Το ΝΑΤΟ ανεβάζει στο 5% τον πήχη των στρατιωτικών δαπανών, ενώ η απειλή της Ρωσίας και οι πιέσεις του Τραμπ επισκίασαν τη Σύνοδο της Χάγης
Η μεγαλύτερη συνάντηση για θέματα ασφαλείας στην ιστορία της Ολλανδίας και μία από τις πιο κρίσιμες συνόδους του ΝΑΤΟ ολοκληρώθηκε στη Χάγη.
Οι ηγέτες των 32 κρατών-μελών συζήτησαν την ενίσχυση της άμυνας, την απειλή από τη Ρωσία και το μέλλον της Συμμαχίας, με έντονο το αποτύπωμα του Ντόναλντ Τραμπ.
Άλμα στους αμυντικούς προϋπολογισμούς: Στόχος το 5% του ΑΕΠ
Κεντρική απόφαση της Συνόδου αποτελεί η δέσμευση των μελών του ΝΑΤΟ να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Συγκεκριμένα:
3,5% αφορά καθαρά στρατιωτικές δαπάνες (όπλα, στρατιώτες, εξοπλισμός)
1,5% μπορεί να καλύπτει ευρύτερες «αμυντικές» ανάγκες όπως υποδομές, κυβερνοασφάλεια, και τεχνολογική καινοτομία.
Η απόφαση αυτή σηματοδοτεί τη μεγαλύτερη αναβάθμιση εξοπλισμών από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, σε μια προσπάθεια της Συμμαχίας να ανταποκριθεί στις νέες γεωπολιτικές απειλές.
Στήριξη της Συμμαχίας στο άρθρο 5 με τις «ευλογίες» του Τραμπ
Παρά τις παλαιότερες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ ότι δεν θα προστατεύσει χώρες που «δεν πληρώνουν το μερίδιό τους», η κοινή διακήρυξη επαναβεβαίωσε τη δέσμευση στο Άρθρο 5, τη θεμελιώδη αρχή της Συμμαχίας: επίθεση σε ένα μέλος ισούται με επίθεση σε όλα.
Ο ίδιος ο Τραμπ δήλωσε: «Στηρίζω το Άρθρο 5, γι’ αυτό είμαι εδώ», ενισχύοντας την εικόνα συνοχής της Συμμαχίας—αν και πολλοί παραμένουν επιφυλακτικοί για τις προθέσεις του.
Αντιμέτωποι με τη ρωσική απειλή -Χωρίς καταδίκη από τον Τραμπ
Η διακήρυξη της Συνόδου αναφέρεται στη Ρωσία ως «μακροπρόθεσμη απειλή για την ευρωατλαντική ασφάλεια», όμως απουσιάζει κάθε άμεση καταδίκη για τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Αυτό ερμηνεύεται ως αποτέλεσμα της γνωστής φιλορωσικής ρητορικής του Τραμπ, ο οποίος δεν αποδέχεται την ανάγκη για σκληρή στάση απέναντι στη Μόσχα, παρά τις εκκλήσεις από χώρες της Ανατολικής Ευρώπης.
Στο στόχαστρο του Τραμπ η Ισπανία: «Θέλουν τζάμπα άμυνα»
Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ βρέθηκε υπό πίεση, καθώς η χώρα του δαπανά μόλις 1,24% του ΑΕΠ για άμυνα, τη χαμηλότερη αναλογία στο ΝΑΤΟ. Ο Τραμπ δεν μάσησε τα λόγια του, λέγοντας: «Είναι τρομερό αυτό που κάνουν. Θέλουν μια τζάμπα άμυνα. Θα πληρώσουν διπλά». Η απάντηση του Σάντσεθ ήταν πως η Ισπανία στηρίζει ένα «ρεαλιστικό και κοινωνικά συμβατό μοντέλο άμυνας».
Ο Ρούτε και ο… «μπαμπάς» Τραμπ
Ο νέος Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, πρώην πρωθυπουργός της Ολλανδίας, είχε μια αμήχανη στιγμή με τον Τραμπ, όταν τον αποκάλεσε «μπαμπά», γεγονός που σχολιάστηκε έντονα από τον διεθνή Τύπο.
«Κάποιες φορές ο μπαμπάς πρέπει να μιλήσει αυστηρά για να σταματήσει ο καβγάς», είπε αναφερόμενος στην κρίση Ιράν-Ισραήλ.
Ο Τραμπ γέλασε και απάντησε: «Μου αρέσει, αν δεν του αρέσω… θα τον χτυπήσω σκληρά!».
Το επεισόδιο αυτό δείχνει τη δύσκολη ισορροπία που καλείται να τηρήσει ο Ρούτε, ανάμεσα στη διατήρηση των θεσμών και τη διαχείριση ενός ιδιόρρυθμου αλλά πανίσχυρου Αμερικανού προέδρου.
Ένα ΝΑΤΟ πιο ενωμένο αλλά και πιο αγχωμένο
Η Σύνοδος της Χάγης κατέγραψε σημαντικές αποφάσεις για το μέλλον της Συμμαχίας, όπως:
Αυξημένη αμυντική θωράκιση
Επαναβεβαίωση ενότητας απέναντι σε εξωτερικές απειλές
Αλλά και εσωτερικές εντάσεις με επίκεντρο τον Τραμπ και τις οικονομικές ανισότητες
Το ΝΑΤΟ μπαίνει σε μια νέα εποχή, πιο πολεμική, πιο εξαρτημένη από τις ΗΠΑ, αλλά ίσως και πιο έτοιμη να αντιμετωπίσει οτιδήποτε έρχεται
