριστεί από την ΕΑΣ, την κράτηση ασθένειας 6% και τη φορολογία.
Δεύτερο θέμα: Η κρίσιμη μάχη για την ΕΑΣ
Για το 2026, η ΕΑΣ επιβάλλεται σε κύριες συντάξεις ή στο άθροισμα κύριων συντάξεων πάνω από το αναπροσαρμοσμένο όριο των 1.468 ευρώ. Τα ποσοστά ξεκινούν από 3% και αυξάνονται κλιμακωτά έως 14%.
Το βασικό πρόβλημα είναι ότι η κράτηση υπολογίζεται με βάση το κλιμάκιο στο οποίο εντάσσεται η σύνταξη. Μια μικρή ετήσια αύξηση μπορεί να μεταφέρει τον δικαιούχο σε υψηλότερη κλίμακα και να περιορίσει το καθαρό κέρδος του.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πιλοτική δίκη που έχει προσδιοριστεί στο Ελεγκτικό Συνέδριο για τις 7 Οκτωβρίου 2026. Θα εξεταστεί ο τρόπος επιβολής της εισφοράς και εάν δημιουργούνται περιπτώσεις άνισης μεταχείρισης. Ενδεχόμενη θετική απόφαση μπορεί να ανοίξει νέο κύκλο διεκδικήσεων, δεν σημαίνει όμως αυτόματη και άμεση πληρωμή σε όλους.
Ξεχωριστός είναι ο φάκελος των αποστράτων και των χηρών αποστράτων που λαμβάνουν μέρισμα από τα Μετοχικά Ταμεία. Απαιτήσεις για επιστροφές έχουν προκύψει και από παλαιότερο συνυπολογισμό σύνταξης και μερίσματος στις μειώσεις του νόμου 4093/2012.
Οδηγός 2026 για αγρότες: Πώς διαμορφώνονται οι συντάξεις, το εφάπαξ και τα επιδόματα ΔΥΠΑ
Επτά αναλυτικά παραδείγματα
1. Συνταξιούχος Δημοσίου με κύρια σύνταξη 1.200 ευρώ: Με αύξηση 2,6% κερδίζει 31,20 ευρώ τον μήνα και η σύνταξη φτάνει στα 1.231,20 ευρώ. Το ετήσιο μικτό όφελος είναι 374,40 ευρώ.
2. Απόστρατος με κύρια σύνταξη 1.400 ευρώ: Η αύξηση ανέρχεται σε 36,40 ευρώ και το νέο ποσό στα 1.436,40 ευρώ. Παραμένει κάτω από το σημερινό όριο επιβολής της ΕΑΣ, εφόσον δεν υπάρχουν άλλες κύριες συντάξεις που συνυπολογίζονται.
3. Συνταξιούχος Δημοσίου με 1.500 ευρώ: Η αύξηση 2,6% είναι 39 ευρώ και η σύνταξη ανεβαίνει στα 1.539 ευρώ. Επειδή βρίσκεται πάνω από το όριο των 1.468 ευρώ, το τελικό καθαρό κέρδος επηρεάζεται από την ΕΑΣ και την κράτηση ασθένειας.
4. Απόστρατος με σύνταξη 1.700 ευρώ και προσωπική διαφορά 140 ευρώ: Η αύξηση στη σύνταξη είναι 44,20 ευρώ. Το συνολικό ποσό σύνταξης και προσωπικής διαφοράς ανεβαίνει από 1.840 ευρώ στα 1.884,20 ευρώ, πριν από κρατήσεις και φόρο.
5. Συνταξιούχος Δημοσίου με σύνταξη 2.000 ευρώ: Η αύξηση φτάνει στα 52 ευρώ τον μήνα και στα 624 ευρώ ετησίως. Η πραγματική μεταβολή του πληρωτέου ποσού θα είναι μικρότερη λόγω ΕΑΣ, υγειονομικής περίθαλψης και φορολογίας.
6. Παλαιός συνταξιούχος Δημοσίου με κράτηση ΕΑΣ 150 ευρώ τον μήνα: Για περίοδο 24 μηνών, η θεωρητική απαίτηση φτάνει στα 3.600 ευρώ. Το ποσό αποτελεί ενδεικτικό υπολογισμό και όχι βεβαιωμένη επιστροφή, καθώς απαιτείται δικαστική και διοικητική αναγνώριση.
7. Απόστρατος με υψηλή σύνταξη και κράτηση ΕΑΣ 330 ευρώ τον μήνα: Για 24 μήνες η διεκδίκηση μπορεί να φτάσει στα 7.920 ευρώ. Στις υψηλότερες περιπτώσεις οι πιθανές απαιτήσεις προσεγγίζουν τις 8.000 ευρώ, πριν από τυχόν συμψηφισμούς και φορολογικές κρατήσεις.
Η υπηρεσιακή πηγή τονίζει ότι οι συνταξιούχοι δεν πρέπει να θεωρούν δεδομένα τα αναδρομικά πριν από την έκδοση των αποφάσεων. Χρειάζεται έλεγχος του ενημερωτικού σημειώματος, της περιόδου παρακράτησης και της νομικής βάσης κάθε αξίωσης.
Το επόμενο κρίσιμο διάστημα εκτείνεται από τις εξαγγελίες για τις αυξήσεις του 2027 μέχρι την πιλοτική δίκη του Οκτωβρίου. Για δημόσιους υπαλλήλους και αποστράτους, το τελικό αποτέλεσμα θα κριθεί τόσο από το ποσοστό αύξησης όσο και από το εάν θα αλλάξει ο τρόπος επιβολής της ΕΑΣ.
