ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΑ ΝΕΑ: Η υγειονομική λαίλαπα της ευλογιάς των αιγοπροβάτων έχει αφήσει πίσω της μια πρωτοφανή κτηνοτροφική κρίση σε ολόκληρη τη χώρα, με τις μαζικές θανατώσεις να έχουν αποδεκατίσει το ζωικό κεφάλαιο και τη διαδικασία ανασύστασης των κοπαδιών να φαντάζει εξαιρετικά δύσκολη, δαπανηρή και χρονοβόρα.
Του Παντελή Χαριτάκη
Διαβάστε όλες τις ειδήσεις από το tilegrafimanews.gr
News: Σε ολόκληρη την επικράτεια, οι απώλειες έχουν ξεπεράσει πλέον τα 495.000 ζώα σε περισσότερες από 2.200 καταγεγραμμένες εστίες, θέτοντας σε άμεσο κίνδυνο τη βιωσιμότητα εκατοντάδων παραγωγών και την επάρκεια της εγχώριας αλυσίδας τροφίμων.
Στη Θεσσαλία και ειδικότερα στην Π.Ε. Λάρισας, η κατάσταση περιγράφεται από τους ίδιους τους κτηνοτρόφους ως ολοκληρωτική καταστροφή. Οι κρατικές αποζημιώσεις δεν επαρκούν σε καμία περίπτωση για να καλύψουν το πραγματικό κόστος επανεκκίνησης των μονάδων, ενώ διασπείρεται έντονος φόβος ότι, όταν τελικά επιτραπεί η επιστροφή στην παραγωγική δραστηριότητα, ελάχιστοι θα έχουν απομείνει για να κρατήσουν όρθια την ελληνική κτηνοτροφία. Εκεί όπου μέχρι πρόσφατα υπήρχαν ακμάζουσες μονάδες με εκατοντάδες ζώα, σήμερα αντικρίζει κανείς άδειες εγκαταστάσεις, αδρανή μηχανήματα, στοιβασμένες ζωοτροφές και απελπισμένους παραγωγούς που περιμένουν ακόμη να μάθουν πότε και υπό ποιες προϋποθέσεις θα μπορέσουν να ξαναρχίσουν.
Η σκληρή πραγματικότητα των παραγωγών: Ιστορίες από το μέτωπο της απώλειας
Η ανασύσταση των κοπαδιών δεν είναι μια αυτόματη διαδικασία· απαιτεί μήνες ή ακόμη και χρόνια. Ακόμη και στην περίπτωση που ένας κτηνοτρόφος εξασφαλίσει την απαραίτητη χρηματοδότηση για την άμεση αγορά νέων ζώων, η παραγωγή γάλακτος και κρέατος δεν επανέρχεται ακαριαία, καθώς απαιτείται μεγάλο χρονικό διάστημα για τη διαμόρφωση ενός πλήρως παραγωγικού κοπαδιού.
- Βάιος Ξυνογαλάς (Βαμβακού Φαρσάλων): Έχασε 862 πρόβατα που διατηρούσε μαζί με τον πατέρα του. Όπως εξηγεί, η επανεκκίνηση φαντάζει άπιαστο όνειρο, καθώς το κόστος αγοράς νέου ζώου αγγίζει τα 480 ευρώ, την ώρα που η βασική αποζημίωση διαμορφώθηκε στα 170 ευρώ. Με την περιοχή να παραμένει σε καθεστώς αυστηρών περιοριστικών μέτρων, τις απολυμάνσεις να καθυστερούν και τις υποχρεώσεις των προγραμμάτων Νέων Αγροτών να τρέχουν, εκτιμά ότι μόλις το 30% των πληγέντων θα τολμήσει να ξαναρχίσει. Για να φτάσει ξανά στο επίπεδο των 800 ζώων, υπολογίζει ότι μπορεί να χρειαστεί έως και μία δεκαετία.
- Νίκος Τσιάρας (Κουλούρι Λάρισας): Είδε τη μονάδα του να αποδεκατίζεται πλήρως, χάνοντας 2.380 ζώα. «Βλέπω τις εγκαταστάσεις άδειες και τις αποθήκες γεμάτες ζωοτροφές που σαπίζουν και μου ανεβαίνει η πίεση στο 30», δηλώνει χαρακτηριστικά. Εκτός από τη χασούρα του ζωικού κεφαλαίου, διαχειρίζεται το αδιέξοδο των αποθηκευμένων ζωοτροφών (συμπεριλαμβανομένων 1.500 τόνων καλαμποκιού, αξίας περίπου 90.000 ευρώ), καθώς οι διαδικασίες καταστροφής και αποζημίωσης των ζωοτροφών παραμένουν εγκλωβισμένες στη γραφειοκρατία.
