ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Το 2025 φέρνει σημαντικές εξελίξεις για τους νέους και παλαιούς συνταξιούχους, καθώς οι κυβερνητικές αποφάσεις και οι δικαστικές αποφάνσεις επηρεάζουν τόσο τα ποσά των συντάξεων όσο και τα αναδρομικά που πρόκειται να καταβληθούν.
Του Παντελή Χαριτάκη
Έκτακτη αλλαγή για συντάξεις Μαΐου 2025: Ποιοι θα πληρωθούν νωρίτερα – Τι λέει το Υπουργείο
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι αλλαγές για τους συνταξιούχους του ΙΚΑ, τους αποστράτους, τους ελεύθερους επαγγελματίες μέσω του ΟΑΕΕ και τους συνταξιούχους του Δημοσίου και των ΔΕΚΟ.
Οι βασικές αυξήσεις του 2025
Από την 1η Ιανουαρίου 2025, εφαρμόζεται η ετήσια αύξηση στις κύριες συντάξεις βάσει του πληθωρισμού και της ανάπτυξης, όπως ορίζεται από τον νόμο 4670/2020.
Η αύξηση για φέτος υπολογίστηκε στο 3,2%, και θα εφαρμοστεί στο σύνολο των συνταξιούχων που λαμβάνουν προσωπική διαφορά ή όχι. Αυτό σημαίνει:
-
Όσοι δεν έχουν προσωπική διαφορά, θα δουν καθαρή αύξηση στην τσέπη τους.
-
Όσοι έχουν μικρή προσωπική διαφορά, θα τη «ροκανίσουν», φέρνοντάς τους πιο κοντά σε πραγματικές αυξήσεις.
-
Όσοι έχουν μεγάλη προσωπική διαφορά, δεν θα λάβουν αύξηση στην καταβολή, αλλά θα μειωθεί περαιτέρω η προσωπική διαφορά τους.
Αναδρομικά από Δικαστικές Αποφάσεις
Οι αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας και του Ελεγκτικού Συνεδρίου επηρεάζουν κρίσιμα τα αναδρομικά που πρέπει να καταβληθούν για τα έτη 2015-2021. Η κυβέρνηση έχει δεσμευτεί να συμμορφωθεί με τις αποφάσεις και να καταβάλει αναδρομικά ποσά σε δόσεις.
Συγκεκριμένα:
-
Για το ΙΚΑ, εξετάζεται η καταβολή αναδρομικών για τις επικουρικές και τις περικοπές των δώρων, με μέσο ποσό 1.200€ έως 2.400€ ανά συνταξιούχο.
-
Για τους απόστρατους, η εφαρμογή της απόφασης του Ελεγκτικού Συνεδρίου οδηγεί σε επιπλέον καταβολές για την περίοδο 2016-2019, με τα ποσά να φτάνουν έως και 4.000€.
-
Για τον ΟΑΕΕ, αναμένονται επιστροφές κυρίως για τις περικοπές των κύριων συντάξεων, με μέσο όρο 1.500€.
-
Για τις ΔΕΚΟ και το Δημόσιο, ισχύουν αποφάσεις για καταβολές που αγγίζουν έως και 3.500€, ειδικά για όσους είχαν προσφύγει δικαστικά.
Νέοι συνταξιούχοι και προσωπική διαφορά
Το 2025 χαρακτηρίζεται από την είσοδο μιας μεγάλης μερίδας νέων συνταξιούχων στο σύστημα. Όσοι αποχωρούν από την εργασία φέτος, υπολογίζουν τη σύνταξή τους με βάση τον νόμο Βρούτση, δηλαδή με βελτιωμένους συντελεστές αναπλήρωσης για περισσότερα έτη ασφάλισης.
Ωστόσο, η προσωπική διαφορά συνεχίζει να παίζει ρόλο:
-
Νέοι συνταξιούχοι με πάνω από 30 χρόνια ασφάλισης έχουν θετική διαφορά, δηλαδή αυξημένη σύνταξη σε σχέση με παλαιότερους συνταξιούχους με ίδια έτη.
-
Για χαμηλοσυνταξιούχους με λιγότερα από 25 χρόνια, η διαφορά είναι ελάχιστη, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις εφαρμόζεται αρνητική προσωπική διαφορά, περιορίζοντας τα οφέλη των αυξήσεων.
Ο ρόλος του ΕΦΚΑ και τα ψηφιακά εργαλεία
Η ταχύτητα έκδοσης νέων συντάξεων βελτιώνεται, με στόχο την απονομή σε λιγότερο από 60 ημέρες μέσω των υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ. Το 2024 έκλεισε με 93.000 εκκρεμείς αιτήσεις και η ψηφιοποίηση των διαδικασιών (μέσω ΑΤΛΑΣ και myEFKAlive) βοηθά στην επιτάχυνση της διαδικασίας.
Οι νέες συντάξεις υπολογίζονται αυτόματα βάσει των στοιχείων εισφορών και χρόνου ασφάλισης, με τη δυνατότητα ηλεκτρονικής υποβολής και τροποποίησης στοιχείων. Αυτό μειώνει τη γραφειοκρατία και βοηθά τους ασφαλισμένους να ελέγχουν σε πραγματικό χρόνο την πρόοδό τους.
Πίνακας με τα ποσά αναδρομικών
| Κατηγορία Συνταξιούχων | Εκτιμώμενα Αναδρομικά | Έτη Αναφοράς | Καθεστώς |
|---|---|---|---|
| ΙΚΑ | 1.200€ – 2.400€ | 2015-2019 | Δόσεις |
| Απόστρατοι | έως 4.000€ | 2016-2019 | Εφάπαξ ή δόσεις |
| ΟΑΕΕ | περίπου 1.500€ | 2015-2018 | Δόσεις |
| ΔΕΚΟ/Δημόσιο | έως 3.500€ | 2015-2019 | Δικαστικές αποφάσεις |
Προβλήματα και Εκκρεμότητες
Παρά τις θετικές εξελίξεις, υπάρχουν ακόμα ζητήματα:
-
Οι συντάξεις χηρείας εξακολουθούν να υπολογίζονται με βάση προγενέστερες αποφάσεις, αφήνοντας έξω πολλές κατηγορίες δικαιούχων.
-
Η ενσωμάτωση των επικουρικών στα νέα ποσά έχει καθυστερήσει.
-
Οι εκκρεμότητες για διεθνείς συντάξεις (συντάξεις με ένσημα σε ΕΕ/τρίτες χώρες) παραμένουν πολλές και χρονοβόρες.
Οι προοπτικές για το 2026
Οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν πως η αύξηση των συντάξεων για το 2026 θα κινηθεί σε παρόμοια επίπεδα με του 2025, εφόσον η ανάπτυξη παραμείνει θετική. Παράλληλα, εξετάζεται η πιθανότητα καθολικής απορρόφησης της προσωπικής διαφοράς ως το 2027, κάτι που θα οδηγήσει σε πραγματικές αυξήσεις για όλους τους συνταξιούχους ανεξαρτήτως παλαιότητας.
Το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων έχει ανακοινώσει ότι θα συνεχίσει να προωθεί μεταρρυθμίσεις σε συνεργασία με τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης, με στόχο την εξισορρόπηση παλαιών αδικιών και την ενίσχυση των χαμηλοσυνταξιούχων.
