Μητσοτάκης: Το ευρωπαϊκό στοίχημα για δορυφόρους, άμυνα και τεχνολογική αυτονομία – Τι αναφέρει στο tilegrafimanews.gr ανώτερη κυβερνητική πηγή
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
TILEGRAFIMANEWS.GR – ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Στο Παρίσι μεταβαίνει σήμερα, Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, προκειμένου να λάβει μέρος στη διήμερη Διεθνή Σύνοδο Κορυφής για το Διάστημα, η οποία πραγματοποιείται με πρωτοβουλία του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και υπό τη γαλλογερμανική προεδρία.
Οι εργασίες της Συνόδου φιλοξενούνται στις 9 και 10 Σεπτεμβρίου στο Grand Palais, με τη συμμετοχή περίπου 2.000 εκπροσώπων κυβερνήσεων, διεθνών οργανισμών, επιχειρήσεων, επενδυτικών φορέων και επιστημονικών ιδρυμάτων από 120 χώρες.
Η διεθνής συνάντηση πραγματοποιείται σε μία κρίσιμη συγκυρία, καθώς το Διάστημα έχει πάψει να αποτελεί αποκλειστικά πεδίο επιστημονικής έρευνας. Μετατρέπεται ταχύτατα σε πεδίο γεωπολιτικού ανταγωνισμού, στρατιωτικού σχεδιασμού, οικονομικής δραστηριότητας και ελέγχου κρίσιμων δεδομένων.
Τι επιδιώκει η Ελλάδα
Ανώτερη κυβερνητική πηγή που μίλησε στο tilegrafimanews.gr επισήμανε ότι η συμμετοχή του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν έχει μόνο συμβολικό χαρακτήρα. Η Αθήνα επιδιώκει να ενισχύσει τη θέση της χώρας στον ευρωπαϊκό διαστημικό σχεδιασμό και να αναδείξει τις δυνατότητες του ελληνικού οικοσυστήματος τεχνολογίας, δορυφορικών εφαρμογών και καινοτομίας.
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η Ελλάδα ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για τις εφαρμογές που σχετίζονται με την εθνική άμυνα, την πολιτική προστασία, την παρακολούθηση δασικών πυρκαγιών, τη ναυτιλία, την προστασία των συνόρων και την αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής.
Οι δορυφορικές δυνατότητες αποκτούν αυξημένη σημασία για μια χώρα με εκτεταμένα θαλάσσια σύνορα, εκατοντάδες νησιά και συχνή έκθεση σε φυσικές καταστροφές. Για την κυβέρνηση, το ζητούμενο είναι η Ελλάδα να μη λειτουργεί αποκλειστικά ως χρήστης ξένων τεχνολογιών, αλλά να συμμετέχει στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών συστημάτων και υπηρεσιών.
Οι τρεις βασικοί άξονες
Το πρόγραμμα της Συνόδου διαρθρώνεται γύρω από τρεις μεγάλες θεματικές ενότητες.
Ο πρώτος άξονας αφορά την παγκόσμια διαστημική οικονομία και την ανάγκη διεθνούς συνεργασίας. Η αυξανόμενη παρουσία ιδιωτικών εταιρειών στις εκτοξεύσεις, στις δορυφορικές επικοινωνίες και στην αξιοποίηση δεδομένων δημιουργεί νέα οικονομικά δεδομένα, αλλά και ερωτήματα για τους κανόνες λειτουργίας και τον ανταγωνισμό.
Ο δεύτερος άξονας επικεντρώνεται στη διαστημική επιστήμη, την τεχνολογία και την εξερεύνηση. Στόχος είναι να εξεταστεί πώς οι νέες δυνατότητες μπορούν να χρησιμοποιηθούν προς όφελος της ανθρωπότητας, στην πρόγνωση φυσικών καταστροφών, στην έρευνα του κλίματος, στις τηλεπικοινωνίες και στην επιστημονική πρόοδο.
Ο τρίτος και πλέον ευαίσθητος άξονας αφορά τη διαστημική ασφάλεια. Δορυφόροι και τηλεπικοινωνιακά δίκτυα αποτελούν πλέον κρίσιμες υποδομές για τη λειτουργία κυβερνήσεων, στρατών, τραπεζών και συστημάτων μεταφορών. Η προστασία τους από κυβερνοεπιθέσεις, παρεμβολές ή εχθρικές ενέργειες αποτελεί προτεραιότητα.
Η Ευρώπη αναζητεί διαστημική αυτονομία
Το Παρίσι επιδιώκει να αναδείξει την Ευρώπη ως αυτόνομη και ανταγωνιστική διαστημική δύναμη. Η ευρωπαϊκή εξάρτηση από αμερικανικές ιδιωτικές εταιρείες και ξένες τεχνολογικές υποδομές έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό, ιδιαίτερα μετά τις γεωπολιτικές αναταράξεις των τελευταίων ετών.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να αποκτήσει ασφαλέστερες δορυφορικές επικοινωνίες, ισχυρότερη παρουσία σε τροχιά και ανταγωνιστική βιομηχανία εκτοξεύσεων. Στο πλαίσιο αυτό αποκτούν ιδιαίτερη σημασία η συνεργασία των κρατών-μελών, η κοινή χρηματοδότηση και η προστασία της ευρωπαϊκής τεχνογνωσίας.
Παράλληλα με τις κεντρικές εργασίες, στις Invalides προγραμματίζεται ειδική συνεδρίαση για την άμυνα, με τη συμμετοχή κρατών της ΕΕ, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ελβετίας, της Νορβηγίας και της Ουκρανίας.
Το δείπνο στο Ελιζέ
Σημαντική θεωρείται και η διπλωματική διάσταση της επίσκεψης. Ο Εμανουέλ Μακρόν θα παραθέσει επίσημο δείπνο στο Μέγαρο των Ηλυσίων προς τιμήν των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων.
Για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, η παρουσία στο Ελιζέ δημιουργεί τη δυνατότητα ανταλλαγής απόψεων με Ευρωπαίους και άλλους ηγέτες για ζητήματα που υπερβαίνουν το Διάστημα, όπως η ευρωπαϊκή άμυνα, η Ουκρανία, οι εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και η τεχνολογική κυριαρχία.
Οι ηχηρές απουσίες
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλούν οι απουσίες από τη Σύνοδο. Η Ρωσία, το Ιράν και η Βόρεια Κορέα δεν έχουν προσκληθεί, γεγονός που αποτυπώνει τις βαθιές γεωπολιτικές διαιρέσεις και περιορίζει τη δυνατότητα μιας πραγματικά καθολικής συμφωνίας για τη διακυβέρνηση του Διαστήματος.
Υποβαθμισμένη αναμένεται, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, και η αμερικανική παρουσία. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι ο Έλον Μασκ και ο Τζεφ Μπέζος ακύρωσαν τη συμμετοχή τους, χωρίς να υπάρχει μέχρι στιγμής αναλυτική επίσημη αιτιολόγηση από τις πλευρές τους.
Απών θα είναι και ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, παρά τη συμμετοχή της Γερμανίας στην προεδρία της Συνόδου, επικαλούμενος υποχρεώσεις στο γερμανικό Κοινοβούλιο.
Οι απουσίες δείχνουν τη δυσκολία διαμόρφωσης κοινών κανόνων σε ένα περιβάλλον όπου τα εθνικά συμφέροντα και ο ανταγωνισμός των τεχνολογικών κολοσσών συγκρούονται. Για την Ελλάδα, όμως, η Σύνοδος αποτελεί ευκαιρία να διεκδικήσει ουσιαστικό ρόλο στη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική για το Διάστημα.
