Τσακλόγλου: Η Ελλάδα είναι παράδειγμα ότι οι υψηλές αμυντικές δαπάνες είναι δυνατές και για χώρες με υψηλό χρέος και μπορούν να συνυπάρξουν με ένα ισχυρό πρωτογενές πλεόνασμα. Αυτό είναι το μήνυμα που έστειλε από το 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, που πραγματοποιείται στους Δελφούς 22- 25 Απριλίου, ο πρώην υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Πάνος Τσακλόγλου.
Όπως τόνισε ο Π. Τσακλόγλου, «οι υψηλότερες αμυντικές δαπάνες είναι αναπόφευκτες», καθώς «η εποχή της στήριξης από τις ΗΠΑ έχει τελειώσει» και υπογράμμισε ότι «η Ευρώπη δεν είναι ομοιογενής, χώρες όπως Ελλάδα και Πολωνία ξοδεύουν ήδη πολλά» και πως «δεν θα υπάρχει μία λύση για όλους».
Σε ότι αφορά στο δημοσιονομικό χώρο που απαιτούν οι υψηλότερες αμυντικές δαπάνες, ο Π. Τσακλόγλου τόνισε ότι «η εμπειρία της Ελλάδας δείχνει ότι η προσαρμογή είναι εφικτή», καθώς «στην Ελλάδα έχουμε υψηλές αμυντικές δαπάνες και έχουμε πολύ υψηλό χρέος, όμως παράλληλα έχουμε υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα».
Όπως ανέφερε, «σε εθνικό επίπεδο δεν είναι εύκολο αλλά δεν είναι και αδύνατο να βρεθεί ο δημοσιονομικός χώρος», ενώ πρόσθεσε ότι αυτή η προσπάθεια πρέπει να γίνει «σταδιακά, αξιόπιστα και κοινωνικά εξισορροπημένα». Παράλληλα, υπογράμμισε πως «πρέπει να εξηγηθεί στους πολίτες γιατί είναι απαραίτητες αυτές οι δαπάνες» και ότι «οι πολιτικοί πρέπει να εξηγήσουν γιατί αυτές οι δαπάνες είναι συμβατές με τους μακροπρόθεσμους στόχους ευημερίας».
Αναφερόμενος σε διεθνή παραδείγματα, σημείωσε ότι στο παρελθόν «Ιαπωνία και Δυτική Γερμανία που επένδυσαν στην άμυνα είχαν μεγάλη ανάπτυξη», ενώ τόνισε ότι «κάτι πρέπει να γίνει σε επίπεδο ΕΕ έστω και σε συμβολικό επίπεδο» και πως η Ευρώπη χρειάζεται ένα χρηματοδοτικό εργαλείο «που να είναι ελκυστικό για τις αγορές».
Η Danuta Hübner, ευρωβουλευτής, υπογράμμισε ότι «θα χρειαστούμε στρατηγική προσέγγιση για τις αμυντικές δαπάνες και πολιτική πίεση εντός ΕΕ και από το εξωτερικό». Όπως ανέφερε, «υπάρχει δημοσιονομικός χώρος σε πολλά κράτη μέλη της ΕΕ, τα επίπεδα χρέους είναι διαχειρίσιμα. H Πολωνία είναι ένα τέτοιο παράδειγμα», επισημαίνοντας παράλληλα ότι «στην Ευρώπη υπάρχει τεράστιο κενό μεταξύ δαπανών και αποτελεσματικότητας».
Τόνισε επίσης ότι «πρέπει να χρησιμοποιήσουμε αυτές τις δαπάνες και για ανάπτυξη ώστε να υπάρχουν ευρύτεροι στόχοι, αλλιώς δεν θα είναι εφικτό να έχουμε το αμυντικό μέρισμα», προσθέτοντας ότι «μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε για να λύσουμε τα προβλήματα της οικονομίας μας», όπως η ανταγωνιστικότητα και ο κατακερματισμός της ευρωπαϊκής οικονομίας, αλλά και για «να δημιουργηθούν Ευρωπαίοι πρωταθλητές».
Παράλληλα σημείωσε ότι για την χρηματοδότηση των αμυντικών δαπανών πρέπει να βρεθούν και άλλες πηγές, όπως οι ιδιωτικές επενδύσεις και ότι «πρέπει να δούμε πέρα από την αύξηση του εθνικού χρέους».
Ο Zsolt Darvas, Senior Fellow του Ινστιτούτου Bruegel, επεσήμανε ότι η ευρωπαϊκή αμυντική αγορά είναι υψηλά ‘εθνική’, αναφέροντας ότι για παράδειγμα στη Γερμανία περίπου 80% των αμυντικών προμηθειών προέρχεται από γερμανικές εταιρείες ή εταιρείες με γερμανική συμμετοχή. Τόνισε ότι «υπάρχει περιορισμένος ανταγωνισμός», η παραγωγή αμυντικών συστημάτων γίνεται κυρίως σε Γερμανία και Γαλλία και ότι «στην ΕΕ υπάρχουν διαφορετικά στάνταρ και αυτά δυσχεραίνουν τον ανταγωνισμό».
Αναφερόμενος στα εργαλεία χρηματοδότησης, υπενθύμισε την πρόταση για «έναν μηχανισμό κοινής αγοράς αμυντικών εξοπλισμών», όπου «το χρέος του δεν θα είναι εθνικό», αλλά θα διαμοιράζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο όπως γίνεται τώρα με τον μηχανισμό ESM και «τα κράτη θα πληρώνουν ένα service fee». Όπως σημείωσε, «αυτό θα μειώσει στο μισό τις δαπάνες γιατί θα γίνονται αγορές κλίμακας», ωστόσο παραδέχθηκε ότι «αυτή η πρόταση δεν έγινε ευρέως αποδεκτή».
Η Emily Sawicz, Director, RSM, υπογράμμισε ότι «η κοινή προμήθεια θα ήταν η ιδανική λύση αλλά πρέπει να είμαστε ρεαλιστές». Όπως ανέφερε, «πρέπει να πάμε σε ένα case by case σενάριο, να βλέπουμε μεμονωμένες περιπτώσεις όπως για παράδειγμα τα ντρόουν που είναι ένα επιτυχημένο παράδειγμα», ενώ εκτίμησε ότι «δεν πιστεύω ότι στη δική μου ζωή η κεντρική προμήθεια θα γίνει πραγματικότητα», προσθέτοντας ότι «μπορούμε να δούμε στοχευμένες προμήθειες»
