Ελληνοτουρκικά: Ηχηρή απάντηση του πρωθυπουργού στην Άγκυρα από το ακριτικό νησί – Η ελληνική αμυντική θωράκιση, οι αντιδράσεις του τουρκικού Τύπου και η πολιτική μάχη για τη «δεξιά ψήφο»
Ρεπορτάζ: Παντελής Χαριτάκης
Ισχυρό μήνυμα προς την Τουρκία, αλλά και προς το εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας, έστειλε ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το Καστελλόριζο, όπου παρέστη στις εκδηλώσεις για την 83η επέτειο απελευθέρωσης του νησιού. Ο πρωθυπουργός επέλεξε έναν τόπο με ιδιαίτερο εθνικό και γεωπολιτικό συμβολισμό για να επαναλάβει ότι η Αθήνα επιθυμεί τον διάλογο, χωρίς όμως να αποδέχεται απειλές ή τετελεσμένα.
Όπως επισημαίνουν πολιτικοί αναλυτές που μίλησαν στο TilegrafimaNews.gr, η παρέμβαση Μητσοτάκη είχε δύο σαφείς αποδέκτες: την τουρκική ηγεσία, σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο, και τους ψηφοφόρους της ΝΔ που ζητούν πιο καθαρές τοποθετήσεις στα εθνικά θέματα.
Η Αθήνα, μέσω του Υπουργείου Εξωτερικών, επιμένει ότι μοναδικό πλαίσιο επίλυσης των διαφορών είναι το Διεθνές Δίκαιο και ειδικότερα το Δίκαιο της Θάλασσας. Την ίδια στιγμή, όμως, προχωρά στην ενίσχυση των αποτρεπτικών δυνατοτήτων της χώρας και στη διαμόρφωση συμμαχιών που προκαλούν εμφανή ανησυχία στην Άγκυρα.
«Η σύνεση δεν είναι αδυναμία»
«Επιδιώκουμε σχέσεις φιλικές με τη γειτονική χώρα, χωρίς εντάσεις, με προσήλωση στο Διεθνές Δίκαιο και στο Δίκαιο της Θάλασσας. Ωστόσο, η σύνεσή μας δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως αδυναμία», ήταν η χαρακτηριστική αποστροφή του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Η επιλογή του Καστελλόριζου ενίσχυσε τη βαρύτητα αυτής της δήλωσης. Το νησί βρίσκεται επί δεκαετίες στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης για τις θαλάσσιες ζώνες, ενώ η Τουρκία αμφισβητεί την έκταση της επήρειάς του σε ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα.
Σύμφωνα με τους αναλυτές που μίλησαν στο TilegrafimaNews.gr, η κυβέρνηση επιχειρεί να διατηρήσει ανοικτούς τους διαύλους επικοινωνίας με την Άγκυρα, έχοντας όμως εγκαταλείψει κάθε λογική «ήρεμων νερών» που θα μπορούσε να ερμηνευτεί ως ανοχή απέναντι σε αναθεωρητικές διεκδικήσεις.
Η ελληνική πλευρά προβάλλει ως συγκεκριμένα αποτελέσματα της εξωτερικής πολιτικής τις συμφωνίες οριοθέτησης ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο, την επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια στο Ιόνιο, τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό και την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων.
Rafale, Belharra και δύο φρεγάτες FREMM
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο πρωθυπουργός στα εξοπλιστικά προγράμματα, υπογραμμίζοντας την απόκτηση των γαλλικών μαχητικών Rafale, των φρεγατών Belharra και των δύο ιταλικών φρεγατών τύπου FREMM, κλάσης Bergamini.
Η Αθήνα θεωρεί ότι η δημιουργία μιας ισχυρής αποτρεπτικής ομπρέλας αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για να συνεχιστεί ο ελληνοτουρκικός διάλογος χωρίς πιέσεις και εκβιασμούς. Η στρατηγική αυτή συνδυάζεται με τις τριμερείς συνεργασίες της Ελλάδας με την Κύπρο, το Ισραήλ και την Αίγυπτο, καθώς και με την εμβάθυνση των σχέσεων με τη Γαλλία.
