ΤΣΙΠΡΑΣ: Με φόντο τις έντονες πολιτικές ζυμώσεις και τα πρώτα σχόλια ακόμη και από φορείς όπως η Βουλή των Ελλήνων, η Εθνική Αρχή Διαφάνειας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Κομισιόν Αγροτικής Πολιτικής, ο Αλέξης Τσίπρας παρουσίασε το λεγόμενο «πολιτικό Big Bang» του, μια εξαγγελία που –παρά τον θόρυβο– μοιάζει περισσότερο με ανακύκλωση παλιών αφηγημάτων παρά με πραγματική ρήξη.
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
Ακόμη και διεθνείς οργανισμοί όπως η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) παρακολουθούν τις εξελίξεις, καθώς το νέο αφήγημα Τσίπρα εμπλέκει εμμέσως θέματα διαφάνειας, χρηματοδότησης και πολιτικής αξιοπιστίας.
Ο πρώην πρωθυπουργός επιχείρησε, με θεατρικό τρόπο, να εμφανίσει την αναχώρησή του από τον ΣΥΡΙΖΑ ως «αναγέννηση». Όμως το μανιφέστο που παρουσίασε θυμίζει περισσότερο μια προσπάθεια αυτοδικαίωσης ενός πολιτικού που δεν κατάφερε να κρατήσει ενωμένο τον δικό του χώρο, ούτε να διαμορφώσει μια σταθερή πολιτική πρόταση μετά την ήττα του. Αντί για σαφές σχέδιο, ο Τσίπρας επανήλθε σε μεγαλόστομες υποσχέσεις περί «νέας μεταπολίτευσης» και «νέου πατριωτισμού» – σύνθημα που αλλάζει χρώματα ανάλογα με το ακροατήριο, χωρίς πραγματικό περιεχόμενο.
Ρήξη με όλους – αλλά χωρίς πυξίδα
Εκείνο που εντυπωσίασε περισσότερο ήταν η επιθετικότητά του απέναντι σε όλους: ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ, Νέα Αριστερά. Χωρίς διάκριση, χωρίς μέτρο. Το «άδειασμα» ήταν τόσο βίαιο και απόλυτο, που πολλοί σημείωσαν ότι κανένας πρώην πρωθυπουργός δεν έχει στραφεί με τέτοιο τρόπο ενάντια στο ίδιο του το πολιτικό παρελθόν.
Ο Τσίπρας χαρακτήρισε τον κεντροαριστερό χώρο «περικλεισμένο στην αυταρέσκεια» και «κατακερματισμένο από την ιδιοτέλεια». Έμμεσα, βέβαια, μιλούσε για τις επιλογές του ίδιου όταν ηγείτο του ΣΥΡΙΖΑ. Γιατί αν σήμερα ο προοδευτικός χώρος «δεν παράγει σχέδιο», αυτό οφείλεται κατά μεγάλο μέρος στις εσωτερικές συγκρούσεις και την απουσία στρατηγικής που άφησε πίσω του ο πρώην πρόεδρος του κόμματος.
Το πιο ειρωνικό;
Ο ίδιος δηλώνει ότι «ο κύκλος έκλεισε» για τα κόμματα της προοδευτικής παράταξης.
Ποιος έκλεισε όμως τον κύκλο;
Η ηγεσία που δεν κατάφερε να σοβαροποιήσει το κόμμα της.
«Ρεζερβέ» τέλος – αλλά μόνο στα λόγια
Ο Τσίπρας δήλωσε πως «δεν θα υπάρχουν ρεζερβέ πρώτες θέσεις». Ωστόσο, η εικόνα του Παλλάς με στελέχη εξώστη και πολίτες πλατεία δείχνει περισσότερο μια επιτήδεια σκηνοθεσία παρά πραγματική λαϊκότητα. Πρόκειται για μια αναπαράσταση που ο Τσίπρας χρησιμοποιεί συχνά: να μοιάζει «δίπλα στον λαό», την ώρα που οι επιλογές του δείχνουν το αντίθετο.
