Ο Βέλγος πρωθυπουργός Μπαρτ Ντε Βέβερ υπέβαλε το πρωί της Δευτέρας την παραίτηση της κυβέρνησής του στον Βασιλιά Φίλιππο (φωτογραφία οι δυο τους), καθώς δεν κατέστη δυνατή η επίτευξη συμφωνίας για τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό του 2027.
Ο μονάρχης δήλωσε ότι θέτει την παραίτηση σε εκκρεμότητα, ενώ τις επόμενες ημέρες θα διεξαγάγει συνομιλίες με τα κόμματα που συμμετέχουν στον ομοσπονδιακό κυβερνητικό συνασπισμό.
Κάλεσε όλα τα κόμματα να αναλάβουν την πολιτική τους ευθύνη, τονίζοντας ότι το Βέλγιο δεν έχει την πολυτέλεια μιας παρατεταμένης πολιτικής κρίσης στο τρέχον κλίμα.
«Ο Βασιλιάς εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι δεν επιτεύχθηκε συμφωνία σχετικά με έναν αξιόπιστο προϋπολογισμό, προσαρμοσμένο στις τρέχουσες προκλήσεις. Εν μέσω μεγάλης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και σημαντικών οικονομικών προκλήσεων, η χώρα δεν αντέχει μια παρατεταμένη πολιτική κρίση», αναφέρεται σε ανακοίνωση από το Βασιλικό Παλάτι.
Ο Ντε Βέβερ αποφάσισε να επισκεφθεί τον Βασιλιά έπειτα από ένα Σαββατοκύριακο άκαρπων διμερών συναντήσεων με τους υπουργούς του. Οι διαπραγματεύσεις «κόλλησαν» όταν τα κόμματα Vooruit (Φλαμανδοί Σοσιαλδημοκράτες), CD&V (Φλαμανδοί Χριστιανοδημοκράτες) και Les Engagés (Γαλλόφωνοι Κεντρώοι) φέρονται να ζήτησαν αύξηση της φορολογίας για τους «έχοντες την ισχυρότερη οικονομική επιφάνεια» — μια πρόταση στην οποία αντιτίθενται σθεναρά το MR (Γαλλόφωνοι Φιλελεύθεροι) και το N-VA (Φλαμανδοί Εθνικιστές).
Ο Ντε Βέβερ έφτασε στο Βασιλικό Παλάτι λίγο μετά τις 09:30 (10:30 ώρα Ελλάδας) και συνομίλησε με τον Φίλιππο για περισσότερο από μία ώρα. Αποχώρησε από το Παλάτι λίγο μετά τις 11:00.
Εάν ο Βασιλιάς αποδεχθεί την παραίτηση του Ντε Βέβερ, ενδέχεται να προκηρυχθούν νέες εκλογές. Ωστόσο, παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο σχηματισμού νέας κυβέρνησης, με βάση τους συσχετισμούς δυνάμεων που προέκυψαν από τις προηγούμενες εκλογές.
Σημειώνεται, πάντως, ότι στο παρελθόν έχουν υπάρξει περιπτώσεις όπου οι κυβερνήσεις συνέχισαν τις διαπραγματεύσεις ακόμη και μετά την υποβολή της παραίτησής τους.
Ο Ντε Βέβερ θα συναντηθεί ξανά με τον Φίλιππο την Παρασκευή, οπότε και ο Βασιλιάς θα λάβει την τελική απόφαση σχετικά με την παραίτησή του. Ο Ντε Βέβερ είχε καταστήσει σαφές προηγουμένως ότι δεν επιθυμούσε σε καμία περίπτωση ένα σύστημα «προσωρινών δωδεκατημορίων» – ένα καθεστώς που θα περιόριζε τις μηνιαίες δαπάνες στο ένα δωδέκατο του τελευταίου εγκεκριμένου προϋπολογισμού για το 2026.
Ο Ντε Βέβερ επεδίωκε να εξασφαλίσει 10 δισεκατομμύρια ευρώ –μέσω περικοπών ή νέων εσόδων– για τον προϋπολογισμό του επόμενου έτους. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση οφείλει να περιορίσει το έλλειμμά της έως το 2029, καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος του λεγόμενου «φαινομένου της χιονοστιβάδας» (snowball effect), που προκύπτει από τον ανατοκισμό των χρεών. Στην πράξη, αυτό θα σήμαινε ότι η κυβέρνηση θα αναγκαζόταν να δανείζεται χρήματα προκειμένου να καλύψει τις πληρωμές τόκων.
Το βελγικό έλλειμμα ανέρχεται στο 5,2% του ΑΕΠ –το υψηλότερο στην Ευρωζώνη– ενώ το δημόσιο χρέος αναμένεται να ξεπεράσει φέτος το 110% του ΑΕΠ.
Στο σύνολο της Ευρωζώνης, μόνο η Γαλλία (116%), η Ιταλία (137%) και η Ελλάδα (146%) παρουσιάζουν υψηλότερο σχετικό χρέος από το Βέλγιο