Οι συγκεκριμένες κινήσεις παρακολουθούνται στενά από την Τουρκία. Τουρκικά μέσα ενημέρωσης παρουσίασαν την περιοδεία Μητσοτάκη ως μια συντονισμένη προσπάθεια ενίσχυσης των ελληνικών συμμαχιών και άσκησης πίεσης στην Άγκυρα. Η Hürriyet έκανε λόγο για «τριήμερο σόου Μητσοτάκη», ενώ στον τουρκικό δημόσιο διάλογο επανέρχεται ο ισχυρισμός ότι η συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ στρέφεται κατά της Τουρκίας.
Τι ισχύει για την «Ασπίδα του Αχιλλέα»
Στο επίκεντρο βρίσκεται και η συμφωνία με το Ισραήλ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», το πολυεπίπεδο σύστημα αεράμυνας που σχεδιάζεται για την προστασία της ελληνικής επικράτειας από αεροσκάφη, πυραύλους και μη επανδρωμένα συστήματα.
Μετά τη δήλωση του διευθυντή του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του Ισραήλ, Μοσέ Πατέλ, ότι ο ισραηλινός πηγαίος κώδικας δεν περιλαμβάνεται στη συμφωνία, το ΠΑΣΟΚ και η Ελληνική Λύση ζήτησαν εξηγήσεις από την κυβέρνηση.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης διαβεβαίωσε ότι το κεντρικό λογισμικό διοίκησης και ελέγχου θα είναι ελληνικό και θα αναπτυχθεί από τις ελληνικές εταιρείες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, οι επιχειρήσεις αυτές θα λάβουν την απαιτούμενη τεχνολογική και επιχειρησιακή υποστήριξη ώστε να δημιουργήσουν ελληνικό πηγαίο κώδικα, προσαρμοσμένο στις ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων.
Με αυτόν τον τρόπο η ελληνική κυβέρνηση επιχειρεί να διασκεδάσει τις ανησυχίες ότι κρίσιμες λειτουργίες του συστήματος θα εξαρτώνται αποκλειστικά από το Ισραήλ.
Το μήνυμα προς το εσωτερικό της ΝΔ
Η παρουσία Μητσοτάκη στο Καστελλόριζο έχει, παράλληλα, ισχυρή εσωτερική πολιτική διάσταση. Η κυβέρνηση έχει ήδη εισέλθει σε μια παρατεταμένη προεκλογική περίοδο, ενώ η συζήτηση για ενδεχόμενη ίδρυση κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά δημιουργεί πιέσεις στη δεξιά πτέρυγα της ΝΔ.
Πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν στο TilegrafimaNews.gr ότι το Μέγαρο Μαξίμου θέλει να περιορίσει τις διαρροές ψηφοφόρων που θεωρούν ότι η κυβέρνηση ακολουθεί υπερβολικά ήπια γραμμή απέναντι στην Τουρκία. Γι’ αυτό και προβάλλεται ταυτόχρονα η προσήλωση στον διάλογο και η αποφασιστικότητα υπεράσπισης των κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Οι παρεμβάσεις του Άδωνι Γεωργιάδη και του Γιώργου Φλωρίδη, οι οποίες προσέγγισαν το δίλημμα «Μητσοτάκης ή Ερντογάν», έδειξαν ότι τα ελληνοτουρκικά εισέρχονται πλέον ευθέως στην εκλογική αντιπαράθεση. Παρότι ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης κράτησε αποστάσεις από αυτή τη διατύπωση, υπογράμμισε τη σημασία της σταθερής ηγεσίας σε ενδεχόμενη εθνική κρίση.
Το μήνυμα από το Καστελλόριζο ήταν, επομένως, απολύτως διπλό: διάλογος με την Τουρκία χωρίς υποχώρηση και πολιτική σταθερότητα στο εσωτερικό, με την κυβέρνηση να επενδύει στην εξωτερική πολιτική και στην άμυνα ως δύο από τα ισχυρότερα χαρτιά της στον δρόμο προς τις επόμενες εκλογές.
