Η Ευρωπαϊκή Ένωση κινδυνεύει να έρθει σε αντιπαράθεση με τον Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump), μετά την προσπάθειά της να «παγώσει» την ανάθεση μιας επικερδούς σύμβασης για αγωγό στα Βαλκάνια σε εταιρεία που εκπροσωπείται από τον προσωπικό του δικηγόρο, όπως προκύπτει από έγγραφα που επικαλείται ο Guardian.
Οι Βρυξέλλες έχουν συγκρουστεί με τον Τραμπ για θέματα εμπορίου, την Ουκρανία και τις στρατιωτικές δαπάνες, όμως η παρέμβαση στο έργο του αγωγού «Νότια Διασύνδεση» (Southern Interconnection) φαίνεται να σηματοδοτεί την πρώτη φορά που αμφισβητούν ένα εμπορικό εγχείρημα προσώπων από το στενό περιβάλλον του προέδρου.
Ο αγωγός θα διέρχεται από τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Σύμφωνα με βοσνιακές πηγές, υπό την πίεση Αμερικανών αξιωματούχων που διαρκεί μήνες, η ηγεσία της χώρας κινείται ταχύτατα για την ανάθεση του έργου σε μια μέχρι πρότινος άγνωστη εταιρεία με έδρα το Ουαϊόμινγκ.
Η εταιρεία AAFS Infrastructure and Energy ιδρύθηκε τον περασμένο Νοέμβριο και δεν έχει δημοσιοποιήσει τους ιδιοκτήτες της. Στην πρώτη γραμμή της βρίσκονται δύο ηγετικά στελέχη της εκστρατείας του Τραμπ για την ανατροπή της εκλογικής του ήττας το 2020: ο Τζέσι Μπίναλ (Jesse Binnall), δικηγόρος που τον υπερασπίστηκε έναντι των κατηγοριών για υποκίνηση των ταραχών στο Καπιτώλιο, και ο Τζο Φλιν (Joe Flynn), αδελφός του πρώην συμβούλου εθνικής ασφάλειας του προέδρου.
Παρά την απουσία εμφανούς προϋπηρεσίας στον κλάδο, η AAFS σχεδιάζει να επενδύσει 1,5 δισ. δολάρια στον αγωγό και σε άλλα έργα υποδομής στη Βοσνία, σύμφωνα με δηλώσεις του τοπικού της εκπροσώπου.
Τον Μάρτιο, οι νομοθέτες ενέκριναν μια νομοθεσία η οποία, σύμφωνα με τη Διεθνή Διαφάνεια, θα αποτελούσε «επικίνδυνο προηγούμενο», καθώς ορίζει ότι η σύμβαση πρέπει να ανατεθεί στην AAFS χωρίς τη διενέργεια διαγωνισμού.
Λίγες ημέρες αργότερα, ο εκπρόσωπος των Βρυξελλών στο Σεράγεβο απηύθυνε κατ’ ιδίαν προειδοποίηση προς τους ηγέτες της Βοσνίας, τονίζοντας ότι θέτουν σε κίνδυνο τις ελπίδες της χώρας για ένταξη στην ΕΕ.
Σε επιστολή που εστάλη στις 13 Απριλίου, η οποία περιήλθε στην κατοχή του βοσνιακού ερευνητικού μέσου istraga.ba και την οποία επικαλείται ο Guardian, ο αξιωματούχος της ΕΕ Λουίτζι Σορέκα (Luigi Soreca) έγραψε ότι, βάσει της ενεργειακής συμφωνίας μεταξύ Βοσνίας και Βρυξελλών, είναι «ζωτικής σημασίας τα προσχέδια νόμων να συντονίζονται διεξοδικά» με την ΕΕ.
Ο Σορέκα δήλωσε ότι οι Βρυξέλλες θα έπρεπε να έχουν λόγο στη νομοθεσία για τον αγωγό. «Με αυτόν τον τρόπο, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη μπορεί να συνεχίσει να προοδεύει στην ευρωπαϊκή της πορεία και να αποφύγει την απώλεια ευκαιριών για περαιτέρω ολοκλήρωση, καθώς και οικονομικών ευκαιριών», ανέφερε.
