ΤΟΥΡΚΙΑ: Μεθοδικά και με σαφή γεωστρατηγικό σχεδιασμό η Τουρκία επιχειρεί να δώσει θεσμικό και νομικό «μανδύα» στις αμφισβητήσεις της στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, προωθώντας νέο νομοσχέδιο για την κατοχύρωση «θαλάσσιων δικαιοδοσιών» στο πλαίσιο της γνωστής στρατηγικής της «Γαλάζιας Πατρίδας».
Σύμφωνα με πληροφορίες που διαρρέουν από την Άγκυρα, το νέο πλαίσιο θα προβλέπει αυξημένο έλεγχο σε θαλάσσιες περιοχές που η Τουρκία θεωρεί ότι εμπίπτουν στην υφαλοκρηπίδα και στην ΑΟΖ της, ακόμη και σε περιοχές όπου δεν υπάρχει διεθνώς αναγνωρισμένη οριοθέτηση.
Η εξέλιξη προκαλεί έντονο προβληματισμό στην Αθήνα, καθώς η τουρκική πλευρά φαίνεται πως επιχειρεί να δημιουργήσει ένα μόνιμο νομικό εργαλείο αμφισβήτησης ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Το σχέδιο της Άγκυρας και οι «ειδικές θαλάσσιες ζώνες»
Το πιο ανησυχητικό σημείο του νομοσχεδίου αφορά τις λεγόμενες «θαλάσσιες περιοχές με ειδικό καθεστώς», τις οποίες θα μπορεί να ορίζει μονομερώς ο Τούρκος Πρόεδρος.
Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι η Άγκυρα επιχειρεί να δημιουργήσει μία γκρίζα νομική ζώνη σε περιοχές του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, επιβάλλοντας εμμέσως έλεγχο χωρίς επίσημη ανακήρυξη ΑΟΖ.
Το σχέδιο αυτό συνδέεται άμεσα με τον τουρκικό Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, που βασίζεται στον χάρτη του Ινστιτούτου DEHUCAM και έχει ήδη κατατεθεί στην πλατφόρμα MSPglobal της UNESCO.
Στον συγκεκριμένο χάρτη αποτυπώνονται οι πάγιες τουρκικές διεκδικήσεις:
- αγνόηση της επήρειας ελληνικών νησιών,
- προβολή «γκρίζων ζωνών»,
- ενσωμάτωση του τουρκολιβυκού μνημονίου,
- αμφισβήτηση ελληνικών και κυπριακών θαλάσσιων ζωνών.
Στο στόχαστρο Καστελόριζο και Βόρειο Αιγαίο
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η πρόθεση δημιουργίας δύο «θαλάσσιων πάρκων» από την Τουρκία.
Το πρώτο αφορά την περιοχή του Καστελόριζο, όπου σύμφωνα με αναλυτές επιχειρείται η αποκοπή του ελληνικού νησιωτικού συμπλέγματος από την ελληνική ΑΟΖ.
Το δεύτερο αφορά το βόρειο Αιγαίο, ανάμεσα σε Σαμοθράκη και Λήμνος, περιοχή ιδιαίτερης στρατηγικής σημασίας για την ελληνική άμυνα και τη ναυσιπλοΐα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η Άγκυρα θεωρεί ότι μέσω τέτοιων θεσμικών κινήσεων μπορεί να δημιουργήσει νέα δεδομένα ενόψει μελλοντικών διαπραγματεύσεων.
Οι κινήσεις της Ελλάδας που ενόχλησαν την Τουρκία
Η τουρκική αντίδραση έρχεται μετά από μια σειρά ελληνικών πρωτοβουλιών που προκάλεσαν εκνευρισμό στην Άγκυρα.
Μεταξύ αυτών:
- ο ελληνικός Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός,
- τα νέα θαλάσσια πάρκα,
- οι ενεργειακές παραχωρήσεις στην Chevron,
- η στρατηγική ενίσχυση νησιών όπως η Κάρπαθος και η Λήμνος,
- αλλά και τα σχέδια ενεργειακής και τηλεπικοινωνιακής διασύνδεσης στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Άγκυρα θεωρεί ότι εάν δεν αντιδράσει τώρα, θα δημιουργηθούν «τετελεσμένα» υπέρ της Ελλάδας.
Τι λένε οι διεθνείς αναλυτές στο tilegrafimanews.gr
Στο tilegrafimanews.gr μίλησαν αποκλειστικά γεωστρατηγικοί αναλυτές από τις ΗΠΑ και τη Γαλλία, οι οποίοι εκτιμούν ότι η Τουρκία επιχειρεί να μεταφέρει την ένταση από το στρατιωτικό επίπεδο στο επίπεδο της «νομικής γεωπολιτικής».
Ο Αμερικανός αναλυτής Michael Rubin τόνισε ότι η Άγκυρα προσπαθεί να δημιουργήσει ένα «παράλληλο διεθνές αφήγημα», ώστε σε περίπτωση κρίσης να εμφανίζεται πως διαθέτει θεσμική και νομική βάση για τις διεκδικήσεις της.
«Η Τουρκία γνωρίζει ότι δύσκολα θα πετύχει στρατιωτική ανατροπή ισορροπιών στο Αιγαίο χωρίς κόστος. Επενδύει πλέον σε νομικές και διοικητικές κινήσεις που θα χρησιμοποιήσει διπλωματικά στο μέλλον», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Από τη Γαλλία, ο γεωπολιτικός αναλυτής Pascal Boniface επισήμανε ότι η κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο παραμένει εύθραυστη και η Ευρώπη δεν επιθυμεί νέα εστία έντασης.
Όπως σημείωσε, «η Τουρκία επιχειρεί να πιέσει πριν προχωρήσουν μεγάλα ενεργειακά και διασυνδετικά έργα που ενισχύουν τον ρόλο Ελλάδας και Κύπρου».
Ο παράγοντας ΝΑΤΟ και ΗΠΑ
Διπλωματικοί κύκλοι εκτιμούν ότι η χρονική συγκυρία δεν είναι τυχαία. Η Άγκυρα γνωρίζει ότι η διεθνής προσοχή παραμένει στραμμένη στον πόλεμο στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή και θεωρεί ότι υπάρχει περιθώριο πίεσης χωρίς άμεση αντίδραση.
Την ίδια στιγμή, η ελληνική πλευρά επιχειρεί να ενισχύσει τη θέση της μέσα από συμμαχίες με τις ΗΠΑ, τη Γαλλία και κράτη της Ανατολικής Μεσογείου.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς οποιαδήποτε νέα κρίση στο Αιγαίο θα μπορούσε να επηρεάσει σοβαρά τη συνοχή της νοτιοανατολικής πτέρυγας της Συμμαχίας.
Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο
Έλληνες διπλωμάτες εκτιμούν ότι το νομοσχέδιο θα χρησιμοποιηθεί κυρίως ως εργαλείο πίεσης και δημιουργίας πολιτικού κλίματος, ωστόσο δεν αποκλείουν να υπάρξουν και κινήσεις επί του πεδίου, ιδιαίτερα σε περιοχές ενεργειακού ενδιαφέροντος.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η «Γαλάζια Πατρίδα» παραμένει κεντρικός πυλώνας της τουρκικής στρατηγικής και η Άγκυρα δείχνει αποφασισμένη να συνεχίσει την πολιτική αμφισβήτησης στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο, επιδιώκοντας να επιβάλει νέα δεδομένα σε μια ήδη εύφλεκτη περιοχή.
