Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο CBS News ότι η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη είναι «πολύ κοντά» στην οριστικοποίηση μιας συμφωνίας, ενώ την ίδια ώρα το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim μετέδιδε ότι είναι πιθανό να υπογραφεί ένα «μνημόνιο κατανόησης» μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα και την αναστολή κυρώσεων για το ιρανικό πετρέλαιο κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.λ
Σύμφωνα με αναλυτές, η συμφωνία θα περιλαμβάνει παράταση της εκεχειρίας για 60 ημέρες, κατά τη διάρκεια της οποίας θα ανοίξουν ξανά τα Στενά του Ορμούζ, το Ιράν θα μπορεί να εμπορεύεται ελεύθερα πετρέλαιο που παράγει, οι ΗΠΑ θα άρουν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμένων και θα διεξάγονται συνομιλίες για τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, δήλωσε υπό καθεστώς ανωνυμίας ένας Αμερικανός αξιωματούχος στον ενημερωτικό ιστότοπο Axios.
Από την πλευρά του, το Ιράν θα προχωρούσε στην εκκαθάριση των ναρκών που έχει εγκαταστήσει στο στρατηγικό πέρασμα του Κόλπου και δεν θα επιβάλει τέλη στα πλοία που διέρχονται από το Ορμούζ.
Tο προτεινόμενο πλαίσιο θα εξελιχθεί σε τρία στάδια: τον επίσημο τερματισμό του πολέμου, την επίλυση της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ και την έναρξη ενός παραθύρου 30 ημερών για διαπραγματεύσεις για μια ευρύτερη συμφωνία, η οποία μπορεί να παραταθεί.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο , δήλωσε την Κυριακή (24/5) ότι η συμφωνία θα μπορούσε να επιτύχει «ένα εντελώς ανοιχτό» Ορμούζ, χωρίς τέλη, αν και τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι ο πορθμός θα παραμείνει υπό ιρανικό έλεγχο.
Παράλληλα, αναμένεται να ξεπαγώσουν ορισμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία που τηρούνται σε τράπεζες εκτός Ιράν, ενώ θα υπάρχει και αναφορά για παύση των εχθροπραξιών και στο μέτωπο του Λιβάνου.
Βασικές αλλαγές
► Επαναλειτουργούν τα Στενά του Ορμούζ χωρίς διόδια για 60 ημέρες, με το Ιράν να απομακρύνει τις νάρκες που είχε τοποθετήσει.
► Αίρεται ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών και εκδίδονται εξαιρέσεις από κυρώσεις (sanctions waivers), επιτρέποντας ελεύθερες πωλήσεις πετρελαίου.
► Δεσμεύεται το Ιράν να μην επιδιώξει ποτέ πυρηνικά όπλα και να διαπραγματευθεί την αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου.
► Παγώνει η αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων έως την επαληθεύσιμη εφαρμογή τελικής συμφωνίας — αρχή «ανακούφιση έναντι απόδοσης».
► Τερματίζεται ο πόλεμος Ισραήλ–Χεζμπολάχ στον Λίβανο, με δικαίωμα ισραηλινής δράσης σε περίπτωση επανεξοπλισμού της Χεζμπολάχ.
► Παραμένουν οι αμερικανικές δυνάμεις στην ευρύτερη περιοχή έως την επίτευξη τελικής συμφωνίας.
Τι πιθανόν δεν θα συμπεριληφθεί
Μια ανώτερη ιρανική πηγή διαβεβαίωσε το πρακτορείο Reuters ότι η Τεχεράνη δεν έχει συμφωνήσει να παραδώσει το απόθεμά της σε ουράνιο υψηλού εμπλουτισμού. Η ίδια πηγή, πάντα υπό καθεστώς ανωνυμίας, ανέφερε ότι το πυρηνικό ζήτημα του Ιράν δεν αποτελεί μέρος της προκαταρκτικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ, αν και οι New York Times, επικαλούμενοι δύο Αμερικανούς αξιωματούχους , ανέφεραν ότι η Τεχεράνη είχε εκφράσει την προθυμία της να εγκαταλείψει τα αποθέματά της.
Επίσης, προβλέπεται ότι θα υπάρχει μόνο μια ελάχιστη αναφορά στο πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν ή στον περιορισμό της υποστήριξης προς περιφερειακές φιλοϊρανικές οργανώσεις, όπως η Χεζμπολάχ στον Λίβανο ή οι Χούθι στην Υεμένη.