Ο Μπίναλ δήλωσε ότι ο αγωγός αποτελεί «προτεραιότητα για την κυβέρνηση Τραμπ», σύμφωνα με τον Guardian.
Ερωτηθείς για την παρέμβαση της ΕΕ, απάντησε: «Η AAFS δεν θα χάσει ποτέ από τα μάτια της αυτό που πραγματικά έχει σημασία σε αυτό το έργο: την παροχή ενεργειακής ασφάλειας και την προώθηση της οικονομικής ανάπτυξης για τον λαό της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης. Δεσμευόμαστε να συνεργαστούμε στενά με όλες τις αρμόδιες αρχές για την ανάπτυξη των υποδομών που απαιτούνται ώστε αυτό το όραμα να γίνει πραγματικότητα».
Συνδέοντας τη Βοσνία με έναν τερματικό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στα παράλια της Κροατίας, ο αγωγός θα επέτρεπε στο αμερικανικό αέριο να φτάσει σε μια χώρα που εξαρτάται εξ ολοκλήρου από τη Ρωσία για τον εφοδιασμό της.
Μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής του Βλαντιμίρ Πούτιν στην Ουκρανία το 2022, οι Βρυξέλλες έθεσαν ως προθεσμία το 2028 για τα μέλη της ΕΕ – καθώς και για τις υποψήφιες προς ένταξη χώρες, όπως η Βοσνία- προκειμένου να σταματήσουν την αγορά ρωσικού φυσικού αερίου.
Παρόλα αυτά, οι Βρυξέλλες βρίσκονται αντιμέτωπες με την προοπτική ένα κρίσιμο νέο κομμάτι στη «σκακιέρα» της ευρωπαϊκής ενέργειας να βρεθεί υπό τον έλεγχο όχι απλώς μιας αμερικανικής εταιρείας, αλλά μιας επιχείρησης που συνδέεται προσωπικά με έναν ανταγωνιστικό πρόεδρο, όπως αναφέρει ο Guardian.
Ο ιστότοπος της AAFS εμφανίζει έναν μεγάλο αετό, που παραπέμπει στην ισχύ των ΗΠΑ. Δεν κατονομάζει κανένα στέλεχος, αναφέρει όμως ότι διαθέτουν «δεκαετίες συσσωρευμένης εμπειρίας στους τομείς της ενέργειας, των υποδομών, των χρηματοοικονομικών και της ανάπτυξης διεθνών έργων». Η AAFS δεν φαίνεται να έχει αναλάβει κανένα έργο υποδομής ανάλογης κλίμακας με αυτό που σχεδιάζεται στα Βαλκάνια, αναφέρει ο Guardian.
Ο Μπίναλ και ο Φλιν δεν είναι οι μόνοι από τον κύκλο του Τραμπ που έχουν επιδείξει ενδιαφέρον για τη Βοσνία σύμφωνα με τον Guardian. Ο αδελφός του Τζο Φλιν, Μάικλ – πρώην αρχηγός των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών, του οποίου η καταδίκη για ψευδείς δηλώσεις στο FBI σχετικά με τις επαφές του με τη Ρωσία ακυρώθηκε με χάρη που του απένειμε ο Τραμπ το 2020 – ασκεί πιέσεις υπέρ του ηγέτη της σερβικής εθνικιστικής παράταξης της Βοσνίας.
Τον Απρίλιο, ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, ο οποίος διοικεί την επιχειρηματική αυτοκρατορία της οικογένειας, επισκέφθηκε το Σεράγεβο. Αν και ούτε ο ίδιος, ούτε ο Μάικλ Φλιν φαίνεται να εμπλέκονται άμεσα στο έργο του αγωγού, ο Μίλοραντ Ντόντικ έχει προσφέρει την πλήρη στήριξή του σε αυτό, σημειώνει ο Guardian
