Το Λυκόφως των… “Μακαρίων”!
Του Θανάση Κ.
Τι έγινε την περασμένη Πέμπτη στη Βουλή (κατά την προ ημερησίας συζήτηση για το κράτος δικαίου και τη διαφθορά);
Δεν ήταν απλώς μια “κακή μέρα” για την κυβέρνηση
και τον ίδιο τον Κυριάκο Μητσοτάκη…
Είναι πλέον κάτι πιο βαθύ.
Είναι το “Λυκόφως” ενός αφηγήματος. Και ενός πολιτικού συστήματος…
Για χρόνια, μας λέγανε ότι η χώρα μπήκε σε τροχιά:
σταθερότητας, ανάπτυξης, επιτελικού κράτους,
μεταρρυθμίσεων, ευρωπαϊκής σύγκλισης.
Ότι αφήσαμε πίσω την κρίση οριστικά…
Ένα αφήγημα που άλλαξε φορείς, αλλά όχι ουσία.
Πέρασε από τον Αλέξη Τσίπρα στον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Με διαφορετικό ύφος — με την ίδια υπόσχεση:
— “εμείς θα επαναφέρουμε τη χώρα στην κανονικότητα και στην ανάπτυξη”!
Και τελικά το εφάρμοσαν.
Με ακρίβεια.
Με υπερ-πλεονάσματα, χωρίς αναπτυξιακή δυναμική.
Με απόκλιση αντί για σύγκλιση. Η Ελλάδα – και μετά τα μνημόνια – χάνει συνεχώς θέσεις σε κατάταξη πραγματικής αγοραστικής δύναμης,
παραγωγικότητας εργασίας, διαφθοράς, εμπιστοσύνης στους θεσμούς.
Με φορολογία που αυξανόταν συνεχώς αλλάζοντας μορφές (από τους άμεσους στους έμμεσους φόρους) – αλλά εξακολουθούσε να πνίγει την ανάπτυξη.
Με ενεργειακές επιλογές που φόρτωναν κόστος στην οικονομία – και την κοινωνία. Υπονομεύοντας συνεχώς την ανταγωνιστικότητα
και επιβαρύνοντας νοικοκυριά κι επιχειρήσεις.
Με ευθυγράμμιση σε μια ευρωπαϊκή πολιτική,
η οποία είναι η ίδια αδιέξοδη στα ενεργειακά
και ανύπαρκτη γεωπολιτικά.
Και με ένα “επιτελικό κράτος” πλέον, που αποδείχθηκε η μεγάλη φενάκη
– διαχειρίζεται μόνο την εικόνα του, την επικοινωνία –
κι είναι εντελώς ανίκανο στη διαχείριση της διακυβέρνησης,
στην πρόληψη ή στην αντιμετώπιση κρίσεων.
Το απέδειξε η κυβέρνηση Τσίπρα μετά την τραγωδία στο Μάτι,
και η κυβέρνηση του Κυριάκου μετά την τραγωδία στα Τέμπη…
Το αφήγημα δεν κατέρρευσε επειδή πολεμήθηκε.
Κατέρρευσε επειδή εφαρμόστηκε.
Και αποκαλύφθηκε.
Μέχρι χθες, αυτή η αντίφαση υπήρχε ως αίσθηση διάχυτη στην κοινωνία.
Τώρα πια καταγράφηκε και επίσημα. Εκεί που έχει σημασία:
μέσα στη Βουλή!
Όχι ως “θόρυβος”.
Ως σύγκλιση:
Από διαφορετικές πλευρές, ειπώθηκε το ίδιο πράγμα με διαφορετικές λέξεις:
— ότι η ανάπτυξη δεν φτάνει στους πολλούς – αναπτυξιακή δυναμική δεν υπάρχει.
— ότι η ευημερία συγκεντρώνεται στους ημέτερους.
— ότι το κράτος δεν διορθώνει τις παθογένειες – τις αναπαράγει –
και τις επικαλείται ως “άλλοθι”, όταν δεν μπορεί να τις αντιμετωπίσει!
— ότι η εξουσία επιβάλλει, συγκαλύπτει, χειραγωγεί –
δεν διοικεί, δεν πείθει και δεν εμπνέει.
Όλα αυτά ειπώθηκαν όχι ως “αντιπολιτευτικές κορώνες”.
Αλλά ως συνολική ακύρωση όλου του αφηγήματος.
Κι εδώ αρχίζει η αδυναμία:
Η πλήρης και εκκωφαντική αδυναμία της κυβέρνησης
να πει πια ο,τιδήποτε.
Κι όταν πάει να πει κάτι,
έρχεται ο δικός της, ο… Μακάριος, και την αποτελειώνει!
