ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Με ένα εξάμηνο γεμάτο πληρωμές, επανυπολογισμούς και κρίσιμες αποφάσεις μπαίνουν οι συνταξιούχοι όλων των πρώην Ταμείων – ΙΚΑ, ΟΑΕΕ, ΟΓΑ, ΝΑΤ, Δημοσίου και ΕΤΑΑ. Η μεγάλη έρευνα του tilegrafimanews.gr συγκεντρώνει τα δεδομένα από τον e-ΕΦΚΑ, τις κυβερνητικές παρεμβάσεις και τα νέα σενάρια για το 2027.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Στο tilegrafimanews.gr μίλησε ο εργατολόγος Ματθαίος Παπανικολάου, επισημαίνοντας ότι οι συνταξιούχοι πρέπει να ξεχωρίζουν τις ήδη νομοθετημένες αλλαγές από τα μέτρα που παραμένουν υπό επεξεργασία.
Ο e-ΕΦΚΑ έχει ήδη επιβεβαιώσει τη συνέχιση του διαχωρισμού των ημερομηνιών πληρωμής μεταξύ μισθωτών και μη μισθωτών, ενώ τον Ιούλιο πραγματοποιήθηκαν και καταβολές αναδρομικών από επανυπολογισμούς.
Τι πληρώνεται μέχρι το τέλος του 2026
Για τους συνταξιούχους ΟΑΕΕ, ΟΓΑ και ΕΤΑΑ, οι πληρωμές πραγματοποιούνται κατά κανόνα στην πρώτη ημερομηνία του μηνιαίου κύκλου, ενώ ΙΚΑ, ΝΑΤ, Δημόσιο και λοιπά Ταμεία μισθωτών ακολουθούν στη δεύτερη ημερομηνία. Το ίδιο μοντέλο εφαρμόζεται και στις νέες συντάξεις που έχουν απονεμηθεί μέσω του ΟΠΣ-eΕΦΚΑ.
Για τη σύνταξη Σεπτεμβρίου 2026, οι μη μισθωτοί πληρώνονται στις 26 Αυγούστου, ενώ οι συνταξιούχοι των τέως Ταμείων μισθωτών και του Δημοσίου στις 28 Αυγούστου.
Από εκεί και πέρα ακολουθούν οι μηνιαίοι κύκλοι Οκτωβρίου, Νοεμβρίου, Δεκεμβρίου και η κρίσιμη σύνταξη Ιανουαρίου 2027, στην οποία θα ενσωματωθεί η επόμενη ετήσια αύξηση.
Προσωπική διαφορά: η μεγάλη αλλαγή του 2027
Η σημαντικότερη ήδη δρομολογημένη μεταβολή είναι η πλήρης κατάργηση του συμψηφισμού της αύξησης με την προσωπική διαφορά από το 2027. Το μέτρο έχει ενσωματωθεί στον κυβερνητικό δημοσιονομικό σχεδιασμό.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι παλαιοί συνταξιούχοι που επί χρόνια έβλεπαν την ετήσια αύξηση να περιορίζει λογιστικά την προσωπική διαφορά, χωρίς ανάλογη αύξηση στην τσέπη, θα λαμβάνουν πλέον ολόκληρη την προβλεπόμενη αναπροσαρμογή.
Η κυβέρνηση είχε ήδη θεσπίσει για το 2026 μη συμψηφισμό του 50% της αύξησης με την προσωπική διαφορά και από το 2027 ο συμψηφισμός καταργείται πλήρως.
Πόση θα είναι η αύξηση του 2027
Η τελική αναπροσαρμογή θα εξαρτηθεί από τον μαθηματικό τύπο που συνδέει ανάπτυξη και πληθωρισμό. Οι σημερινές εκτιμήσεις κινούνται περίπου στην περιοχή του 2,6% έως 2,9%, χωρίς το ποσοστό να έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Η τελική αύξηση θα γίνει γνωστή όταν κλειδώσουν τα οικονομικά στοιχεία του 2026. Για τους συνταξιούχους χωρίς προσωπική διαφορά θα περάσει κανονικά στο ποσό της σύνταξης, ενώ από το 2027 το ίδιο θα ισχύσει και για όσους εξακολουθούν να εμφανίζουν θετική προσωπική διαφορά.
ΕΑΣ: το μεγάλο μέτωπο για 450.000 συνταξιούχους
Η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων είναι το επόμενο μεγάλο ζήτημα.
Σήμερα η ΕΑΣ επιβάλλεται σε κύριες συντάξεις πάνω από το σχετικό κατώφλι με κλιμακούμενα ποσοστά και μπορεί να δημιουργήσει σημαντικές επιβαρύνσεις όταν ο συνταξιούχος περνά από τη μία κλίμακα στην άλλη.
Στο τραπέζι βρίσκεται η αναμόρφωση του συστήματος ώστε η εισφορά να επιβάλλεται περισσότερο αναλογικά και όχι με τον σημερινό τρόπο σε ολόκληρο το ποσό της σύνταξης. Πρόκειται όμως ακόμη για σενάριο και όχι ψηφισμένη νέα κλίμακα.
