ΑΓΡΟΤΙΚΑ ΝΕΑ: Στην τελική ευθεία μπαίνει η διαδικασία για τα οικολογικά σχήματα, καθώς από την ερχόμενη εβδομάδα αναμένεται να ξεκινήσει η δημοσίευση των μοναδιαίων ποσών που θα οδηγήσουν στις πληρωμές έως τις 30 Ιουνίου.
Ρεπορτάζ : Γιώργος Θεοχάρης
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Σύμφωνα με πληροφορίες του tilegrafimanews.gr, εξειδικευμένα στελέχη του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων που παρακολουθούν από κοντά τη διαδικασία εκτιμούν ότι, για πρώτη φορά μετά από δύο δύσκολες χρονιές, η πλειοψηφία των δράσεων μπορεί να πληρωθεί με το μέγιστο δυνατό πριμ.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι η πορεία των ελέγχων. Τα οικολογικά σχήματα δεν πληρώνονται με έναν ενιαίο τρόπο για όλους, αλλά ανάλογα με τον προϋπολογισμό κάθε δράσης, τη ζήτηση που καταγράφεται και τα αποτελέσματα των διασταυρώσεων. Αν το αιτούμενο ποσό ξεπεράσει τον διαθέσιμο προϋπολογισμό, τότε ενεργοποιούνται μειώσεις στα μοναδιαία ποσά. Αν όμως οι έλεγχοι «κόψουν» προβληματικές ή μη επιλέξιμες περιπτώσεις, τότε ανοίγει ο δρόμος για πληρωμή κοντά ή και στο ανώτατο ύψος.
Ο συνολικός προϋπολογισμός των οικολογικών σχημάτων ανέρχεται στα 425 εκατ. ευρώ, ενώ με την ανακατανομή μπορεί να προστεθεί ποσό που εκτιμάται κοντά στα 120 εκατ. ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι το συνολικά διαθέσιμο πακέτο μπορεί να φτάσει έως τα 545 εκατ. ευρώ. Το αρχικό αιτούμενο ποσό, πριν από το «ξεσκαρτάρισμα» των ελέγχων, είχε διαμορφωθεί περίπου στα 797 εκατ. ευρώ, χαμηλότερα πάντως από τα επίπεδα του 2023 και του 2024, όταν η ζήτηση είχε πλησιάσει το 1 δισ. ευρώ.
Ποιες δράσεις δείχνουν να πηγαίνουν για πλήρες πριμ
Η μεγάλη εικόνα, όπως περιγράφεται από υπηρεσιακούς παράγοντες, είναι ότι όλες οι βασικές δράσεις των οικολογικών σχημάτων παραμένουν στον σχεδιασμό της πληρωμής. Οι επιφυλάξεις εντοπίζονται κυρίως σε δύο σημεία: στη Δράση 5 για τα αγροδασικά συστήματα, λόγω της εμπλοκής βοσκοτόπων, και στη Δράση 4 για την κομποστοποίηση, όπου τα παραστατικά συμμετοχής εμφανίζουν προβλήματα που πρέπει να αξιολογηθούν.
Αν δεν υπάρξει μαζικό πρόβλημα στα παραστατικά, η Δράση 4 μπορεί να αποδειχθεί από τις κερδισμένες της φετινής πληρωμής. Τα προβλεπόμενα ποσά για το κομπόστ φτάνουν τα 13 ευρώ ανά στρέμμα για αρόσιμες καλλιέργειες, τα 22 ευρώ για κηπευτικά, τα 16 ευρώ για δενδρώδεις, τα 13,2 ευρώ για ακτινίδιο και τα 12 ευρώ για επί τόπου κομποστοποίηση.
Στη Δράση 6 συγκεντρώνεται μεγάλο ενδιαφέρον, καθώς αφορά ψηφιακή εφαρμογή, κομφούζιο, εξαπόλυση ωφέλιμων, μηχανική ζιζανιοκτονία, θερινά κλαδέματα, γεωργία ακριβείας, ειδική θρέψη και δακοπαγίδες. Για τους δενδροκαλλιεργητές και τους ελαιοπαραγωγούς, η δράση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς μπορεί να δώσει ουσιαστική ανάσα ρευστότητας σε μια περίοδο υψηλού κόστους παραγωγής.
Βιολογικά: Μεγάλο πακέτο και υψηλές προσδοκίες
Ιδιαίτερο βάρος πέφτει στη Δράση 9 για τη διατήρηση της βιολογικής γεωργίας, με διαθέσιμο προϋπολογισμό άνω των 235 εκατ. ευρώ. Τα ποσά που προβλέπονται είναι σημαντικά: 50,50 ευρώ ανά στρέμμα για την ελιά, 94,10 ευρώ για τα πυρηνόκαρπα, 144 ευρώ για τα επιτραπέζια σταφύλια, 87 ευρώ για το ακτινίδιο, 105 ευρώ για το αβοκάντο, 129,50 ευρώ για τα αρωματικά φυτά και 114 ευρώ για τομάτα, μελιτζάνα και πιπεριά.