Το παράδοξο είναι γνωστό στην ιστορία:
οι εποχές δεν τελειώνουν όταν πέφτουν οι κυβερνήσεις.
Τελειώνουν όταν δεν πείθουν πια οι λέξεις που τις στήριζαν.
Τελειώνει το “αφήγημα” της εξουσίας πριν καταρρεύσει η ίδια η εξουσία!
Και αυτό δεν το βλέπουν ποτέ εγκαίρως οι “ειδικοί”.
Δεν είδαν εγκαίρως την κατάρρευση κομμάτων
που έμοιαζαν ακλόνητα στην Ευρώπη.
Δεν είδαν ότι η φθορά τους δεν ήταν συγκυριακή — ήταν δομική. Και οριστική…
— Πράγματι δεν είδαν εγκαίρως ότι το ΠΑΣΟΚ – που κυβερνούσε με 44% από το 2009 – τελικά κατέρρευσε οριστικά το 2012.
— Δεν είχαν δει πώς κατέρρευσε το Γκωλικό Κόμμα στη Γαλλία (μετά τον Σαρκοζύ) — ούτε πώς κατέρρευσε το Σοσιαλιστικό Κόμμα στη Γαλλία (μετά τον Ολάντ),
— ούτε πώς κατέρρευσε πιο πρόσφατα το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα στη Γερμανία,
ή πώς καταρρέουν σήμερα τα μεγάλα κόμματα (Συντηρητικό και Εργατικό πλέον) στη Βρετανία…
Όλα σχεδόν τα συστημικά Κόμματα της Ευρώπης μεταλλάχθηκαν και στη συνέχεια, είτε συρρικνώθηκαν
είτε εξαφανίστηκαν τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια.
Αυτό ήδη συνέβη σε μας με το ΠΑΣΟΚ, από το 2012.
Και επεκτείνεται ήδη στη ΝΔ, η οποία επικαλείται το 40%
με το οποίο κυβερνά σήμερα – και πια δεν έχει!
Από ψηφοφόρους δεν της έχουν μείνει ούτε οι μισοί…
(όπως ήδη έδειξαν οι ευρωεκλογές και επιβεβαιώνουν οι δημοσκοπήσεις)
Σε καμία περίπτωση δεν είναι αυτό που ήταν.
Ούτε από μακριά δεν το θυμίζει πια – όταν δυσκολεύεται να πλησιάσει το 25% σε πρόθεση ψήφου…
Οι “ειδικοί” δεν μπορούν να το δουν αυτό.
Κι ας τους το ψιθυρίζουν οι δημοσκοπήσεις.
Κάθε φορά που δημοσκοπικά η ΝΔ κερδίζει μια-δύο μονάδες,
και φτάνει γύρω στο 25%, της δίνουν κι άλλες 5 μονάδες (με “αναγωγές αναποφάσιστων”) και την εμφανίζουν γύρω στο 30%! Και καμαρώνουν.
Κι ύστερα κάτι συμβαίνει, ξαναπέφτει δημοσκοπικά η ΝΔ κοντά στο 21%,
και δεν τη σώζει καμιά “αναγωγή” πλέον.
Με τον ήλιο τα βγάζει με τον ήλιο τα μπάζει – τι έχουν τα έρμα και ψοφάνε;
Κι ενώ η ΝΔ δεν μπορεί να ξεκολλήσει από το 21-23% σε πρόθεση ψήφου,
η αντιπολίτευση επίσης δεν κερδίζει έδαφος.
Πολλαπλασιάζονται αυτοί που ΔΕΝ απαντούν στις δημοσκοπήσεις
κι από αυτούς που απαντούν ακόμα,
πολλαπλασιάζονται όσοι δηλώνουν… “γκρίζα ζώνη”
(αναποφάσιστοι, δεν ξέρω, δεν απαντώ, άλλο κόμμα, αποχή).
Σήμερα η “γκρίζα ζώνη” είναι μεγαλύτερη από όλα τα κόμματα
– ακόμα κι από το πρώτο!
Ενώ αυτοί που αρνούνται να απαντήσουν στις δημοσκοπήσεις
είναι περισσότεροι από ποτέ
(πράγμα όμως, που ομολογείται από τους δημοσκόπους,
αλλά δεν καταγράφεται ευθέως στις δημοσκοπήσεις).
Σήμερα, η Ελλάδα βρίσκεται ακριβώς εκεί:
όχι στο τέλος μιας διακυβέρνησης,
αλλά στο τέλος μιας πολιτικής τάξης,
που δεν μπορεί πια να ερμηνεύσει τον εαυτό της
– δεν μπορεί να πείσει, δεν μπορεί να εμπνεύσει, δεν μπορεί καν να διαχειριστεί την απελπισία και την οργή που η ίδια προκαλεί.