Μια συνολική αλλαγή θα μπορούσε να επηρεάσει περισσότερους από 450.000 συνταξιούχους.
Συντάξεις χηρείας: τι ισχύει
Στις συντάξεις λόγω θανάτου, ο επιζών σύζυγος δικαιούται αρχικά 70% της σύνταξης του θανόντος.
Μετά την πρώτη τριετία, αν ο δικαιούχος εργάζεται ή λαμβάνει δική του σύνταξη, ενεργοποιούνται οι προβλεπόμενοι περιορισμοί και η σύνταξη λόγω θανάτου μπορεί να μειωθεί κατά 50%.
Το θέμα παραμένει ιδιαίτερα σημαντικό και για τις περιπτώσεις του Δημοσίου, όπου επανυπολογισμοί έχουν οδηγήσει σε διορθώσεις ποσών.
Οι 7 αναλυτικές περιπτώσεις
1. Συνταξιούχος ΙΚΑ με 1.000 ευρώ και χωρίς προσωπική διαφορά.
Με υποθετική αύξηση 2,7% το 2027, η μικτή σύνταξή του αυξάνεται κατά περίπου 27 ευρώ τον μήνα, δηλαδή 324 ευρώ σε ετήσια βάση.
2. Παλαιός συνταξιούχος Δημοσίου με 1.300 ευρώ και προσωπική διαφορά.
Από το 2027 δεν θα χάνει πλέον την αύξηση λόγω συμψηφισμού. Με 2,7%, η θεωρητική αύξηση είναι περίπου 35 ευρώ μηνιαίως.
3. Συνταξιούχος ΟΑΕΕ με 1.600 ευρώ.
Εκτός από την ετήσια αύξηση, βρίσκεται στην ομάδα που πρέπει να παρακολουθεί τις εξελίξεις στην ΕΑΣ. Εάν αλλάξει ο τρόπος υπολογισμού, μπορεί να έχει πρόσθετο όφελος από μικρότερη παρακράτηση.
4. Συνταξιούχος ΝΑΤ με 1.825 ευρώ.
Στα εξεταζόμενα σενάρια για αναλογικότερη ΕΑΣ, τέτοιο ύψος σύνταξης είναι από εκείνα που μπορούν να εμφανίσουν αισθητή μείωση κράτησης. Τα ποσά, όμως, δεν είναι ακόμη οριστικά.
5. Συνταξιούχος ΟΓΑ με 700 ευρώ.
Δεν επηρεάζεται από την ΕΑΣ, αλλά θα επηρεαστεί από τη γενική αύξηση του 2027. Με υπόθεση 2,7%, προκύπτουν περίπου 18,90 ευρώ μικτά τον μήνα.
6. Χήρα που λαμβάνει σύνταξη 70% από τον θανόντα σύζυγο.
Εάν η βάση σύνταξης του θανόντος ήταν 1.200 ευρώ, το αρχικό ποσοστό αντιστοιχεί σε 840 ευρώ, πριν από άλλες κρατήσεις ή ειδικές προϋποθέσεις. Το 70% προβλέπεται από το ισχύον πλαίσιο του e-ΕΦΚΑ.
7. Συνταξιούχος Δημοσίου με 2.450 ευρώ.
Ανήκει στην κατηγορία όπου η ΕΑΣ έχει σημαντική επίπτωση. Εάν τελικά εφαρμοστεί νέο αναλογικό σύστημα, το καθαρό όφελος μπορεί να προκύψει ταυτόχρονα από μικρότερη ΕΑΣ και από την αύξηση του 2027.
Το κρίσιμο εξάμηνο
Η εικόνα δείχνει ότι το επόμενο εξάμηνο δεν έχει μία μόνο παρέμβαση αλλά ένα πλέγμα εξελίξεων: μηνιαίες πληρωμές, επανυπολογισμούς, πιθανές διορθώσεις, συντάξεις χηρείας και την προετοιμασία της μεγάλης αύξησης του 2027.
Το δεύτερο θεσμικό σημείο αναφοράς είναι το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο έχει επιβεβαιώσει ότι από το 2027 καταργείται πλήρως ο συμψηφισμός της αύξησης με την προσωπική διαφορά.
Όπως υπογραμμίζει στο tilegrafimanews.gr εργατολόγος Ματθαίος Παπανικολάου, κάθε συνταξιούχος πρέπει να εξετάζεται ξεχωριστά με βάση πρώην Ταμείο, ύψος κύριας και επικουρικής σύνταξης, προσωπική διαφορά, ΕΑΣ και τυχόν δεύτερη σύνταξη.
Το 2027, πάντως, διαμορφώνεται ως χρονιά-ορόσημο: η προσωπική διαφορά παύει να λειτουργεί ως κόφτης των αυξήσεων, ενώ μια ενδεχόμενη αναμόρφωση της ΕΑΣ μπορεί να δημιουργήσει δεύτερο κύμα αυξήσεων στο καθαρό εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων συνταξιούχων.