Παράλληλα, ο πήχης τίθεται εξωπραγματικά ψηλά: ο Τσίπρας πιστεύει ότι το νέο του κόμμα θα μπορέσει να κερδίσει τις επόμενες εκλογές. Άφησε πίσω του έναν ΣΥΡΙΖΑ στο 17% και τώρα υπόσχεται… θέση πρωταγωνιστή. Όμως χωρίς δομές, χωρίς στελέχη και με πολιτικό χώρο πλήρως διαιρεμένο, η υπόσχεση μοιάζει περισσότερο με πολιτική οφθαλμαπάτη.
Καταιγισμός αντιδράσεων – η κοινωνία σε άλλο μονοπάτι
Την ίδια στιγμή η κοινωνία ασχολείται με τα πραγματικά της προβλήματα: αγροτική κρίση, οργή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, καθυστερήσεις πληρωμών, αίσθημα αδικίας. Το πρώτο ραντεβού αγροτών με Χατζηδάκη και Τσιάρα γίνεται υπό το βάρος της μεγάλης αναταραχής στην ύπαιθρο. Οι αγρότες κατεβαίνουν στην Αθήνα χωρίς κομματικές ταμπέλες – κόκκινοι, πράσινοι, γαλάζιοι μαζί. Γιατί όλοι γνωρίζουν πως η κατάσταση έχει φτάσει στα όριά της.
Δεν υπάρχει κανείς που να μην αναγνωρίζει ότι έχουν δίκιο. Ακόμη και κυβερνητικές πηγές παραδέχονται ότι οι αγρότες πληρώνουν χρόνια παρανομίας στον ΟΠΕΚΕΠΕ, παρανομίες που οδήγησαν στην ενεργοποίηση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.
Την ώρα που η κυβέρνηση επιλέγει πιο «χαλαρή γραμμή», βουλευτές της ΝΔ ζητούν «άμεση παρέμβαση» της αστυνομίας. Ορισμένοι μιλούν ευθέως για «νόμο και τάξη». Η διαχείριση των μπλόκων έχει ανατεθεί στον Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, που επιλέγει συνεννόηση, αλλά αν η κατάσταση γενικευτεί είναι άγνωστο αν οι δυνάμεις μπορούν να την ελέγξουν.
Κι ενώ όλα αυτά συμβαίνουν… ο Τσίπρας ζητά «πολιτικό Big Bang»
Η απόσταση ανάμεσα στην πραγματικότητα και το νέο αφήγημα Τσίπρα είναι τεράστια. Την ώρα που οι αγρότες μετρούν σημαντικές απώλειες, τρέχουν να διορθώσουν λάθη δεκαετιών, περιμένουν πληρωμές 1,2 δισ. ευρώ και ζουν με το άγχος των δορυφορικών ελέγχων που αποκάλυψαν εκτάσεις-«μαϊμού», ο Τσίπρας μιλά για «μεγάλη, πολύχρωμη κινηματική παράταξη».
Δεν δίνει λύση στα μπλόκα.
Δεν τοποθετείται στην ουσία των αγροτικών πληρωμών.
Δεν παίρνει θέση για όσους έχασαν χρήματα λόγω παραλείψεων.
Δεν εξηγεί πώς θα διορθώσει το χάος που άφησε στο προοδευτικό κίνημα.
Αντίθετα, δοκιμάζει μια ακόμη επιστροφή στο γνώριμο μοτίβο: ηγέτης «με προοδευτική αποστολή», απέναντι σε όλους, χωρίς αυτοκριτική.
Το νέο μανιφέστο του Αλέξη Τσίπρα περισσότερο διχάζει, παρά πείθει.
Χωρίς σαφές σχέδιο, χωρίς ξεκάθαρο πλαίσιο, με αντιφάσεις και υπερβολές, το «Big Bang» μοιάζει περισσότερο με «Big Bluff».
Αν ο πρώην πρωθυπουργός θέλει πραγματικά να μιλήσει για «νέα μεταπολίτευση», πρέπει πρώτα να εξηγήσει:
• πώς θα ενώσει έναν χώρο που ο ίδιος διέλυσε,
• πώς θα αντιμετωπίσει την πραγματικότητα και όχι την πολιτική φιλολογία,
• και πώς θα δώσει λύσεις σε μια κοινωνία που πια δεν εντυπωσιάζεται από εξαγγελίες.
Προς το παρόν, το μόνο Big Bang που βλέπουμε είναι η έκρηξη αμφιβολίας ακόμη και ανάμεσα στους δικούς του.