Αυτό σηματοδοτεί το τέλος του αφηγήματος.
Και μέσα σε αυτό το λυκόφως, προβάλλει ένα δεύτερο παράδοξο:
δεν υπάρχει ακόμη εναλλακτική!
Οι αντίπαλοι της κυβέρνησης
δεν μπορούν να αρθρώσουν πειστική πρόταση εξουσίας.
Αλλά αυτό δεν τη σώζει.
Γιατί το πολιτικό κενό που εμφανίζεται,
δεν είναι απλώς αποτέλεσμα αδυναμίας των άλλων.
Είναι προϊόν του ίδιου του συστήματος που κυβερνά.
— Ο Κυριάκος δεν είναι “η μόνη λύση σταθερότητας”.
Είναι πια παράγοντας έρπουσας αποσταθεροποίησης.
— Δεν είναι “η μόνη απάντηση στο Χάος”.
Παράγει το Χάος!
— Δεν έφτιαξε “επιτελικό κράτος”.
Έφτιαξε ΜΗ κράτος! Όπου ιδιώτες κάνουν ανεμπόδιστα “κατασκοπεία”,
οι σταθμάρχες στουκάρουν τα τρένα,
τα τεκμήρια του φοβερότερου σιδηροδρομικού δυστυχήματος
μπαζώνονται εντός τριών 24ωρων,
δημιουργούνται χιλιάδες παράνομα ΑΦΜ,
για να εισπραχθούν δεκάδες εκατομμύρια,
από ανύπαρκτους “κτηνοτρόφους”,
για ανύπαρκτα “κοπάδια”
και στη συνέχεια μπλοκάρονται
εκατοντάδες εκατομμύρια πραγματικών επιδοτήσεων
σε πραγματικούς δικαιούχους.
Και για όλα αυτά φταίνε… οι “προηγούμενοι”, λέει!
Ο Κυριάκος δεν έφτιαξε “κυβέρνηση Αρίστων”.
Έφτιαξε κυβέρνηση… “Μακαρίων”!
Που δεν είναι καν… αξιομακάριστοι.
Τους τελειώνουν οι δικοί τους, με συνοπτικές διαδικασίες,
όταν δεν μπορούν πια να τους καλύπτουν.
Κι ύστερα ξεκατινιάζονται μεταξύ τους…
Κάπου εδώ, η πραγματικότητα γίνεται σχεδόν συμβολική:
Οι “Μακαρισμοί” του Ευαγγελίου
παραπέμπουν στην επί του Όρους Ομιλία και μιλούσαν:
για τους ταπεινούς, τους δίκαιους, τους ενάρετους.
Σήμερα, έχουμε τους Μακαρισμούς της φθίνουσας εξουσίας
και της έρπουσας ακυβερνησίας:
Μακάριοι οι επιτήδειοι, γιατί αυτοί προκόβουν
Μακάριοι οι ανεύθυνοι, γιατί αυτοί δεν λογοδοτούν
Μακάριοι οι ημέτεροι, γιατί αυτοί ευημερούν
Μακάριοι οι άσχετοι, γιατί αυτοί διορίζονται
Μακάριοι όσοι δεν έχουν τίποτε να επιδείξουν,
γιατί – όπως μάθαμε – αρκεί να είναι… “ωραίοι” (τρομάρα τους).
Αυτό δεν είναι πια υπερβολή.
Είναι αντιστροφή. Είναι αντεστραμμένη εικόνα.
Πάντα όταν ένα αφήγημα εξουσίας τελειώνει,
δίνει τη θέση του σε μια αντεστραμμένη εικόνα.
Όπου αυτό που βλέπουν οι πάντες πλέον, είναι το ακριβώς ανάποδο
από αυτό που πρόβαλαν οι επικοινωνιολόγοι ως τώρα…
Και όταν μια εξουσία καταλήγει να συμβολίζεται από τέτοια αντιστροφή,
τότε δεν έχουμε απλώς φθορά.
Έχουμε Λυκόφως.
Δεν βρίσκονται απλώς σε “κάμψη”.
Τελειώνουν…
Το μόνο ερώτημα που μένει ανοιχτό είναι απλό — και δύσκολο:
όχι αν θα πέσουν,
αλλά ποιος μπορεί να μιλήσει για το τι έρχεται μετά.
Γιατί το τέλος ενός αφηγήματος δεν γεννά αυτόματα το επόμενο.
Απλώς αφήνει χώρο.
Και ο “χώρος” αυτός δεν μένει ποτέ κενός για πολύ.