Στα αροτραία, τα ποσά κινούνται χαμηλότερα, αλλά παραμένουν κρίσιμα για τους παραγωγούς: 12 ευρώ ανά στρέμμα για χειμερινά σιτηρά, 51,60 ευρώ για βαμβάκι, 44,60 ευρώ για ρύζι, 49,10 ευρώ για όσπρια και κτηνοτροφικά ψυχανθή. Στην κτηνοτροφία, προβλέπονται 24,70 ευρώ για αιγοπρόβατα, 28 ευρώ για βοοειδή κρεατοπαραγωγής και μικτής κατεύθυνσης και 34,70 ευρώ για βοοειδή γαλακτοπαραγωγής.
Στο μέσο της διαδικασίας βρίσκεται και ο ρόλος της ΑΑΔΕ, καθώς οι διασταυρώσεις με φορολογικά και περιουσιακά δεδομένα θεωρούνται πλέον καθοριστικές για το ποιοι θα πληρωθούν και ποιοι θα μείνουν σε εκκρεμότητα. Η νέα λογική είναι σαφής: λιγότερες χειροκίνητες παρεμβάσεις, περισσότερος αυτοματοποιημένος έλεγχος και πιο αυστηρή τεκμηρίωση για κάθε αίτηση.
Έτοιμο το ΟΣΔΕ 2026
Την ίδια ώρα, έτοιμη εμφανίζεται η πλατφόρμα του ΟΣΔΕ 2026, προκειμένου να ξεκινήσει η διαδικασία υποβολής των δηλώσεων Ενιαίας Ενίσχυσης. Η εφαρμογή φέρει πλέον έντονη τεχνική σφραγίδα της ΑΑΔΕ και έχει σχεδιαστεί ώστε να αξιοποιεί τη διαλειτουργικότητα των πληροφοριακών συστημάτων.
Στόχος είναι η αυτοματοποιημένη διασταύρωση στοιχείων, η ψηφιακή τεκμηρίωση των ελέγχων και η μείωση των λαθών που τα προηγούμενα χρόνια οδήγησαν χιλιάδες παραγωγούς σε καθυστερήσεις ή αποκλεισμούς από πληρωμές. Παράλληλα, αναμένεται νέα εγκύκλιος για τις δηλώσεις Ενιαίας Ενίσχυσης, καθώς η προηγούμενη θεωρείται πλέον ξεπερασμένη με βάση τα νέα δεδομένα.
Υπηρεσιακές πηγές αναφέρουν ότι είναι πιθανό να υπάρξουν τροποποιήσεις σε ορισμένα οικολογικά σχήματα ως προς τα δικαιολογητικά και τα παραστατικά που θα απαιτούνται για το έτος ενίσχυσης 2026. Στο επίκεντρο θα βρεθεί και το νέο Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων, μέσω του οποίου θα γίνεται η διασταύρωση της ακίνητης περιουσίας όσων αιτούνται άμεσες ενισχύσεις.
Ευθύνη και ψηφιακό αποτύπωμα για όσους κάνουν αιτήσεις
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τον ρόλο όσων υποβάλλουν αιτήσεις για λογαριασμό τρίτων. Από φέτος θα δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην ταυτότητα και στο ψηφιακό αποτύπωμα του προσώπου που χειρίζεται την αίτηση. Αυτό σημαίνει ότι κάθε εξουσιοδοτημένος χειριστής θα πρέπει να καταγράφεται καθαρά στο σύστημα, ώστε να υπάρχει πλήρης εικόνα για το ποιος υπέβαλε τι και για λογαριασμό ποιου.
Το μήνυμα προς παραγωγούς και ΚΥΔ είναι ότι η περίοδος των χαλαρών δηλώσεων τελειώνει. Οι πληρωμές του Ιουνίου και το ΟΣΔΕ 2026 δείχνουν τη νέα κατεύθυνση: περισσότερος έλεγχος, αυστηρότερες διασταυρώσεις και πληρωμές μόνο σε όσους μπορούν να τεκμηριώσουν πλήρως την επιλεξιμότητά τους.
Το επόμενο δεκαήμερο θα είναι καθοριστικό. Αν οι έλεγχοι επιβεβαιώσουν τις αισιόδοξες εκτιμήσεις, χιλιάδες αγρότες θα δουν τα eco-schemes να πληρώνονται χωρίς τις βαριές περικοπές των προηγούμενων ετών. Αν όμως εντοπιστούν μαζικά προβλήματα σε συγκεκριμένες δράσεις, τότε δεν αποκλείεται να υπάρξουν καθυστερήσεις ή ακόμη και προσωρινές εξαιρέσεις από την πληρωμή.