- Χρήστος Παππάς (Γραμματέας Πανλαρισαϊκού Αγροτοκτηνοτροφικού Συλλόγου): Έχασε 330 ζώα και επισημαίνει ότι τα 170 ευρώ ανά ζώο και τα 70 ευρώ για το χαμένο εισόδημα απέχουν έτη φωτός από τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς. Όπως υπογραμμίζει, η πανελλαδική μείωση της παραγωγής γάλακτος έχει ήδη ξεπεράσει τους 100.000 τόνους, ενώ πολλοί παραγωγοί παραμένουν απλήρωτοι για τις συνδεδεμένες ενισχύσεις, χωρίς κανένα σαφές εθνικό σχέδιο ανασύστασης.
Απολογισμός των ζημιών και οικονομικές επιπτώσεις
Τα στοιχεία που συνθέτουν την εικόνα της κρίσης στον κτηνοτροφικό τομέα αποτυπώνουν το μέγεθος της καταστροφής. Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία και παρεμβάσεις φορέων όπως το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΓΕΩΤ.Ε.Ε.), οι επιπτώσεις εκτείνονται από την πρωτογενή παραγωγή μέχρι την τελική λιανική τιμή των παραδοσιακών προϊόντων.
| Δείκτης / Παράμετρος | Καταγεγραμμένο Μέγεθος | Επίπτωση στην Αγορά & Παραγωγή |
|---|---|---|
| Συνολικές Θανατώσεις Ζώων | > 495.000 ζώα πανελλαδικά | Απώλεια του 5% και πλέον του εθνικού ζωικού κεφαλαίου. |
| Εστίες Μόλυνσης | > 2.270 καταγεγραμμένες εστίες | Παραμονή μεγάλων περιοχών στο «κόκκινο» και απαγόρευση μετακινήσεων. |
| Απώλεια Παραγωγής Γάλακτος | ~100.000 τόνοι | Έλλειψη πρώτης ύλης για την τυροκομία και πιέσεις στις εξαγωγές. |
| Κόστος Αντικατάστασης Ζώου | 480 € (αγορά) vs 170 € (αποζημίωση) | Τεράστιο οικονομικό έλλειμμα για τους κτηνοτρόφους. |
| Εκτίμηση Τιμής Φέτας | 15,00 € – 16,00 € / κιλό | Σημαντική επιβάρυνση του καταναλωτή λόγω ελλείψεων. |
Εγκύκλιος οροεπιτήρησης και το αγκάθι των εμβολιασμών
Την ίδια στιγμή, νέος «πονοκέφαλος» προστίθεται για τον αγροτικό κόσμο με τη νέα εγκύκλιο για την ορολογική επιτήρηση που εξέδωσε το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Η εγκύκλιος προβλέπει εκτεταμένους ελέγχους στις περιφέρειες της ηπειρωτικής χώρας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων θανατώσεων ή διοικητικών κυρώσεων σε κοπάδια όπου θα ανιχνευθούν αντισώματα.
Οι επιστημονικοί φορείς και οι συνδικαλιστικές οργανώσεις επισημαίνουν ότι η ανίχνευση αντισωμάτων υποδηλώνει προηγούμενη έκθεση στον ιό, χωρίς να συνεπάγεται υποχρεωτικά ενεργή λοίμωξη ή μεταδοτικότητα. Για τους κτηνοτρόφους, η τακτική αυτή δημιουργεί σοβαρά ερωτηματικά:
- Ποια θα είναι η ουσιαστική διαχείριση των ζώων που βγαίνουν θετικά στα αντισώματα χωρίς να εμφανίζουν συμπτώματα;
- Πώς θα προστατευθούν οι υγιείς εκτροφές από λανθασμένες ή βιαστικές αποφάσεις θανατώσεων;
- Γιατί καθυστερεί η εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής επίσημου εμβολιασμού, όπως ζητούν επιτακτικά οι γεωτεχνικοί και οι κτηνιατρικοί σύλλογοι;
Όσο τα ερωτήματα αυτά παραμένουν αναπάντητα και τα μέτρα βιοασφάλειας παρουσιάζουν κενά, η ανασύσταση του πρωτογενούς τομέα παραμένει στον «αέρα», με τον κίνδυνο της μόνιμης εγκατάλειψης του επαγγέλματος από εκατοντάδες νέους ανθρώπους να είναι πλέον ορατός.
